پایگاه خبری داوان‌نیوز: مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، با هدف ارتقای امنیت غذایی و ترویج کشاورزی پایدار، از تولید ارقام جدید و بهبودیافته ماش خبر داد. این دستاورد علمی که حاصل سالها تحقیق و اصلاح ژنتیکی است، گامی بلند در جهت افزایش بهره‌وری و کیفیت این محصول استراتژیک محسوب میشود.

به گزارش واحد خبر، ماش به عنوان یکی از غنیترین منابع پروتئین گیاهی، فیبر غذایی و ترکیبات آنتی‌اکسیدانی، نقشی کلیدی در رژیم‌های غذایی سالم ایفا می‌کند. متخصصان این مؤسسه با بهره‌گیری از دانش روز اصلاح نباتات، موفق به شناسایی و معرفی لاین‌هایی شده‌اند که نه تنها از عملکرد مطلوب و پایداری در مزرعه برخوردارند، بلکه از ارزش غذایی چشم‌گیری برای مصرف‌کنندگان نیز بهره‌مند هستند.

علی‌اکبر قنبری، عضو هیئت‌علمی بخش تحقیقات سبزی، صیفی و حبوبات آبی مؤسسه، در تشریح فرآیند این پروژه اظهار داشت: در این برنامه اصلاحی، ژنوتیپ‌های متعددی از ماش از نظر صفات کلیدی نظیر عملکرد، مقاومت به تنش‌ها و بیماری‌ها، سازگاری با اقلیم‌های گوناگون و نیز کیفیت دانه مورد ارزیابی دقیق قرار گرفتند. هدف غایی ما دستیابی به ارقامی است که ضمن داشتن عملکرد اقتصادی و پایدار، نیازهای تغذیه‌ای جامعه را نیز تأمین کنند.

وی با تأکید بر مزایای اقتصادی و زیست‌محیطی کشت ماش، افزود: این محصول با دارا بودن ویژگی‌هایی نظیر نیاز آبی نسبتاً پایین، سازگاری با خاک‌های متنوع و توانایی رشد در مناطق با بازده کمتر، به‌عنوان یک گزینه راهبردی برای توسعه کشاورزی پایدار و مقاوم در برابر تغییرات اقلیمی مطرح است. توسعه کشت آن می‌تواند گامی مؤثر در جهت کاهش وابستگی به منابع پروتئینی وارداتی و تقویت بنیان‌های امنیت غذایی کشور باشد.

ارزش تغذیه‌ای بالای ماش، به‌ویژه برای گروههای حساس جمعیتی نظیر کودکان، نوجوانان و سالمندان که به دریافت پروتئین‌های گیاهی و فیبر بیشتری نیاز دارند، بر اهمیت این دستاورد می‌افزاید. ارقام جدید اصلاح‌شده با هدف افزایش تنوع در سبد غذایی خانوارها و بهره‌مندی اقشار مختلف از خواص بی‌شمار این حبوبات پرخاصیت، طراحی و معرفی شده‌اند.

بر اساس اعلام مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، هم‌اکنون مراحل پایانی این پروژه شامل آزمایش‌های تکمیلی و ارزیابی‌های چندمنطقه‌ای در مزارع در حال اجراست. این مرحله با هدف حصول اطمینان از یکنواختی، پایداری صفات و کیفیت نهایی محصول در شرایط واقعی تولید انجام می‌پذیرد. نتایج اولیه حاکی از ظرفیت بالای این ارقام نوین برای کشت تجاری و استقبال مطلوب کشاورزان است.

این موفقیت علمی ارزشمند که ثمره تلاش بی‌وقفه محققان داخلی است، به‌زودی با معرفی رسمی ارقام جدید به کشاورزان، گامی عملی در جهت رونق تولید این محصول و افزایش سهم آن در سفره‌های ایرانیان خواهد بود.

پایگاه خبری داوان‌نیوز: با آغاز فصل برداشت میوه‌های هسته‌دار در استان گلستان، اولین نشانه‌های فعالیت آفت خطرناک «مگس میوه مدیترانه‌ای» در برخی باغات مشاهده شده است. محققان بخش تحقیقات گیاه‌پزشکی استان نسبت به طغیان احتمالی این آفت در روزهای آینده هشدار داده و بر لزوم پایش مستمر باغات تأکید کردند.

به گزارش روابط‌عمومی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی استان گلستان، تیم پژوهشی این مرکزبا حضور در یک باغ مختلط هسته‌دار در حوالی روستای کارکنده از توابع شهرستان کردکوی، موفق به رؤیت لاروهای سن یک مگس میوه مدیترانه در میوه‌های ریزش‌کرده پای درختان شدند.

محبوبه شریفی، عضو هیأت علمی و محقق معین بخش تحقیقات گیاه‌پزشکی گلستان، در این بازدید میدانی اظهار داشت:
باغ مورد بررسی، تلفیقی از درختان هلو و شلیل است که هم‌اکنون در مرحله برداشت قرار دارد. اما نکته هشداردهنده از منظر بهداشت گیاهی، مشاهده لاروهای مگس میوه در میوه‌های افتاده روی زمین است. اگرچه تا پیش از این، گزارشی مبنی بر خسارت جدی این آفت در باغات هسته‌دار استان ارائه نشده بود، اما این مشاهده، زنگ خطری جدی برای روزهای آینده محسوب می‌شود.

وی افزود: با توجه به اینکه میوه‌های رسیده و در حال برداشت، جذابیت بالایی برای مگس میوه دارند، این آفت می‌تواند به‌سرعت به محصولات در حال رسیدن ماه‌های آینده (از جمله شلیل، هلو و سایر هسته‌داران) حمله کند. بنابراین ضروری است باغداران استان نسبت به پایش روزانه باغ خود اقدام کرده و در صورت مشاهده اولین علائم آلودگی، عملیات کنترل و مبارزه را با مشاوره کارشناسان گیاه‌پزشکی آغاز نمایند.

توصیه فنی محققان:
– جمع‌آوری و معدوم‌سازی میوه‌های ریزش‌کرده (شکسته و آفت‌زده) به‌عنوان کانون‌های اولیه آلودگی.
– نصب تله‌های فرمونی و غذایی برای ردیابی جمعیت مگس میوه.
– اجتناب از سم‌پاشی بی‌رویه و انجام مبارزه شیمیایی تنها در صورت تأیید کارشناسان و با استفاده از سموم مجاز و مجاز.
– توجه به تاریخ رسیدگی محصول و رعایت دوره کارنس (فاصله آخرین سم‌پاشی تا برداشت) جهت حفظ سلامت محصول و مصرف‌کننده.

گفتنی است استان گلستان با دارا بودن سطح قابل‌توجهی از باغات هسته‌دار، یکی از قطب‌های تولید میوه در شمال کشور محسوب می‌شود و هرگونه غفلت در مدیریت این آفت می‌تواند خسارت‌های جبران‌ناپذیری به اقتصاد باغداران وارد کند. کارشناسان توصیه می‌کنند باغداران ضمن هماهنگی با مراکز خدمات جهاد کشاورزی، نسبت به اجرای دستورالعمل‌های ابلاغی مدیریت تلفیقی آفات (IPM) اقدام کنند.

پایگاه خبری داوان‌نیوز: شرکت نوآور «بایوسکات» با توسعه دستگاه‌های هوشمند پایش هاگ‌های قارچی در مزارع، روش سنتی سم‌پاشی‌های دورهای را متحول کرده و به کشاورزان امکان می‌دهد تا با آگاهی از میزان و نوع تهدیدات قارچی در لحظه، ضمن کاهش ۲۰ درصدی ضایعات جهانی، از هدررفت سالانه یک تریلیون دلاری در اقتصاد کشاورزی جلوگیری کنند.

به گزارش خبرنگار ما، هر ساله، بیماریهای قارچی عامل نابودی حدود ۲۰ درصد از تولیدات کشاورزی در سراسر جهان هستند. این آمار که معادل یک تریلیون دلار زیان اقتصادی سالانه است، زنگ خطری جدی برای تأمین امنیت غذایی و بهره وری در بخش کشاورزی به شمار میرود. در این میان، شرکت نوآور «بایوسکات» با بهره‌گیری از هوش مصنوعی و پایش لحظه ای هاگ‌های قارچی، رویکردی تازه برای مهار این بحران ارائه داده است.

چارلز سیمونز، مدیر ارشد فروش و درآمد این شرکت، در تشریح وضعیت فعلی صنعت کشاورزی میگوید: در حال حاضر، کشاورزان مجبور هستند هر ۱۰ تا ۱۴ روز یک بار، بدون آگاهی از میزان واقعی فشار بیماری، اقدام به سمپاشی گسترده مزارع خود کنند. این روش نه تنها هزینه ای سرسام آور دارد، بلکه به دلیل زمان بندی نامناسب یا مقاومت قارچ‌ها به سموم، بازدهی لازم را نیز ندارد.

به گفته سیمونز، این رویکرد سنتی منجر به هدررفت منابع عظیمی از جمله سوخت، نیروی کار، ماشین آلات و مواد شیمیایی میشود. او با اشاره به ابعاد این ناکارآمدی تأکید کرد: هزینه هایی که صرف سمپاشی‌های بی موقع میشود، گاهی از خود خسارت قارچی بیشتر است؛ چرا که نه تنها تهدید مهار نمی‌شود، بلکه سرمایه کشاورز نیز به درستی تخصیص نمییابد.

او در قیاسی جالب، شرایط فعلی را به مصرف داروی سردرد در شب جمعه برای دردی که هنوز رخ نداده، تشبیه کرد و افزود: تا زمانی که تصویر دقیقی از وضعیت هوای مزرعه و تعداد هاگ‌های موجود نداشته باشیم، هر اقدامی صرفاً واکنشی و مبتنی بر حدس خواهد بود.

راه حل پیشنهادی «بایوسکات»، استقرار دستگاههای نمونه بردار هوشمند در دل مزارع است که به صورت روزانه نمونه‌های هوا را جمع آوری میکنند. این نمونه‌ها توسط الگوریتهای پیشرفته هوش مصنوعی تجزیه و تحلیل شده و هاگ‌های قارچی شمارش و شناسایی میشوند. سپس دادههای حاصل، در قالب داشبوردی کاربرپسند و در لحظه، در اختیار کشاورزان قرار میگیرد.

یکی از مهمترین قابلیتهای این فناوری، توانایی تفکیک گونه های مختلف قارچی از یکدیگر است. سیمونز توضیح داد: سیستم ما میتواند به طور دقیق گونه هایی مانند آنتراکنوز، اسکلروتینیا یا بوتریتیس را تشخیص دهد. این امکان، کشاورزان را قادر میسازد تا به جای استفاده از سموم عمومی، دقیقاً متناسب با نوع قارچ موجود، اقدام به مبارزه هدفمند کنند.

او در پایان خاطرنشان کرد که این سطح از دقت، زمینه‌ای برای اقدام پیشگیرانه فراهم می‌آورد: تنها زمانی میتوان از بروز بیماری جلوگیری کرد که از میزان بار هاگ‌ها در مزرعه آگاهی داشته باشیم. این فناوری، کشاورزی را از حالت واکنش پذیری خارج کرده و به سمت مدیریت هوشمند و اقتصادی هدایت میکند.