بهداشت و درمان
تهدید سلامت جان ساکنان شهرهای آلوده
گروه جامعه/ DA1news: بررسی ها و گزارش های دستگاه های مختلف در کشور، نشان میدهد که هر سال بیش از ۲۰ هزار نفر از هموطنان ما بر اثر عوارض استنشاق هوای آلوده، جان خود را از دست میدهند.
به گزارش اخبار روزانه کشاورزی به نقل از مهر، این روزها شاهد شدت گرفتن آلودگی هوا در کلانشهرهای کشور هستیم و همین موضوع باعث شده تا مدارس و دانشگاهها به شکل مجازی دایر شوند. اما، سوالی که همچنان بدون پاسخ مانده و متولی مشخصی نیز برای آن نداریم، این است که چرا نمیتوانیم هوای آلوده را مدیریت و کنترل کنیم.
بررسیها و مطالعات، حاکی از تهدید سلامت جان ساکنان شهرهای آلوده است. اگر بخواهیم وارد عمق این موضوع شویم، قطعاً با یک فاجعه انسانی پنهان مواجه خواهیم شد.
افزایش بیماریهای قلبی عروقی، تنفسی، ریوی و به دنبال آنها، افزایش انواع سرطانها، از مهمترین عارضههای خطرناک و پنهان، آلودگی هوا است که شاید خیلی جدی گرفته نمیشود.
در قانون هوای پاک، مسئولیتهایی برای دستگاههای مختلف مشخص شده که سازمان محیط زیست در این قانون به عنوان متولی و ناظر معرفی شده است، اما امروز در اجرای قانون هوای پاک شاهد هستیم در بیشتر دستگاههای مسئول و وزارتخانهها کاستیهای زیادی رخ داده است.
حذف استاندارد یورو ۶ اشتباه بود
بسیاری از مسئولیتها در قانون هوای پاک روی زمین مانده و در برخی از موارد نیز عقبگرد وجود دارد. به عنوان مثال در این قانون مشخص شده است که استاندارد خودروها در هر سال به چه اندازهای باید برسد که بر اساس آن در سال ۱۴۰۱ باید استاندارد یورو ۶ در خودروها لحاظ میشد، اما بر اساس پیشنهاد وزارت صمت استاندارد یورو ۵ لحاظ و استاندارد یورو ۶ حذف شد.
مهمتر از آن این است که در برنامهریزیهای آتی نیز استاندارد یورو ۶ لحاظ نشد و حتی الزام این استاندارد بر خودروهای وارداتی نیز حذف شد که ماحصل این اقدامها شرایط آلودگی امروز را رقم زده است که آلایندههای جدید از جمله دی اکسید گوگرد در ۶ ماهه دوم سال به ثبت میرسد.
آلودگی ۱۵ برابر روزهای عادی
احمد طاهری مدیر واحد سنجش و نگهداری شرکت کنترل کیفیت هوای تهران، با حضور در برنامه کشیک سلامت، با تاکید بر این مطلب که یکی از اقدامات خوبی که در چند سال گذشته در کشور انجام شد، افزایش کیفیت سوخت توزیعی در کلانشهر بود که این کیفیت به یورو ۴ ارتقا پیدا کرد و موجب شد دی اکسید گوگرد در شهر تهران بسیار کاهش پیدا کند، گفت: در روزهای اخیر شاهد افرایش غلطت دی اکسید گوگرد تا 300ppb هستیم که میتوان گفت ۱۵ برابر روزهای عادی است.
وی افزود: ما در شهرداری تهران ابزار قانونی و اختیاری برای پایش سوخت توزیعی نداریم و نمیتوانیم بگوییم چه اتفاقی در این زمینه افتاده است که سطح دی اکسید گوگرد به این میزان رسیده است و مسئولیت پیگیری این موضوع با سازمان محیطزیست است.
طاهری با بیان این مطلب که میزان دی اکسید گوگرد تهران به حدی افزایش پیدا کرد که ناسالمترین روز در هفت سال گذشته در پایش این آلاینده به ثبت رسید، بیان کرد: زمانی که دی اکسید گوگرد در جو قرار بگیرد میتواند ذرات کمتر از ۲.۵ میکرون ایجاد کند و اهمیت این موضوع به این دلیل است که دی اکسید گوگرد میتواند به ذرات معلق دیگری نیز تبدیل شود و درصد آلایندههای دیگر را نیز بالا ببرد.
سمیه رفیعی رئیس فراکسیون محیطزیست مجلس، گفت: مجلس سلامتی مردم و بهرهمندی از هوای پاک را حق عامه مردم میداند و بر سر آن تعارف ندارد.
وی تاکید کرد: بسیاری از مشکلات کنونی، ناشی از تصمیمگیریهای اشتباه مدیریتی است و اینکه برخی از مدیران تکالیف خود را انجام نمیدهند. بنابراین هدف مجلس آن است که این دسته از مدیران هزینههای قصورشان را خودشان پرداخت کنند.
مدیر واحد سنجش و نگهداری شرکت کنترل کیفیت هوای تهران در پاسخ به این پرسش که هزینههای آلودگی هوا بر شهرها به چه میزان است، گفت: در زمینه خسارت آلودگی هوا بر شهرها، نهادهای بین المللی از جمله بانک جهانی و وزارت بهداشت به شکل سالانه گزارشهایی میدهند که بر اساس آمار بانک جهانی به دلیل آلودگی هوا سالانه ۲.۶ میلیارد دلار خسارت اقتصادی متحمل میشویم.
طاهری ادامه داد: آمارها حاکی از آن است که سالانه ۶ هزار نفر در تهران و بیش از ۲۰ هزار نفر در کشور به دلیل آلودگی هوا جان خود را از دست میدهند و متأسفانه آلودگی هوا مرز زمینی نمیشناسند. آلودگی هوا ایجاد شده در البرز به تهران نیز سرایت میکند و مردم تهران از آن متأثر میشوند.
از کدام ماسکها در هوای آلوده استفاده کنیم
مهدی کمری کارشناس بهداشت دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، با عنوان این مطلب که ماسکهای مناسب در شرایط آلودگی هوا، شامل انواع N۹۵(NIOSH-۴۲CFR۸۴)، KN۹۵(GB۲۶۲۶-۲۰۰۶) و FFP۲(EN ۱۴۹-۲۰۰۱) هستند که میتوانند با استفاده از استانداردهای شناخته شده بینالمللی تا ۹۵ درصد ذرات معلق را فیلتر کنند، گفت: این ماسکها در دو نوع بدون دریچه و دریچهدار تولید میشوند. افرادی که مشکوک به بیماری کووید ۱۹ هستند، حتماً باید از نوع بدون دریچه آن استفاده کنند.
وی افزود: افراد دارای بیماریهای قلبی و تنفسی هستند و زنان باردار، قبل از استفاده از این ماسکها با پزشک خود مشورت کنند.
بهداشت و درمان
معجزه بهار؛ ۵ حقیقت پزشکی درباره محصولات بهاره که نمیدانستید
پایگاه خبری داوان نیوز: چرا مصرف سبزیجات و میوههای بهاره تنها یک رسم دیرینه نیست، بلکه یک ضرورت بیولوژیک برای سلامتی شما محسوب میشود؟ در این گزارش، مهمترین محصولات فصل بهار مانند اسفناج، توتفرنگی و گیاهان خودرو را از منظر شواهد اثباتشده پزشکی بررسی میکنیم و میگوییم هرکدام چگونه به سمزدایی کبد، تقویت ایمنی و کاهش التهاب کمک میکنند.
به گزارش خبرنگار داوان نیوز، با پایان یافتن زمستان و آغاز فصل بهار، طبیعت بار دیگر میزبان رشد و شکوفایی انبوهی از گیاهان، سبزیجات و میوههای تازه است. از منظر پزشکی و تغذیه، مصرف محصولات بهاره نهتنها یک عادت سنتی خوشایند، بلکه یک ضرورت بیولوژیک برای بازتنظیم سوختوساز بدن، تقویت سیستم ایمنی و دفع سموم انباشتهشده در ماههای سرد سال محسوب میشود.
۱. سبزیجات برگسبز بهاره (اسفناج، کاهو، شاهی، تربچه، جعفری، گشنیز)
فواید پزشکی:
– سمزدایی کبد: مصرف شاهی و جعفری بهاره به دلیل ترکیبات گوگردی و آنتیاکسیدانها به پاکسازی آنزیمهای کبدی کمک میکند.
– تقویت خونسازی: اسفناج و جعفری سرشار از آهن و فولات هستند که برای پیشگیری از کمخونی فقر آهن، بهویژه پس از زمستان، ضروریاند.
– حفظ سلامت عروق: نیترات طبیعی موجود در کاهو و اسفناج باعث گشادشدن عروق و کاهش فشار خون میشود.
هشدار پزشکی:
افراد مستعد سنگ کلیه اگزالاتی باید در مصرف اسفناج و جعفری زیادهروی نکنند.
۲. گیاهان خودرو و خوراکی بهاره (کنگر، پیازچه وحشی، سیرک، موسیر، ریواس)
فواید پزشکی:
– تقویت ایمنی ضدویروسی: سیرک و موسیر بهاره دارای مقادیر بالای آلیسین و ترکیبات گوگردی هستند که در مطالعات اثر مهاری بر ویروسهای تنفسی (از جمله آنفلوآنزای فصلی) نشان دادهاند.
– کاهش التهاب و آلرژی: کنگر کوهی منبع طبیعی اینولین و آنتیاکسیدانهایی است که پاسخهای آلرژیک بهاره را تعدیل میکند.
– تنظیم قند خون: فیبر موجود در ریواس و سیرک به کاهش جذب گلوکز و بهبود حساسیت به انسولین کمک میکند.
۳. میوههای بهاره اولیه (توتفرنگی، گیلاس، آلبالو، زردآلو نوبرانه)
فواید پزشکی:
– مقابله با استرس اکسیداتیو: توتفرنگی و گیلاس سرشار از آنتوسیانینها و ویتامین C هستند که تخریب سلولی ناشی از رادیکالهای آزاد را کاهش میدهند.
– کاهش اسیداوریک و نقرس: مصرف آلبالو در مطالعات بالینی، حملات نقرس را تا ۳۵٪ کاهش داده است.
– حفظ سلامت مفاصل: ترکیبات ضدالتهابی موجود در گیلاس برای بیماران مبتلا به آرتروز مفید است.
نکته بالینی:
به دلیل قند طبیعی نسبتاً بالا، بیماران دیابتی باید میوههای بهاره را در حد متعادل و همراه با فیبر مصرف کنند.
۴. حبوبات تازه بهاره (نخود فرنگی، باقلا سبز، لوبیا سبز)
فواید پزشکی:
– پروبیوتیک طبیعی: فیبرهای محلول در باقلا و نخودفرنگی به عنوان پریبیوتیک عمل کرده و رشد باکتریهای مفید روده را تقویت میکنند.
– کاهش کلسترول: مصرف منظم لوبیا سبز تازه به کاهش LDL (کلسترول بد) کمک میکند.
– کنترل اشتها و وزن: پروتئین گیاهی و فیبر بالا، احساس سیری طولانیمدتی ایجاد کرده و به مدیریت وزن بهاره کمک میکند.
توجه:
افراد مبتلا به فاویسم (کمبود آنزیم G6PD) باید از مصرف باقلا سبز تازه جداً پرهیز کنند.
۵. غلات جوانهزده بهاره (جوانه گندم، جوانه ماش، جوانه عدس)
فواید پزشکی:
– ویتامینهای گروه B و منیزیم بالا: جوانهها برای کاهش خستگی بهاره و بهبود عملکرد اعصاب مفیدند.
– آنزیمهای زنده: مصرف جوانههای خام به هضم بهتر غذا کمک کرده و نفخ زمستانی را کاهش میدهد.
– تقویت رشد مو و ناخن: سیلیس و روی موجود در جوانه گندم به بازسازی بافتها کمک میکند.
هشدار:
جوانههای خام در افراد با نقص ایمنی یا زنان باردار باید با احتیاط مصرف شود (ریسک آلودگی میکروبی).
به گزارش اخبار روزانه کشاورزی، مصرف متنوع و متعادل محصولات کشاورزی بهاره میتواند به عنوان یک درمان تغذیهای پیشگیرانه عمل کند. بهترین روش بهرهمندی از این خوراکیها عبارت است از:
– مصرف سبزیجات خام یا بخارپز (حفظ آنزیمها و ویتامینها)
– استفاده از میوههای کامل به جای آبمیوه (حفظ فیبر)
– اجتناب از نگهداری طولانیمدت (سبزیجات و میوههای بهاره فسادپذیرند)
– توجه به تداخلات دارویی (مثلاً جعفری با وارفارین تداخل دارد)
در نهایت، طبیعت در فصل بهار «داروخانهای زنده» در اختیار انسان میگذارد. استفاده هوشمندانه از این مواهب، گامی بزرگ در جهت سلامتی پایدار و پیشگیری از بیماریهای مزمن است.
بهداشت و درمان
غبار بر سفرهها؛ بحران گرد و غبار و پیامدهای کشاورزی
پایگاه خبری داوان نیوز: گرد و غبار بهعنوان یکی از بحرانهای زیستمحیطی ایران، سالانه بیش از ۲ میلیارد تن ذرات معلق را به جو زمین وارد میکند . این پدیده علاوه بر تهدید سلامت ۳۳۰ میلیون نفر در جهان، امنیت غذایی و توسعه پایدار کشاورزی ایران را به مخاطره انداخته است.
به گزارش اخبار روزانه کشاورزی، گرد و غبار تنها یک پدیده طبیعی نیست، بلکه نشانهای از تخریب اکوسیستم توسط انسان است. این گزارش با استناد به آخرین گزارشهای اجرایی، عملکرد دولت و نهادهای مسئول را تحلیل میکند.
عملکرد دولت در مقابله با گرد و غبار
الف) اقدامات عملیاتی:
– احیای تالابها و کانونهای بحران:
اجرای ۹۰ هزار هکتار نهالکاری و بوتهکاری در خوزستان، ۲۷۰ هزار مترمکعب لایروبی مسیلها در سیستان و بلوچستان، و مدیریت ۲ میلیون هکتار مراتع غبارخیز .
– پایش و نظارت:
افزایش ۴ برابری پایشهای زیستمحیطی به ۵۲,۰۰۰ مورد در سال، شناسایی ۳۲,۲۴۳ واحد متخلف، و تجهیز ۱۸۰ ایستگاه پایش کیفی هوا با فناوری داخلی .
ب) اقدامات قانونی:
– تصویب آییننامه اجرایی قانون حفاظت از خاک (۱۴۰۲) و قانون هوای پاک در بودجه ملی .
– تدوین استانداردهای آلایندگی خودروها و مقابله با خودروهای فرسوده .
نهادهای مسئول و تقسیم وظایف
بر اساس آییننامه ملی مقابله با گرد و غبار (مصوب ۱۳۸۸ هیئت وزیران)، مسئولیتها به شرح زیر تقسیم شده است:
| نهاد مسئول | وظایف کلیدی |
| سازمان حفاظت محیط زیست | هماهنگی ملی، پایش کیفی هوا، ارزیابی اثرات زیستمحیطی |
| سازمان جنگلها و مراتع | مالچپاشی، نهالکاری در کانونهای بحران، ایجاد کمربند سبز |
| وزارت نیرو | تأمین حقابه تالابها، احداث کمربند سبز پیرامون تأسیسات آبی |
| وزارت بهداشت | تجهیز مراکز درمانی در استانهای غبارخیز (خوزستان، سیستان) |
| استانداریها | اجرای برنامههای آموزشی و آمادهسازی جوامع محلی |
کارگروه ملی گرد و غبار زیر نظر معاون اول رئیسجمهور بر هماهنگی بیندستگاهی نظارت میکند .
تأثیر گرد و غبار بر کشاورزی: تهدیدها و راهکارها
الف) تهدیدهای مستقیم:
– کاهش بهرهوری خاک: رسوب ذرات ریز بر زمینهای کشاورزی، کاهش حاصلخیزی و تغییر ترکیب شیمیایی خاک .
– اختلال در فتوسنتز: پوشش غبار بر برگ گیاهان، کاهش ۲۰-۳۰ درصدی محصولات باغی و زراعی در استانهایی مانند کرمان و اصفهان.
– تشدید کمآبی: خشکشدن تالابها (مثل هورالعظیم) به دلیل گرد و غبار، کاهش منابع آب زیرزمینی را تسریع میکند .
ب) راهکارهای تطبیقی:
– کشاورزی حفاظتی: استفاده از مالچهای طبیعی و کشت گونههای مقاوم به کمآبی (مانند اکالیپتوس).
– مدیریت آبهای نامتعارف: جایگزینی آبهای غیرشرب با آب شیرین برای آبیاری (پیشنهاد در لایحه برنامه هفتم) .
> نکته کلیدی: طبق گزارش UNCCD، ۲۵ درصد منشأ گرد و غبار جهان ناشی از فعالیتهای انسانی شامل کشاورزی ناپایدار است .
چالشها و راهکارهای آینده
– چالشها:
– کمبود بودجه برای پروژههایی مانند کمربند سبز مرزی (نیاز سالانه ۶۰۰ کیلومتر مربع نهالکاری) .
– عدم مشارکت کشاورزان در برنامههای احیای تالابها به دلیل تضاد منافع.
– راهکارها:
– همکاری منطقهای: استفاده از ظرفیت “ائتلاف سازمان ملل برای مبارزه با طوفانهای شن” (UNCCD) جهت تبادل فناوری هشدار زودهنگام .
– اقتصاد چرخشی: تبدیل پساب صنعتی به منابع آبی قابل استفاده در کشاورزی (الگوی موفق در ارمنستان) .
به گزارش اخبار روزانه کشاورزی، عملکرد دولت ایران در افزایش پایشها، احیای تالابها، و تقویت قوانین قابل تقدیر است، اما پاسخگویی مؤثر نیازمند:
۱. تقویت همکاریهای فرامرزی (بهویژه با عراق و افغانستان)،
۲. تلفیق دانش بومی با فناوریهای نوین در کشاورزی،
۳. تخصیص حداقل ۱.۵ درصد بودجه ملی به پروژههای مقابله با بیابانزایی.
همانگونه که ایران پیشنهاددهنده نامگذاری ۱۲ ژوئیه بهعنوان روز جهانی مبارزه با گرد و غبار بود، اکنون میتواند الگویی برای دیپلماسی محیطزیستی در منطقه باشد.
بدون اصلاح الگوی کشاورزی، ایران تا ۲۰۳۰ با کاهش ۳۰ درصدی محصولات استراتژیک (گندم، جو) روبرو خواهد شد.
بهداشت و درمان
از مزرعه تا درمان؛ نگاهی به سلامت فراموششده کشاورزان
پایگاه خبری DA1news: کشاورزان بهعنوان یکی از ارکان اصلی تأمین امنیت غذایی جامعه، همواره در معرض خطرات بهداشتی و بیماریهای ناشی از کار در محیطهای کشاورزی قرار دارند. رعایت اصول بهداشت فردی و درمان بهموقع میتواند سلامت این قشر زحمتکش را تضمین کند.
به گزارش اخبار روزانه کشاورزی، سلامت کشاورزان بهعنوان تأمینکنندگان اصلی مواد غذایی، نقش حیاتی در توسعه پایدار کشاورزی دارد. با اجرای برنامههای آموزشی، بهبود دسترسی به خدمات درمانی و کاهش خطرات محیط کار، میتوان گامهای مؤثری در ارتقای بهداشت و درمان این قشر برداشت. دولتها، سازمانهای بهداشتی و تشکلهای کشاورزی باید همکاری نزدیکی برای تحقق این اهداف داشته باشند.این گزارش به بررسی چالشهای بهداشتی پیشروی کشاورزان و راهکارهای بهبود وضعیت سلامت آنان میپردازد.
چالشهای بهداشتی کشاورزان
۱. تماس با آفتکشها و مواد شیمیایی
استفاده از سموم دفع آفات و کودهای شیمیایی بدون رعایت اصول ایمنی میتواند منجر به مسمومیتهای حاد یا بیماریهای مزمن مانند سرطان، نارسایی کلیه و مشکلات تنفسی شود.
۲. بیماریهای عفونی و انگلی
کشاورزان بهویژه در مناطق روستایی، در معرض بیماریهای ناشی از آب آلوده، حیوانات و حشرات موذی مانند مالاریا، سالک و بیماریهای گوارشی قرار دارند.
۳. آسیبهای اسکلتی-عضلانی
کار طولانیمدت در وضعیتهای نامناسب جسمانی، بلند کردن بارهای سنگین و حرکات تکراری میتواند باعث کمردرد، آرتروز و آسیبهای مفصلی شود.
۴. مشکلات تنفسی
استنشاق گردوغبار، قارچها و ذرات معلق در محیطهای کشاورزی منجر به بیماریهایی مانند آسم و سیلیکوزیس میشود.
۵. دسترسی محدود به خدمات درمانی
در بسیاری از مناطق روستایی، مراکز درمانی مجهز وجود ندارد و کشاورزان بهدلیل مشغله کاری، کمتر به پزشک مراجعه میکنند.

راهکارهای بهبود بهداشت و درمان کشاورزان
۱. آموزش بهداشت فردی و ایمنی کار
– برگزاری دورههای آموزشی درباره استفاده صحیح از وسایل حفاظت فردی (مثل ماسک، دستکش و لباس کار).
– آموزش روشهای کاهش تماس با سموم و شویش صحیح پس از کار.
۲. توسعه خدمات بهداشتی روستایی
– تجهیز مراکز درمانی روستایی به امکانات اولیه پزشکی و آزمایشگاهی.
– اجرای برنامههای واکسیناسیون و معاینات دورهای برای کشاورزان.
۳. توسعه کشاورزی پایدار و کاهش استفاده از سموم
– ترویج روشهای کشاورزی ارگانیک و استفاده از آفتکشهای طبیعی.
– نظارت بر فروش و مصرف سموم کشاورزی.
۴. ارتقای بیمه درمانی کشاورزان
– گسترش پوشش بیمهای برای درمان بیماریهای شغلی کشاورزان.
– ارائه خدمات درمانی رایگان یا کمهزینه برای این قشر.
۵. استفاده از فناوری برای کاهش خطرات
– مکانیزه کردن فرآیندهای کشاورزی برای کاهش تماس مستقیم با مواد شیمیایی.
– توسعه سیستمهای نظارتی برای پایش سلامت کشاورزان.
این نوشتار میتواند بهعنوان یک راهنمای اولیه برای سیاستگذاران، فعالان حوزه بهداشت و خود کشاورزان مورد استفاده قرار گیرد.
-
دانستنی ها3 هفته پیشتغییر در نرم مبارزه؛ دستورالعمل فنی و اجرايي مبارزه با سن غلات
-
سرخط4 هفته پیشالگوی کشت محصولات گلخانه و محیط های کنترل شده تدوین شد
-
استان ها4 هفته پیشهزار جریبی: افزایش 50 درصدی تولید گندم، عدم ممنوعیت کشت برنج
-
آموزش4 هفته پیشکرم گلوگاه انار؛ مدیریت تلفیقی راهکاری مؤثر
-
خبرهای سازمانی3 هفته پیشسال 1405 در سازمان تات: سال آموزش و ترویج یافتهها و فناوریها
-
استان ها2 هفته پیشنشست فنی گیاهپزشکی مازندران؛ بیماریهای غلات و علفهای هرز کشت پاییزه بررسی شد
-
پرونده ویژه4 هفته پیشپژوهشهای حشرهشناسی، بیمهی آیندهی کشاورزی ایران
-
پرونده ویژه3 هفته پیشخروج از واکنش سنتی به سمت مدیریت هوشمند/ نوید رونمایی از لاین امیدبخش گندم

