فریاد خاموش؛ زمینِ گرسنه، خاکِ بیمار

پایگاه خبری داوان نیوز: رئیس مؤسسه تحقیقات خاک و آب کشور با هشدار نسبت به شوری گسترده، فرسایش میلیونی و تغییر کاربری بیرویه اراضی، از کاهش شدید حاصلخیزی خاکهای ایران و تهدید امنیت غذایی در کشور خبر داد و خواستار عزم ملی برای نجات این «سرمایه خاموش» شد.

به گزارش داوان نیوز، دکتر هادی اسدی رحمانی، رئیس مؤسسه تحقیقات خاک و آب کشور در گفت‌وگو با تلویزیون اینترنتی کشاورزپلاس، با اشاره به وضعیت هشداردهنده خاک ایران، بر لزوم اتخاذ راهکارهای فوری برای حفاظت از این سرمایه خاموش ملی تأکید کرد.

دکتر رحمانی اسدی با بیان اینکه خاک ایران در معرض تهدیدات جدی قرار دارد، مهم‌ترین چالش‌های پیش‌رو را اینگونه برشمرد:

فرسایش شدید خاک: میانگین فرسایش خاک در کشور حدود ۱۶.۵ تن در هکتار است که سالانه میلیون‌ها تن از خاک‌های حاصلخیز را از بین می‌برد.
تغییر کاربری گسترده اراضی: سالانه بیش از ۱۰ هزار هکتار از اراضی کشاورزی، به‌ویژه زمین‌های حاصلخیز، به کاربری‌های غیرکشاورزی مانند ساختمان و صنعت تبدیل می‌شود.
کمبود کود و مواد آلی: با وجود نیاز سالانه حدود ۵ میلیون تن کود، تنها ۳ تا ۳.۵ میلیون تن در کشور تأمین می‌شود. این کسری مزمن (حدود ۱ تا ۱.۵ میلیون تن در سال) منجر به فقر شدید خاک از نظر عناصری مانند فسفر، پتاسیم، آهن و روی شده است.
کمبود مواد آلی: به دلیل شرایط خشک و نیمه‌خشک کشور، بیش از ۷۰ درصد خاک‌های ایران دارای ماده آلی (کربن آلی) کمتر از یک درصد هستند که این امر حاصلخیزی و ساختار خاک را به شدت تضعیف کرده است.
شوری خاک: حدود ۱۰ میلیون هکتار از اراضی کشور درجات مختلفی از شوری را تجربه می‌کنند که توان تولیدی زمین را به طور قابل توجهی کاهش داده است.

رئیس مؤسسه تحقیقات خاک و آب کشور این شرایط را “زنگ خطری” برای قانون‌گذاران، سیاست‌گذاران و مدیران اجرایی وزارت جهاد کشاورزی خواند و خاطرنشان کرد: این چالش‌ها ضرورت توجه جدی و یافتن راهکارهای عملی برای حفاظت از خاک کشور را دوچندان می‌کند.

وی در پایان، بخشی از مأموریت این مؤسسه را “شناسایی منابع خاک کشور و ارائه راهکارهای علمی برای حفاظت از خاک در شرایط تنش‌های فعلی” عنوان کرد.