گزارش
آیا بودجه ۱۴۰۵ پاسخگوی نیازهای بخش کشاورزی خواهد بود؟
آیا بودجه ۱۴۰۵ میتواند پاسخگوی نیازهای حیاتی بخش کشاورزی باشد؟ با وجود تأکید بر شفافیت و انضباط مالی، موفقیت حمایت از این بخش منوط به خروج از رویکردهای کلیشهای و طراحی مکانیزمهای نوین تخصیص منابع در چارچوب بودجه عمومی و شرکتهای دولتی است.
پایگاه خبری داوان نیوز: لایحه بودجه ۱۴۰۵ با تأکید بر سه اصل شفافیت، انضباط مالی و واقعبینی، چارچوب جدیدی برای تخصیص منابع در بخشهای راهبردی مانند کشاورزی ترسیم میکند. با وجود سهم ۱,۱۴۴ میلیارد تومانی کل بودجه، موفقیت حمایت از کشاورزی منوط به هوشمندسازی تخصیص منابع، سرمایهگذاری در زیرساختهای پایدار و بهرهگیری از ظرفیت شرکتهای دولتی مرتبط خواهد بود.
به گزارش داوان نیوز، لایحه بودجه سال ۱۴۰۵ کل کشور در شرایطی تقدیم مجلس شورای اسلامی شده که دولت بر سه محور اصلی شفافیت، انضباط مالی و واقعبینی در برآورد منابع و مصارف تأکید دارد. این گزارش با تحلیل ساختار بودجه پیشنهادی، به بررسی جایگاه بخش کشاورزی در تأمین منابع حمایتی دولت میپردازد. اگرچه متن لایحه به صراحت به ردیفهای اختصاصی کشاورزی اشاره نکرده، اما با تحلیل کلان منابع بودجهای میتوان مسیرهای احتمالی حمایت از این بخش راهبردی را ترسیم نمود.
بودجهریزی دولتی همواره به عنوان ابزاری کارآمد برای تخصیص منابع به بخشهای مختلف اقتصادی عمل کرده است. بخش کشاورزی با توجه به نقش امنیت غذایی، اشتغالزایی و پیوند با توسعه روستایی، همواره نیازمند حمایتهای هدفمند مالی بوده است. لایحه بودجه ۱۴۰۵ با مجموع منابع حدود ۱,۱۴۴ میلیارد تومانی، ظرفیت قابل توجهی برای پشتیبانی از این بخش دارد.
ساختار منابع بودجه ۱۴۰۵ و پیوندهای احتمالی با بخش کشاورزی
۱. منابع عمومی دولت (۵۹۰ میلیارد تومان)
این منابع که از درآمدهای عمومی، واگذاری داراییهای سرمایهای و مالی تأمین میشوند، میتوانند از طریق موارد زیر به بخش کشاورزی تزریق شوند:
– تأمین نهادههای اساسی: یارانه نهادههایی مانند کود، بذر و سم
– پشتیبانی از بیمه محصولات کشاورزی
– توسعه زیرساختهای آبی و خاکی
– پژوهش و توسعه فناوریهای نوین کشاورزی
۲. منابع شرکتهای دولتی و مؤسسات وابسته (۸۸۰ میلیارد تومان)
این بخش با توجه به وابستگی برخی شرکتهای دولتی به حوزه کشاورزی (مانند شرکتهای پشتیبانی امور دام، تکاد، شرکتهای سهامی زراعی) میتواند مسیر مستقیمتری برای حمایت داشته باشد:
– سرمایهگذاری در زنجیره ارزش محصولات کشاورزی
– توسعه صنایع تبدیلی و تکمیلی
– بازاررسانی و صادرات محصولات کشاورزی
اولویتهای حمایتی پیشنهادی برای بخش کشاورزی در چارچوب بودجه ۱۴۰۵
۱. تأکید بر شفافیت
شفافیت بودجهریزی میتواند منجر به توزیع عادلانهتر منابع حمایتی بین کشاورزان خرد و متوسط شود و از تمرکز منابع در دست گروههای خاص جلوگیری کند.
۲. انضباط مالی
با اعمال انضباط مالی، امکان هدفمندسازی یارانهها و کاهش ضایعات در تخصیص منابع به بخش کشاورزی فراهم میشود.
۳. واقعبینی در برآوردها
واقعبینی در برآورد درآمدها و هزینهها باعث میشود برنامههای حمایتی بلندمدتتر و پایدارتر طراحی شوند.
چالشها و فرصتها
چالشها:
– رقابت بخش کشاورزی با سایر بخشها برای جذب منابع مالی
– محدودیت منابع بودجهای در شرایط اقتصادی کنونی
– نیاز به بازنگری در سازوکارهای سنتی حمایت از کشاورزی
فرصتها:
– امکان استفاده از ظرفیت شرکتهای دولتی مرتبط با کشاورزی
– بهرهگیری از شفافیت بودجهریزی برای اصلاح نظام پرداخت یارانهها
– جهتدهی بخشی از منابع واگذاری داراییها به سرمایهگذاری در زیرساختهای کشاورزی
پیشنهادات سیاستی
۱. تخصیص درصدی از منابع عمومی به پروژههای آب و خاک به عنوان زیرساخت اساسی تولید کشاورزی
۲. ایجاد صندوق توسعه کشاورزی از طریق بخشی از منابع واگذاری داراییهای مالی
۳. جهتدهی منابع شرکتهای دولتی به توسعه فناوری و نوآوری در کشاورزی
۴. طراحی نظام نظارتی شفاف برای ردیابی جریان منابع حمایتی تا سطح بهرهبرداران نهایی
به گزارش اخبار روزانه کشاورزی، لایحه بودجه ۱۴۰۵ با تأکید بر اصول شفافیت، انضباط مالی و واقعبینی، چارچوب مناسبی برای بازنگری در نظام حمایت از بخش کشاورزی ارائه میدهد. موفقیت در حمایت از این بخش مستلزم هوشمندسازی تخصیص منابع، اولویتدهی به سرمایهگذاری در زیرساختهای پایدار و بهرهگیری از ظرفیت تمامی منابع بودجهای از جمله شرکتهای دولتی مرتبط است. بررسی جزئیات این لایحه در کمیسیونهای تخصصی مجلس فرصت ارزشمندی برای نمایندگان مردم است تا با ردیابی مسیر تخصیص منابع، حمایت مؤثرتری از بخش کشاورزی به عنوان محور امنیت غذایی و توسعه متوازن منطقه ای طراحی نمایند.