پایگاه خبری داوان نیوز: فناوری انجماد سریع (IQF) که با تشکیل کریستال‌های ریز یخ، طعم و بافت سبزیجات را مشابه نمونه تازه حفظ می‌کند، موتور محرکه رشد صنعت غذای منجمد در سال‌های آینده خواهد بود. به گزارش یک مطالعه جدید، انتظار می‌رود بازار جهانی این محصولات با نرخ رشد مرکب سالانه ۹.۷ درصد به ۴.۷۵ میلیارد دلار تا سال ۲۰۳۰ برسد.

به گزارش خبرنگار داوان نیوز، جدیدترین گزارش منتشر شده توسط شرکت تحقیقات تجاری (The Business Research Company) با عنوان “گزارش بازار جهانی سبزیجات منجمد سریع (IQF) ۲۰۲۶”، از رشد قابل توجه این بخش در پاسخ به تغییر الگوی مصرف جهانی خبر می‌دهد. بر اساس این گزارش، ارزش بازار سبزیجات IQF از ۳.۰۳ میلیارد دلار در سال ۲۰۲۵ به ۳.۲۸ میلیارد دلار در سال جاری افزایش یافته است و پیش‌بینی می‌شود با نرخ رشد مرکب سالانه (CAGR) ۹.۷ درصدی، به ۴.۷۵ میلیارد دلار تا سال ۲۰۳۰ برسد.

گزارش مذکور که امروز منتشر شده است، نشان می‌دهد رشد ۸.۵ درصدی بازار در بازه ۲۰۲۵ تا ۲۰۲۶ عمدتاً ناشی از بهبود زیرساخت‌های زنجیره سرد، توسعه فناوری‌های انجماد و افزایش تقاضا از سوی خانوارهای شهری و رستوران‌های زنجیره‌ای بوده است. با این حال، کارشناسان پیش‌بینی می‌کنند موتور محرکه رشد در سال‌های آینده، تغییر عمیق‌تر در اولویت‌های مصرف‌کنندگان باشد.

چرا سبزیجات IQF؟

در فرآیند انجماد سریع (IQF)، هر قطعه سبزی به صورت جداگانه و در دمای بسیار پایین منجمد می‌شود. این روش با تشکیل کریستال‌های ریز یخ، از آسیب به ساختار سلولی جلوگیری کرده و باعث حفظ طعم، بافت، رنگ و ارزش غذایی محصول تا حد امکان نزدیک به نمونه تازه می‌شود. این ویژگی، سبزیجات IQF را به گزینه‌ای ایده‌آل برای مصرف‌کنندگان آگاه از سلامت و همچنین صنعت خدمات غذایی تبدیل کرده است.

بر اساس یافته‌های این گزارش، افزایش جهانی تقاضا برای محصولات غذایی منجمد یکی از ارکان اصلی این رشد است. به عنوان مثال، موسسه غذای منجمد آمریکا (American Frozen Food Institute) در ژوئیه ۲۰۲۴ از رشد ۸.۸ درصدی فروش واحدهای میوه منجمد خبر داد که نشان‌دهنده تمایل فزاینده مصرف‌کنندگان به جایگزین‌های منجمد با کیفیت بالا است.

همچنین، عواملی مانند افزایش پذیرش رژیم‌های غذایی گیاهی، همه‌گیر شدن خرید آنلاین مواد غذایی، سرمایه‌گذاری گسترده در لجستیک نگهداری سرد و نوآوری در فناوری‌های انجماد پایدار، از دیگر محرک‌های اصلی این بازار تا سال ۲۰۳۰ خواهند بود.

این گزارش به روندهای کلیدی زیر در دوره پیش‌بینی اشاره دارد:
– توسعه محصولات با برچسب پاک (Clean Label): افزایش تقاضا برای غذاهای منجمد با حداقل فرآوری و بدون افزودنی‌های مصنوعی.
– رشد محصولات ارگانیک: استقبال روزافزون از گزینه‌های سبزیجات IQF ارگانیک در سراسر جهان.
– کاربرد روش‌های پیشرفته انجماد: استفاده گسترده‌تر از فناوری‌های نوین برای حفظ هرچه بیشتر کیفیت مواد مغذی.
– تمرکز بر بخش خدمات غذایی: افزایش مصرف این محصولات در رستوران‌ها و کترینگ‌ها به دلیل سهولت استفاده و ثبات کیفیت.

به گزارش اخبار روزانه کشاورزی، از نظر جغرافیایی، آمریکای شمالی همچنان بزرگترین بازار سبزیجات IQF در سال ۲۰۲۵ بوده است. با این حال، پیش‌بینی می‌شود منطقه آسیا و اقیانوسیه سریع‌ترین نرخ رشد را در دوره پیش‌بینی تا سال ۲۰۳۰ به خود اختصاص دهد. تحلیل جامع این گزارش، مناطق کلیدی از جمله اروپای غربی و شرقی، آمریکای جنوبی و خاورمیانه و آفریقا را نیز پوشش می‌دهد و دیدگاهی کامل از فرصت‌های سرمایه‌گذاری و توسعه در سطح بین‌المللی ارائه می‌کند.

پایگاه خبری داوان نیوز: گزارشهای گمرک ایران از عملکرد تجارت خارجی در ۹ ماهه نخست سال ۱۴۰۴ نشان میدهد که صادرات محصولات صنایع غذایی کشور از نظر وزنی و ارزشی با رشد ۳ درصدی همراه بوده است. در این مدت یک میلیون و ۴۰ هزار تن انواع محصولات این بخش به ارزش ۸۸۳ میلیون دلار به بازارهای جهانی ارسال شده است.

به گزارش خبرنگار داوان نیوز، در ۹ ماهه نخست سال گذشته (۱۴۰۳) ارزش صادرات صنایع غذایی ۸۵۳ میلیون دلار بود که این رقم در دوره مشابه سال جاری با ۳۰ میلیون دلار افزایش به ۸۸۳ میلیون دلار رسید. از نظر وزنی نیز صادرات از یک میلیون تن فراتر رفت و رشد ۳ درصدی را ثبت کرد.

صادرات محصولات صنابع غذایی در نه ماهه نخست سال 1403 و 1404

خوراک دام و طیور در صدر پرفروشترینها

بررسی آمارها نشان میدهد که «خوراک آماده دام و طیور» با سهم ۱۵ درصدی از کل وزن صادرات، رتبه نخست را در میان محصولات پرمتقاضی به خود اختصاص داده است. پس از آن، رب گوجه فرنگی با سهم ۱۲.۱ درصد، انواع خمیرهای غذایی با ۱۱.۶ درصد، آبمیوه و کمپوت با ۱۰.۶ درصد و بیسکویت و ویفر با ۱۰ درصد در ردههای دوم تا پنجم جای گرفتهاند.

سایر محصولات شامل شیرینی و شکلات بدون کاکائو (۶.۸ درصد)، سیب زمینی آماده یا محفوظ شده (۶.۴ درصد)، سایر سبزیجات محفوظ شده (۶ درصد)، مربا، ژله و مارمالاد (۴.۹ درصد) و آب معدنی و نوشابه (۳.۵ درصد) در رتبه های بعدی قرار دارند.

ارزآوری ۱۲۹ میلیون دلاری خوراک دام و طیور

از حیث ارزش صادرات نیز خوراک آماده دام و طیور با کسب ۱۲۹ میلیون دلار و سهم ۱۴.۶ درصدی از کل ارزش، ارزآورترین محصول صنایع غذایی بوده است. پس از آن، آبمیوه و کمپوت با ۸۲ میلیون دلار (۹.۳ درصد)، بیسکویت و ویفر با ۷۹ میلیون دلار (۹ درصد)، رب گوجه فرنگی با ۷۷ میلیون دلار (۸.۷ درصد) و شیرینی و شکلات بدون کاکائو با ۷۲ میلیون دلار (۸.۲ درصد) قرار دارند.

ده محصول نخست ارزآور این بخش که مجموعاً ۸۰ درصد از ارزش صادرات را تشکیل میدهند، به ترتیب شامل خمیرهای غذایی (۴.۷ درصد)، سیب زمینی آماده (۶.۴ درصد)، سایر سبزیجات آماده (۳.۶ درصد)، مربا، ژله و مارمالاد (۵.۸ درصد) و کاکائو و فرآورده های آن (۴.۳ درصد) نیز می شوند.

میانگین قیمت هر تن ۸۴۹ دلار / غذای کودک گرانترین کالا

متوسط ارزش واحد کالاهای صادراتی صنایع غذایی در ۹ ماهه نخست امسال به ۸۴۹ دلار به ازای هر تن رسید که نسبت به مدت مشابه سال قبل ۰.۴ درصد افزایش نشان میدهد. در این میان، فرآورده های غذایی مخصوص کودکان با میانگین قیمت ۳۴۴۲ دلار در هر تن، گرانترین محصول صادراتی این گروه بوده است. پس از آن، سوسیس و انواع گوشت های کنسروشده با ۲۸۷۱ دلار و انواع آدامس با ۲۷۴۷ دلار در هر تن قرار دارند.

در نقطه مقابل، انواع شربت قند با ۲۷۸ دلار، آرد گندم با ۴۲۴ دلار و انواع سرکه خوراکی با ۵۱۹ دلار در هر تن، کمترین ارزش واحد را در میان صادرات صنایع غذایی داشته اند.

عراق در صدر مقاصد؛ همسایگان در مسیر تجارت

بررسی مقاصد صادراتی نشان میدهد عراق با سهم ۵۰ درصدی از نظر وزن و ارزش، همچنان مهمترین خریدار محصولات صنایع غذایی ایران است. پس از عراق، کشورهای افغانستان با سهم ۱۱ درصدی (از نظر وزنی) و ۱۰ درصدی (از نظر ارزشی)، ترکیه با سهم ۹ درصدی، ازبکستان و پاکستان با سهم ۴ تا ۵ درصدی در رتبه های بعدی جای گرفته اند.

سایر مقاصد صادراتی که هر یک کمتر از ۴ درصد از صادرات را به خود اختصاص دادهاند، عبارتند از روسیه، سومالی، امارات متحده عربی، ترکمنستان و قزاقستان (بر اساس وزن) و امارات، روسیه، ترکمنستان، جمهوری آذربایجان و ارمنستان (بر اساس ارزش). به جز سومالی و قزاقستان، سایر کشورهای مذکور از همسایگان ایران محسوب میشوند.

پایگاه خبری داوان نیوز: بر اساس جدیدترین تحلیل‌های بازار، ارزش جهانی بازار میکروگرین تا سال ۲۰۳۲ به ۴.۷۰ میلیارد دلار آمریکا خواهد رسید. این رشد چشمگیر با نرخ رشد مرکب سالانه ۱۱.۷۶ درصدی، عمدتاً متکی بر تغییر الگوهای تقاضا به سمت خریدهای نهادی و قراردادی، بهینه‌سازی فناوری‌های کشت و پویایی‌های منطقه‌ایی قابل توجه است.

به گزارش داوان نیوز، تحلیلگران بازار اعلام کردند صنعت میکروگرین در آستانه تحولی ساختاری قرار دارد و از یک کالای لوکس یا زودگذر به یک رده پایدار در بازار مواد غذایی تازه تبدیل می‌شود. پیش‌بینی می‌شود ارزش این بازار تا سال ۲۰۳۲ از مرز ۴.۷ میلیارد دلار فراتر رود.

کلید محرک‌های رشد:
* تقاضای نهادی: خریدهای عمده و قراردادی توسط زنجیره‌های خرده‌فروشی بزرگ، آشپزخانه‌های مرکزی (Cloud Kitchens) و مراکز خدمات درمانی، تقاضایی باثبات و قابل پیش‌بینی ایجاد کرده و بازار را از نوسانات مدهای غذایی کوتاه‌مدت جدا کرده است.
* بهبود عملیاتی: تمرکز تولیدکنندگان از فناوری‌های تجربی به بهینه‌سازی تدریجی عوامل کشت در محیط‌های کنترل‌شده (CEA) مانند نور، دما و مواد مغذی معطوف شده تا عملکرد را پایدار، چرخه تولید را کوتاه و ضایعات را کاهش دهند.
* مدل‌های قیمت‌گذاری جدید: روند به سمت قیمت‌گذاری بر مبنای قابلیت اطمینان، کیفیت استاندارد و قابلیت ردیابی در حال حرکت است و خریداران نهادی برای تامین مستمر و باکیفیت حاضر به پرداخت حق بیمه هستند.

پویایی‌های منطقه‌ایی:
* آمریکای شمالی: پیشتاز در جذب ارزش از طریق کانال‌های خرده‌فرویی premium و قراردادهای نهادی.
* آسیا و اقیانوسیه: موتور محرک رشد حجمی بازار با اتکا بر مدل‌های مقرون‌به‌صرفه کشاورزی شهری.
* اروپا: بازار تحت تاثیر مقررات سختگیرانه پایداری و ایمنی غذایی، که بر رعایت استانداردها به جای توسعه صرف ظرفیت تاکید دارد.

تقسیم‌بندی بازار:
بازار میکروگرین بر اساس معیارهای مختلفی قابل تحلیل است:
* نوع گیاه: گونه‌هایی مانند کلم بروکلی، ریحان و آرگولا به دلیل تراکم بالای مواد مغذی، بخش با ارزش بازار را تشکیل می‌دهند، در حالی که نخود فرنگی و تربچه محرک رشد حجمی هستند.
* روش کشت: کشاورزی عمودی و داخلی به دلیل کنترل بالا و عملکرد پایدار، حاشیه سود بهتری ایجاد می‌کند، اما کشاورزی گلخانه‌ای تجاری مقیاس گسترده‌تری را ممکن می‌سازد.
* کانال توزیع: کانال‌های خرده‌فروشی و آنلاین موجب افزایش شناخت مصرف‌کننده شده‌اند، اما کانال خدمات غذایی (HoReCa) همچنان بازیگر اصلی در جذب ارزش بازار است.

چالش‌های پیش رو:
با وجود چشم‌انداز روشن، چالش‌هایی مانند شدت مصرف انرژی، وابستگی به نیروی کار و فسادپذیری بالا پس از برداشت، مقیاس‌پذیری این صنعت را محدود کرده و تولیدکنندگان را مجبور به منطقه‌ای‌سازی زنجیره تامین و مدیریت نوسانات هزینه می‌کند.

به گزارش اخبار روزانه کشاورزی، به نظر می‌رسد آینده بازار میکروگرین نه بر مبنای شعارهای تجملاتی، که بر پایه قابلیت اطمینان، کارایی عملیاتی و انطباق با الزامات نهادی و نظارتی شکل خواهد گرفت. این تحول، دورنمای رشد باثبات و بلندمدت‌تری را برای این صنعت نوپا ترسیم می‌کند.

توضیح مختصر میکروگرین: میکروگرین‌ها سبزیجات جوان و کاملاً رشد کرده‌ای هستند که تنها ۷ تا ۲۱ روز پس از جوانه‌زنی برداشت می‌شوند. این گیاهان کوچک، سرشار از ویتامین‌ها، مواد معدنی و آنتی‌اکسیدان‌ها بوده و به‌عنوان یک سوپرفود متراکم از نظر مواد مغذی، در سال‌های اخیر محبوبیت گسترده‌ای در آشپزخانه‌های حرفه‌ای و خانگی یافته‌اند.