پایگاه خبری داوان‌نیوز: تشکیل اولین جلسه کمیته فنی حفظ نباتات آذربایجان‌شرقی با محوریت مقابله با آفات نوظهور و بازطراحی نظام پایش هوشمند، در حالی انجام شد که مدیر حفظ نباتات استان از هرگونه تأخیر در شناسایی کانون‌های آلودگی به عنوان “خطری برای امنیت غذایی” یاد کرد و بر ضرورت مدیریت تلفیقی آفات (IPM) و نظارت انضباط‌بخش بر داروخانه‌های گیاه‌پزشکی تأکید ورزید.

به گزارش خبرنگار ما، در شرایطی که تغییرات اقلیمی و الگوی کشت، معادلات امنیت غذایی را بیش از پیش پیچیده کرده است، نخستین نشست کمیته فنی حفظ نباتات سازمان جهاد کشاورزی استان آذربایجان شرقی با محوریت «پایش هوشمند» و «واکنش سریع به تهدیدات نوپدید» تشکیل شد. این جلسه که به ریاست محسن قهرمان‌نژاد، مدیر حفظ نباتات سازمان، و با حضور معاونان و کارشناسان ارشد شهرستان‌ها برگزار گردید، فراتر از یک گردهمایی اداری، به اتاق فرمانی برای مقابله با خاموش‌ترین دشمنان تولیدات کشاورزی بدل شد.

بر اساس گزارش روابط عمومی سازمان، محور اصلی این نشست به بررسی همه‌جانبه آخرین وضعیت آفات همگانی (مانند سن غلات و کرم طوقه‌بر) و بیماری‌های نوظهور در مزارع، باغ‌ها و واحدهای گلخانه‌ای اختصاص داشت. کارشناسان با ارائه آماری از بازدیدهای میدانی و داده‌های ثبت‌شده در سامانه پایش داروخانه‌های گیاه‌پزشکی، نسبت به افزایش جمعیت برخی علف‌های هرز مقاوم و شیوع کانونی بیماری‌های قارچی در مناطق گرمسیری استان هشدار دادند.

در این جلسه، بر لزوم بازنگری در اولویت‌بندی مناطق پرخطر تأکید و مصوب شد که برنامه‌های کنترلی با رویکرد «پیشگیری محور» و مبتنی بر مدیریت تلفیقی آفات (IPM) بازطراحی شود. یکی از نکات کلیدی مطرح‌شده، ضرورت ثبت دقیق نسخه‌های الکترونیکی در داروخانه‌ها برای جلوگیری از مصرف بیرویه سموم و شکستن چرخه مقاومت آفات بود.

گزارش میدانی شهرستان‌ها؛ جایی که واقعیت با آمار گره می‌خورد

در ادامه، کارشناسان مسئول حفظ نباتات هر یک از شهرستان‌ها به ارائه گزارش تفصیلی از عملکرد حوزه خود پرداختند. این گزارش‌ها که شامل میزان مبارزه با آفات، کمبودهای نهادی، موفقیت‌ها در آموزش بهره‌برداران و چالش‌های نظارت بر مراکز عرضه بود، تصویر شفافی از نابرابری سطح برخورداری و توزیع نامتوازن اعتبارات در مناطق مختلف استان ترسیم کرد.

کارشناسان شهرستان‌های مرکزی بر مشکل کمبود نیروی کارشناس متخصص در فصل اوج مبارزه تأکید کردند، در حالی که نمایندگان مناطق مرزی خواستار تسریع در تأمین نهاده‌های بیولوژیک برای مقابله با آفات قرنطینه‌ای شدند. در پایان این بخش، مقرر گردید جلسات کارگروه‌های تخصصی به‌صورت ماهانه و با حضور مجازی همه شهرستان‌ها برای تبادل تجربیات و انسجام عملیاتی ادامه یابد.

مدیر حفظ نباتات: «تأخیر در شناسایی، خسارتی غیرقابل جبران است»

محسن قهرمان‌نژاد در سخنانی با لحنی هشدارآمیز، پایش مستمر و علمی را «خط مقدم دفاع از سرمایه ملی» خواند و تصریح کرد: کشف دیرهنگام یک کانون آلودگی، می‌تواند ظرف یک هفته، محصول یک شهرستان را تحت تأثیر قرار دهد. ما نباید منتظر وقوع بحران باشیم؛ بلکه باید با نظام هشدار سریع و ارائه توصیه‌های فنی به‌موقع، از رسیدن آفت به آستانه خسارت اقتصادی جلوگیری کنیم.

وی با اشاره به اینکه رویکرد «سمپاشی صرف» دیگر پاسخگوی شرایط نیست، بر سه رکن اساسی تأکید کرد:
۱. تقویت حضور میدانی کارشناسان و قطع وابستگی به گزارش‌های غیرمستقیم
۲. آموزش گروه‌های بهره‌بردار برای تشخیص زودهنگام آفات با استفاده از اپلیکیشن‌های موبایل محور
۳. ساماندهی شبکه داروخانه‌های گیاه‌پزشکی و انضباط بخشی به فرآیند تجویز و توزیع سموم

قهرمان‌نژاد در خصوص سموم قاچاق و غیراستاندارد نیز اخطار جدی صادر کرد و گفت: «نظارت بر مراکز عرضه، خط قرمز ماست؛ چراکه سموم تقلبی نه تنها محصول را نابود می‌کنند، بلکه سلامت مصرف‌کننده و خاک را به مخاطره می‌اندازند.»

چشم‌انداز اقدامات پیشگیرانه در افق تابستان و پاییز

با توجه به پیش‌بینی‌های هواشناسی مبنی بر افزایش دما و احتمال طغیان آفات مکنده در ماه‌های آینده، در پایان جلسه مصوبات عملیاتی زیر به تصویب رسید:
– تشکیل تیم‌های واکنش سریع در سطح هر شهرستان برای مقابله با آفات نوظهور ظرف ۲۴ ساعت
– برنامه‌ریزی برای برگزاری کارگاه‌های آموزشی چهره‌به‌چهره برای کشاورزان پیشرو در مناطق پرخطر
– راه‌اندازی سامانه پیامکی هشدار برای اطلاع‌رسانی لحظه‌ای وضعیت آفات به بهره‌برداران
– انجام حداقل ۳۰ درصد مبارزات بیولوژیک (با استفاده از دشمنان طبیعی) تا پایان فصل زراعی جاری

به گزارش اخبار روزانه کشاورزی، آنچه در این نشست مشهود بود، گذار از نگاه واکنشی به مدیریت هوشمندانه در حفظ نباتات است. با توجه به اینکه استان آذربایجان شرقی قطب تولید محصولات راهبردی مانند گندم، زردآلو و انگور محسوب می‌شود، هر گونه غفلت در کنترل آفات می‌تواند امنیت غذایی منطقه و حتی صادرات غیرنفتی را با چالش مواجه کند. مصوبات این جلسه نشان می‌دهد که سازمان جهاد کشاورزی عزم خود را برای ورود به عصر دیجیتال و استفاده از داده‌های میدانی جزم کرده است، اما تحقق این اهداف، نیازمند تأمین اعتبار پایدار و همراهی موثر بخش خصوصی و تشکل‌های کشاورزی است.

پایگاه خبری داوان‌نیوز: رئیس سازمان جهاد کشاورزی گیلان با اشاره به شرایط مساعد جوی، نسبت به شیوع بیماری قارچی بلاست در شالیزارهای استان هشدار داد و بر ضرورت سمپاشی فوری و پیشگیرانه توسط کشاورزان تأکید کرد.

به گزارش خبرنگار داوان‌نیوز، صالح محمدی با اعلام این خبر، اظهار داشت که بارش‌های اخیر و افزایش رطوبت، همراه با قرار گرفتن شالیزارها در آستانه مرحله حساس پوشیدگی، محیط مناسبی را برای فعالیت قارچ عامل بیماری بلاست فراهم کرده است. وی با بیان اینکه این قارچ پس از تشکیل، اسپورهای خود را به سرعت از طریق باد در سطح مزارع پخش می‌کند، بر لزوم اقدام سریع برای جلوگیری از همه‌گیری تأکید کرد .

رئیس سازمان جهاد کشاورزی گیلان با اشاره به خسارت‌های جبران‌ناپذیر این بیماری، به ویژه در مرحله خوشه‌دهی، خاطرنشان کرد: در صورت عدم مبارزه به موقع، ارتباط بین ساقه و خوشه قطع شده و منجر به افزایش درصد پوکی دانه‌ها و کاهش چشمگیر عملکرد در واحد سطح خواهد شد . وی از کشاورزان خواست تا با پایش مستمر مزارع خود، در صورت مشاهده اولین علائم بیماری مانند لکه‌های دوکی شکل روی برگ‌ها، نسبت به سمپاشی با قارچ‌کش‌های توصیه شده از سوی سازمان حفظ نباتات کشور اقدام کنند .

محمدی با تأکید بر اهمیت اقدام پیشگیرانه و به‌هنگام، گفت: لازم است همه کشاورزان یک مرحله مبارزه قارچ‌کشی را در شالیزارهای خود انجام دهند که این امر نقش مؤثری در جلوگیری از آلودگی خواهد داشت.

وی همچنین از مدیریت‌ها، کارشناسان حفظ نباتات و مراکز خدمات کشاورزی دولتی و خصوصی خواست تا با اطلاع‌رسانی گسترده و ارائه راهنمایی‌های فنی، کشاورزان را در این زمینه یاری رسانند .

رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان در پایان تصریح کرد که پایش‌های میدانی و ثبت اقدامات انجام‌شده توسط کشاورزان در شهرستان‌ها، کمک شایانی به مدیریت مؤثر این تهدید و در نهایت، افزایش تولید و تضمین امنیت غذایی خواهد کرد .

پایگاه خبری داوان‌نیوز: در شرایطی که کشاورزی ایران بهشدت نیازمند گذار از روش‌های سنتی به سمت تولید مبتنی بر دانش است، استان گلستان به‌عنوان یکی از قطب‌های مهم کشاورزی کشور، گامی ساختاری در این مسیر برداشته است. امضای تفاهمنامه میان مدیریت تعاون روستایی و مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی، نشانه‌ای از تغییر رویکرد از «تولید محض» به «تولید هوشمند» است؛ رویکردی که در آن، حلقه مفقوده «مزرعه تا بازار» با پل دانش پژوهشی پر می‌شود.

به گزارش خبرنگار داوان‌نیوز، دکتر ابراهیم هزارجریبی، رئیس سازمان جهادکشاورزی استان گلستان، امروز از انعقاد تفاهمنامه‌ای خبر داد که به باور کارشناسان، می‌تواند نقطه عطفی در نرخ بهره‌وری منابع کشاورزی این استان باشد. این تفاهمنامه که بین مدیریت تعاون روستایی و مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی منعقد شده، با هدف اصلی «نفوذ دانش به لایه‌های اجرایی تولید» طراحی شده است.

نکته کلیدی این تفاهم، خروج یافته‌های پژوهشی از پشت درهای آزمایشگاه‌ها و ورود آن به شبکه تعاونی‌های تولید، تشکل‌های دام و طیور و شرکت‌های دانش‌بنیان است. به عبارت دیگر، این همکاری به دنبال ترجمه «مقالات علمی» به «زبان مزرعه» است. دکتر هزارجریبی با تأکید بر ظرفیت بالای مرکز تحقیقات در تولید دانش فنی، تصریح کرد که هدف اصلی، جاری‌سازی این دانش در تمامی حلقه‌های زنجیره ارزش – از کاشت، داشت و برداشت تا بسته‌بندی و بازار – است تا از این رهگذر، هم هزینه‌های تولید کاهش یابد و هم درآمد کشاورزان عضو تعاونی‌ها رشد پایداری را تجربه کند.

آنچه این تفاهمنامه را از همکاری‌های پیشین متمایز می‌سازد، دامنه وسیع عملیاتی آن است. این همکاری منحصر به یک محصول یا بخش خاص نبوده و حوزه‌های زراعت، دام، طیور، باغبانی و حتی زنبورعسل را در بر می‌گیرد. چنین رویکرد سیستمی، نشان از درک درست مسئولان از پیچیدگی اکوسیستم کشاورزی گلستان دارد؛ استانی که تنوع اقلیمی آن، نیازمند راهکارهای پژوهشی متناسب و بومی‌سازی‌شده است.

رئیس سازمان جهادکشاورزی با اشاره به محوریت شرکت‌های دانش‌بنیان در این تفاهم، بر این نکته صحه گذاشت که تحقق اهداف این سند، بدون بهره‌گیری از توان فناورانه و نوآورانه این شرکت‌ها ممکن نیست. این رویکرد، نویدبخش آن است که به‌زودی شاهد ورود تجهیزات دقیق‌یاب (سنجش از دور)، سیستم‌های آبیاری هوشمند و نهاده‌های زیستی کارآمد به بهره‌برداری تعاونی‌های روستایی باشیم.

دکتر هزارجریبی ابراز امیدواری کرد که با اجرای کامل این تفاهمنامه، شاهد «تحول محسوس» در شاخص‌های بهره‌وری و کاهش چشمگیر هزینه‌های تمام‌شده تولید باشیم. از منظر تحلیلی، موفقیت این طرح در گرو دو عامل کلیدی است: نخست، ایجاد سازوکارهای نظارت و ارزیابی مستمر برای اطمینان از انتقال واقعی دانش، و دوم، توانمندسازی مربیان و کارشناسان تعاونی‌ها برای انتقال این دانش به کشاورزان در سطح مزرعه.

به گزارش اخبار روزانه کشاورزی،این تفاهمنامه در راستای سیاست‌های کلان وزارت جهاد کشاورزی برای پیوند مراکز علمی با بدنه تولید امضا شده است. با توجه به چالش‌های پیش‌روی کشاورزی استان (از جمله کم‌آبی و کاهش سطح آب‌های زیرزمینی)، این حرکت به‌موقع می‌تواند الگویی برای سایر استان‌ها در مسیر دستیابی به «کشاورزی دانش‌بنیان» و «امنیت غذایی پایدار» ترسیم کند. اکنون توپ در زمین اجرا است و باید دید این تفاهم نامه، چه میزان از پتانسیل نظری خود را به بهبود معیشت ملموس برای فعالان بخش کشاورزی گلستان تبدیل خواهد کرد.