پایگاه خبری داوان‌نیوز: شرکت کره ای «اگری سولوشن کره» قراردادی به ارزش ۲.۶ میلیون دلار برای احداث یک مزرعه هوشمند از نوع کارخانه گیاهی در امارات متحده عربی منعقد کرده است. این توافق در چارچوب برنامه صادرات مزرعه هوشمند کره جنوبی و با هدف تأمین امنیت غذایی کشورهای حاشیه خلیج فارس انجام شده است.

به گزارش سازمان توسعه تجارت و سرمایه گذاری کره (KOTRA) و وزارت کشاورزی، غذا و امور روستایی این کشور، خریدار اماراتی این پروژه، شرکت «آلفالفا» بوده و قرارداد یادشده در بستر برنامه حمایت از صادرات صنعت کشاورزی کره (از سال ۲۰۲۰) و پس از مراحل شناسایی بازار، تطبیق خریدار، اجرای طرح های اثبات مفهوم، تجاریسازی و مذاکرات تکمیلی نهایی شده است.

بر اساس سند راهبردی امنیت غذایی امارات متحده عربی با افق ۲۰۵۱، این کشور که بیش از ۹۰ درصد مواد غذایی مورد نیاز خود را وارد میکند، کشاورزی هوشمند را به عنوان یک صنعت راهبردی در اولویت قرار داده است. مزارع هوشمند ترکیبی از تجهیزات پیشرفته، سیستم های تولید، طراحی، ساخت و دانش فنی عملیاتی هستند.

گزارش مؤسسه تحقیقاتی «گرند ویو ریسرچ» نشان میدهد که بازار جهانی کشاورزی هوشمند تا سال ۲۰۳۳ با نرخ رشد مرکب سالانه ۱۵ درصد به ۸۳.۷ میلیارد دلار خواهد رسید.

سازمان KOTRA اعلام کرد که کشورهای عضو آ سه آن، استرالیا و کشورهای مستقل مشترک‌المنافع نیز به فناوری مزرعه هوشمند کره جنوبی ابراز علاقه کرده اند. این سازمان همزمان با وزارت کشاورزی کره، برنامه برگزاری نمایشگاه های جادهای صادراتی در بازارهای هدف را در دستور کار دارد تا از توسعه پروژه ها، طرحهای اثبات مفهوم و مشارکت خریداران پشتیبانی کرده و دامنه کنسرسیوم‌های خارجی خود را گسترش دهد.

کیم میونگ هی، معاون رئیس KOTRA و رئیس بخش نوآوری و رشد صنعتی این سازمان، در این باره گفت: با افزایش توجه بین‌المللی به مزارع هوشمند کره‌ای در کنار هوش مصنوعی، چالشهای امنیت غذایی ناشی از تنشهای خاورمیانه بهعنوان عاملی محرک عمل میکند. ما با بهره گیری از شبکه خارجی خود، حمایت همه جانبه ای شامل شناسایی نیاز، تطبیق با شرکای محلی، اثبات مفهوم و تجاری سازی ارائه خواهیم داد تا صادرات همزمان تجهیزات و سیستمهای مزرعه هوشمند کره را افزایش دهیم.

پایگاه خبری داوان‌نیوز: فدراسیون ملی کشاورزان استرالیا (NFF) با صدور بیانیهای رسمی، اعتراض شدید خود را نسبت به تصمیم دولت ایالات متحده برای اعمال تعرفه جدید ۱۲.۵ درصدی بر صادرات استرالیا اعلام کرد. این تعرفه که جایگزین نرخ ۱۰ درصدی پیشین میشود، در حالی به اجرا درمیآید که انتظار میرفت تعرفه قبلی امروز منقضی شود.

به گزارش خبرنگار ما، در این بیانیه، افزایش ناگهانی تعرفه ها، اقدامی غیرضروری و خلاف جهت توافقات دیرینه تجاری میان دو کشور ارزیابی شده است. این اقدام در حالی صورت میگیرد که توافقنامه تجارت آزاد استرالیا و ایالات متحده، اساساً بر مبنای حذف تعرفه ها و تسهیل مبادلات دوجانبه بنا شده است.

مایکل گورین، مدیر اجرایی NFF، با ابراز ناامیدی عمیق از این رویه گفت: «کشاورزی استرالیا از این اعلامیه به شدت متأسف است. به جای بازگشت به چارچوب تجارت آزاد و منصفانه ای که بیش از دو دهه به نفع هر دو کشور عمل کرده، واشنگتن مسیر افزایش موانع تجاری را برگزیده است؛ این در حالی است که استرالیا همواره سابقه ای درخشان در رعایت استانداردهای بالا و تجارت مسئولانه داشته است.»

گورین با اشاره به نرخ جدید افزود: افزایش تعرفه از ۱۰ به ۱۲.۵ درصد، فشار مضاعفی بر صادرات استرالیا وارد میکند، به ویژه که شماری از اقتصادهای دیگر مشمول تعرفه ۱۰ درصدی شده اند. این نابرابری، جای پرسش دارد.

وی تأکید کرد که NFF همواره از تجارت آزاد و منصفانه برای تمامی بخشها حمایت کرده و به نقش آن در رشد اقتصادی جهانی، ثبات و امنیت غذایی باور دارد: کشاورزی استرالیا در پایبندی به این اصول، مصمم و ثابت قدم است.

گورین در ادامه بر لزوم رویکردی سنجیده و حسابشده تأکید کرد و گفت: بهترین راه برای حفظ منافع ملی، پیگیری بازارهای آزاد، حفظ اعتبار به عنوان شریکی قابل اعتماد و تقویت روابط تجاری فراگیر در سطح جهان است. هرچند به نظر میرسد برخی اقلام عمده صادراتی مانند گوشت گاو، از این تعرفه معاف ماندهاند، اما اصل این تصمیم، عقب نشینی ناامیدکنندهای برای صادرکنندگان استرالیایی محسوب میشود.

وی در پایان با اشاره به جایگاه کشاورزان استرالیایی افزود: مزرعه داران استرالیا از کمترین میزان یارانه در جهان برخوردارند، اما با تولید محصولاتی باکیفیت، پایدار و قابل اتکا، اعتبار جهانی کسب کردهاند. ما همکاری خود را با دولت و بخش خصوصی ادامه خواهیم داد تا ضمن حراست از منافع تجاری کشور، فرصتهای صادراتی را در بازارهایی که به کیفیت و اصالت محصولات ما ارج می‌نهند، گسترش دهیم.

پایگاه خبری داوان‌نیوز: صنعت جهانی موز در نیمه نخست سال ۲۰۲۶، صحنه تضادی بیسابقه میان شاخصهای مثبت تولید و تهدیدات فزاینده ساختاری و اقلیمی است. از یک سو، کلمبیا با ثبت بالاترین بهره وری از سال ۲۰۰۷، اکوادور با رشد ۶.۷۵ درصدی صادرات، و پاناما با احیای صنعت موز و چشم انداز صادرات ۱۵ میلیون جعبه ای، نویدبخش رونقی پایدار هستند. از سوی دیگر، هشدار قطعی وقوع ال نینوی قوی، شیوع قارچ فوزاریوم در اکوادور، افزایش هزینه های لجستیکی ناشی از تنش های خاورمیانه، و کاهش کیفیت محصول در هند، تصویر پیچیده ای از آینده صنعت موز ترسیم میکند.

به گزارش گروه بین الملل پایگاه خبری داوان‌نیوز، صنعت جهانی موز در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ صحنه تضادهای آشکاری است. از یک سو، تولید و صادرات کشورهای کلیدی مانند کلمبیا و اکوادور با ثبت ارقام بیسابقه، نویدبخش سالی پررونق است. از سوی دیگر، هشدارهای جدی دانشمندان درباره وقوع پدیده قوی ال نینو در نیمه دوم سال، زنگ خطری برای یکی از حساسیتزاترین محصولات کشاورزی جهان به شمار میرود.
این گزارش به تحلیل ابعاد مختلف این وضعیت متناقض و چشمانداز پیشروی صنعت موز میپردازد.

بخش اول: کلمبیا؛ رکوردشکنی در آستانه بحران

عملکرد خیره کننده ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶

بر اساس جدیدترین گزارش مؤسسه «سیبست»، صنعت موز کلمبیا در سال ۲۰۲۵ به بالاترین سطح بهره وری از سال ۲۰۰۷ دست یافت. تعداد جعبه های تولیدی در هر هکتار رکورد شکست و این موفقیت در شرایطی به دست آمد که ارزش پزوی ملی، هزینههای نیروی کار و نرخهای بهره همگی روند صعودی داشتند.

دو عامل کلیدی در این موفقیت نقش محوری ایفا کردند:
– شرایط آب وهوایی مساعد در فصل رشد
– کنترل مؤثر بیماریهای زراعی به ویژه در مقابله با قارچ فوزاریوم

این روند مثبت در سال ۲۰۲۶ نیز تداوم یافت و آمار صادرات در چهار ماهه نخست سال با جهشی ۶۱ درصدی نسبت به مدت مشابه قبل، گویای شتاب فزاینده این صنعت است.

رقبا و بازارهای بین المللی
«سیبست» در تحلیل خود به چند نکته کلیدی در عرصه رقابت بین المللی اشاره کرده است:
– نخست اینکه چالشهای اقلیمی رقبا در آمریکای مرکزی به افزایش فروش نقدی کلمبیا کمک کرده است.
– دوم، تغییر مسیر صادرات اکوادور به بازارهایی مانند ترکیه و عربستان سعودی، تأثیر رقابتی چندانی بر کلمبیا نداشته است.
– سوم، درگیریهای خاورمیانه اگرچه موجب افزایش موقت قیمت اوره شد، اما اکنون قیمتها به زیر سطح پیش از درگیری بازگشته است.

تهدید اصلی: ال نینو
مهمترین بخش گزارش «سیبست» به پیش‌بینی‌های نگران کننده درباره پدیده ال نینو اختصاص دارد. بر اساس داده های اداره ملی اقیانوسی و جوی آمریکا (NOAA)، احتمال وقوع ال نینو در نیمه دوم سال ۲۰۲۶، ۹۹ درصد برآورد شده است. همچنین احتمال شدت قوی این پدیده تا پایان سال، بیش از ۸۰ درصد اعلام شده است.

برای صنعت موز کلمبیا، این پیشبینیها به معنای کاهش چشمگیر بارندگی، افزایش تنش آبی در مناطق کشت، کوچک شدن اندازه خوشه ها و کاهش وزن هر جعبه است. این تهدید به ویژه برای باغات فاقد سیستم آبیاری در منطقه کارائیب، که فصل خشک آن با اوج ال نینو همزمان میشود، بسیار جدی ارزیابی میشود.

تحلیل: صنعت موز کلمبیا هماکنون در نقطه اوج عملکرد خود قرار دارد، اما این موفقیت میتواند در ماه های آینده به سرعت تحت تأثیر ال نینو قرار گیرد. این صنعت برای عبور از این بحران، نیازمند سرمایه گذاری فوری در سیستم های آبیاری و اصلاح ارقام مقاوم به خشکی است.

بخش دوم: پاناما؛ احیای صنعت با چشم انداز صادرات ۱۵ میلیون جعبه ای

توافق تاریخی با چیکیتا
پس از ۱۰ ماه مذاکره و تلاش دولت پاناما، صنعت موز استان بوکاس دل تورو احیا شد. شرکت چیکیتا با امضای توافق جدید، متعهد شده است که در سال ۲۰۲۶، صادرات خود را به ۱۱ میلیون جعبه برساند و در سال ۲۰۲۷، این رقم را به ۱۵ میلیون جعبه افزایش دهد.

رئیس جمهور خوزه رائول مولینو در بازدید از مزارع تولیدی، این احیا را «نتیجه کار هزاران نفر و سرمایهگذاری در زمین حاصلخیز» توصیف کرد.

اشتغال و چشم انداز آینده
احیای این صنعت با تأمین ۵۰۰۰ تا ۶۰۰۰ شغل مستقیم در منطقه ای که به شدت به کشاورزی وابسته است، همراه بوده است. مدیرعامل چیکیتا ضمن قدردانی از حمایت دولت، بر پایداری و بلندپروازی برنامههای تولیدی تأکید کرد و از برنامه های توسعه با هدف ایجاد اشتغال بیشتر برای جوانان خبر داد.

تحلیل: موفقیت پاناما در احیای صنعت موز میتواند الگویی برای سایر کشورهای منطقه باشد که با چالشهای مشابه در حفظ سرمایهگذاری خارجی و اشتغال پایدار مواجه هستند. با این حال، این صنعت نیز از تهدید ال نینو در امان نیست و نیازمند برنامه‌های سازگاری است.

بخش سوم: روسیه؛ نخستین برداشت موز گلخانه ای، گامی به سوی خودکفایی

پروژه آزمایشی در جنوب روسیه
در اقدامی بی سابقه، یک گلخانه آزمایشی در جنوب روسیه موفق به برداشت نخستین محصول موز خود شد. این پروژه با کاشت ۲۱ گونه مختلف از نهالهای وارداتی از تایلند، ویتنام و چین اجرا شده است.

نتایج آزمایشگاهی نشان میدهد که میوه ها عاری از هرگونه آفتکش و عناصر سمی هستند و از غنای بالایی در پتاسیم و منیزیم با مشخصات تغذیه ای مطلوب برخوردارند.

اهداف استراتژیک پروژه
این پروژه که زیر نظر آکادمی توسعه کشاورزی نیمه گرمسیری اجرا میشود، اهداف راهبردی زیر را دنبال میکند: بررسی امکان کشت تجاری موز در شرایط اقلیمی روسیه، توسعه بانک ژنتیکی با جمعآوری ذخایر بذر از سراسر آسیا، و کاهش وابستگی به واردات در بلندمدت.

تحلیل: این پروژه اگرچه در مرحله آزمایشی است، اما نشان از تغییر رویکرد کشورهای غیرگرمسیری به سمت کشت محصولات گرمسیری در محیط های کنترل شده دارد. موفقیت این طرح میتواند انقلابی در الگوی کشت جهانی موز ایجاد کند، هرچند هزینه‌های تولید گلخانه ای همچنان چالش اصلی برای تجاری سازی خواهد بود.

بخش چهارم: هند؛ فرصتهای جدید در سایه کاهش کیفیت محصول

چالشهای نیمه اول ۲۰۲۶
صادرکنندگان موز هندی با ترکیبی از چالشهای ساختاری و اقلیمی روبرو بودهاند. از جمله مهمترین این چالشها میتوان به افزایش هزینه های حمل ونقل که به کاهش حاشیه سود انجامیده، کمبود کانتینر و تأخیر کشتیها که اختلال در زنجیره تأمین را به همراه داشته، بارندگی شدید در مناطق جالگائون و تمبورنی که کاهش دسترسی به میوه های درجه صادراتی را موجب شده، و افزایش قیمت خرید از ۱۵ تا ۲۵ روپیه به بیش از ۳۵ روپیه که فشار بر هزینه های تولید را تشدید کرده است، اشاره کرد.

گشایش بازارهای جدید
در مقابل این چالشها، فرصتهای جدیدی نیز برای موز هند در حال شکل گیری است. بازارهای سوریه و ترکیه به عنوان مقاصد نوظهور شناخته میشوند. همچنین روسیه، پس از محموله آزمایشی ۲۲ تنی موفق به بندر نووروسیسک، و اروپا، پس از حمل و نقل آزمایشی سازمان توسعه صادرات کشاورزی و فرآورده های غذایی هند (APEDA)، توجه مجددی را به خود جلب کردهاند.

استراتژی گزینشی در تأمین محصول
شرکتهای صادرکننده برای حفظ استانداردهای کیفیت، رویکردی گزینشی در تأمین محصول اتخاذ کرده اند و بر میوه هایی تمرکز دارند که استانداردهای سختگیرانه صادراتی را رعایت میکنند. این امر منجر به کاهش حجم حمل و نقل شده است.

تحلیل: صنعت موز هند در مسیر تنوعبخشی به بازارهای هدف قرار دارد، اما موفقیت در بازارهای دورافتاده مانند روسیه و اروپا منوط به سرمایهگذاری در زنجیره سرد و لجستیک کارآمد است. کاهش کیفیت محصول به دلیل بارندگی های شدید، زنگ خطری برای تولیدکنندگان و صادرکنندگان این کشور محسوب میشود.

بخش پنجم: اکوادور؛ رشد صادرات و چالشهای لجستیکی

آمار و ارقام صادرات
بر اساس گزارش انجمن بازرگانان و صادرکنندگان موز اکوادور (Acorbanec)، عملکرد صادراتی این کشور در پنج ماهه نخست ۲۰۲۶ به شرح زیر است:

کل صادرات به ۱۸۱.۴۳ میلیون جعبه رسیده که نشاندهنده رشد ۶.۷۵ درصدی نسبت به مدت مشابه سال قبل است. از این میزان، سهم اتحادیه اروپا با ۳۳.۸۵ درصد، بیشترین سهم را به خود اختصاص داده و رشد ۱۴.۸۲ درصدی را تجربه کرده است. روسیه با سهم ۲۱.۳۶ درصد و رشد ۱۴.۱۰ درصدی در رتبه دوم قرار دارد. خاورمیانه با سهم ۱۳.۵۸ درصد و ایالات متحده با سهم ۱۱.۱۴ درصد در رتبههای بعدی هستند که ایالات متحده با کاهش ۶.۷۲ درصدی صادرات مواجه بوده است.

تأثیرات ژئوپلیتیکی بر لجستیک
بسته شدن تنگه هرمز و تعلیق پهلوگیری خطوط کشتیرانی در بنادر خاص خاورمیانه، هزینه های حمل و نقل را بین ۳۰۰ تا ۶۰۰ دلار برای هر کانتینر افزایش داد. با این حال، ترکیه با رشد ۴۹.۴۷ درصدی و عربستان سعودی با رشد ۲۷.۳۶ درصدی، تا حدودی کاهش صادرات به کشورهای بحرین، امارات، کویت، قطر و عمان را جبران کردند.

بهبود قیمتها و چشم انداز بازار
قیمت هر جعبه موز اکوادور از رقم ۳ تا ۵ دلار در دوران رکود، به ۱۰ تا ۱۱ دلار در حال حاضر رسیده است که از قیمت مرجع رسمی ۷.۲۵ دلار نیز فراتر رفته است.

با این حال، چالش های متعددی پیش روی این صنعت قرار دارد که از جمله میتوان به تغییرات اقلیمی و تأثیر بر تولید، شیوع قارچ فوزاریوم در حدود ۱۵ درصد از مزارع، وضعیت امنیتی داخلی و تأثیر بر برداشت، و کاهش تولید آناناس از ۱۲۰ به ۷۰ تا ۸۰ کانتینر در هفته اشاره کرد.

تحلیل: صنعت موز اکوادور در مسیر بهبود قرار دارد، اما آسیب پذیری آن در برابر عوامل بیرونی (تغییرات اقلیمی، تنش های ژئوپلیتیک و ناامنی داخلی) همچنان بالاست. بهبود قیمت ها اگرچه به سودآوری کمک کرده، اما نمیتواند جایگزین سرمایه‌گذاری در زیرساختهای مقاوم سازی شود.

نتیجه گیری: صنعت موز در نقطه عطف تاریخی

صنعت جهانی موز در نیمه دوم سال ۲۰۲۶ در نقطه عطفی حساس قرار دارد.

عوامل مثبت این صنعت عبارتند از: رکوردشکنی تولید در کلمبیا، احیای صنعت در پاناما، رشد صادرات اکوادور، گشایش بازارهای جدید برای هند، و بهبود قیمتها در بازارهای جهانی.

در مقابل، عوامل تهدیدکننده جدی نیز وجود دارند که مهمترین آنها عبارتند از: وقوع قریب به یقین ال نینوی قوی در نیمه دوم سال، کاهش بارندگی و تنش آبی در مناطق کلیدی تولید، شیوع قارچ فوزاریوم در مزارع اکوادور، تنشهای ژئوپلیتیکی و افزایش هزینههای حمل و نقل، و کاهش کیفیت محصول در هند به دلیل بارندگیهای شدید.

چشمانداز: صنعت موز جهانی در آستانه یکی از چالشبرانگیزترین دورههای تاریخ خود قرار دارد. موفقیت در عبور از این بحران مستلزم سرمایهگذاری فوری در سیستمهای آبیاری، توسعه ارقام مقاوم به خشکی، بهبود زیرساختهای لجستیکی و همکاری بینالمللی برای مقابله با تهدیدات اقلیمی است. شرکتهایی که این سرمایه گذاریها را به موقع انجام دهند، میتوانند در دوران پسا-ال نینو به عنوان رهبران جدید بازار ظاهر شوند.

این گزارش بر اساس دادههای مؤسسه «سیبست»، انجمن بازرگانان و صادرکنندگان موز اکوادور (Acorbanec)، اداره ملی اقیانوسی و جوی آمریکا (NOAA) و گزارشهای داخلی شرکتها تهیه شده است.