با ما همراه باشید

استان ها

طلای سبز؛ خوزستان، بهشت گمشده گیاهان دارویی

منتشر شده

در

پایگاه خبری داوان نیوز: خوزستان با مساحتی حدود ۶۴,۰۵۷ کیلومتر مربع در جنوب غرب ایران و در کرانه خلیج فارس واقع شده است. این استان نه تنها در تولید محصولات استراتژیک کشاورزی مانند گندم، برنج و نیشکر پیشتاز است، بلکه در سالهای اخیر به عنوان تولیدکننده برتر گیاهان دارویی در کشور نیز مطرح شده است. وجود تنوع اقلیمی و دشتهای مستعد، خوزستان را به یکی از مناطق مهم برای کشت انواع گیاهان دارویی تبدیل کرده است.

به گزارش اخبار روزانه کشاورزی«داوان نیوز»، استان خوزستان به عنوان قطب اصلی کشاورزی ایران، با تولید ۱۷ میلیون تن محصولات کشاورزی، رتبه نخست کشور را در این حوزه به خود اختصاص داده است. این استان با برخورداری از چهار اقلیم مختلف آب و هوایی، اراضی حاصلخیز و منابع آبی فراوان، پتانسیل قابل توجهی برای کشت و توسعه گیاهان دارویی دارد. گزارش حاضر به بررسی جایگاه کشاورزی خوزستان در حوزه گیاهان دارویی، گونههای مهم، چالشها و فرصتهای پیش رو میپردازد.

وضعیت کشاورزی خوزستان: پیشینه و ظرفیت‌ها
جایگاه ملی
خوزستان با تولید ۱۷.۵ میلیون تن انواع محصولات کشاورزی، قطب کشاورزی کشور محسوب می شود. این استان سهمی ۱۷ درصدی از تولیدات کشاورزی کشور دارد و در تولید محصولات استراتژیکی مانند گندم (۱۳ درصد)، جو (۸ درصد)، برنج (۹ درصد) و خرما (۱۷ درصد) جایگاه ویژه‌ای دارد.

اراضی کشاورزی
این استان با دارا بودن بیش از ۱.۲ میلیون هکتار اراضی حاصلخیز، مقام اول در دارا بودن زمین مرغوب کشاورزی را در کشور دارد. همچنین حدود ۱.۳ میلیون هکتار از این اراضی زیر کشت محصولات مختلف قرار دارد.

توسعه کشت گیاهان دارویی در خوزستان
رشد کمی و کیفی
سطح زیر کشت گیاهان دارویی در خوزستان از ۲۶ هکتار در سال ۱۳۹۰ به ۲,۲۰۰ هکتار در سال ۱۳۹۸ افزایش یافته و میزان تولید نیز به ۱۶,۸۹۰ تن رسیده است. این رشد نشان‌دهنده توجه ویژه به این حوزه و پتانسیل بالای استان در تولید گیاهان دارویی است.

گونه‌های مهم دارویی
خوزستان با داشتن بیش از ۵۰ گونه دارویی با ارزش صادراتی و بیش از ۳۰ گونه مهم قابل کشت و توسعه، از تنوع چشمگیری در این حوزه برخوردار است. برخی از مهمترین گیاهان دارویی کشت شده در استان عبارتند از:

مرزه خوزستانی: گیاهی بومی با خواص ضدمیکروبی و ضدالتهابی.
هندوانه ابوجهل (حنظل): میوه آن خاصیت ملینی، ضدانگلی و کنترل دیابت دارد.
آویشن و بابونه: از گیاهان معطر با خواص ضدالتهابی و ضدمیکروبی.
چای ترش و استویا: به عنوان گیاهان دارویی و جایگزین طبیعی شکر.
ماریتیغال و گل گاوزبان: برای درمان بیماری‌های کبدی و آرامبخشی.
شوید: تقویت کننده دستگاه گوارش و ضداسپاسم.
اسفرزه: در درمان ناراحتی‌های گوارشی و التهاب مثانه.

مناطق اصلی کشت
شهرستان‌های دزفول، رامهرمز، شوش، اندیمشک، باغملک، ایذه و حمیدیه از مهمترین مناطق تولید گیاهان دارویی در استان هستند.

مزیت‌ها و فرصت‌ها
تنوع اقلیمی
وجود چهار اقلیم مختلف آب و هوایی در خوزستان، امکان کشت انواع مختلف گیاهان دارویی با نیازهای اکولوژیکی متفاوت را فراهم کرده است.

موقعیت استراتژیک
هممرزی با کشورهای حوزه خلیج فارس که می‌توانند مقاصدی برای صادرات محصولات کشاورزی باشند، یک مزیت مهم برای خوزستان محسوب می‌شود.

نیروی انسانی و اشتغالزایی
بخش کشاورزی حدود ۲۰ درصد اشتغال استان را به خود اختصاص داده است. توسعه کشت گیاهان دارویی می‌تواند به ایجاد اشتغال بیشتر و استفاده مطلوب از آب و خاک بینجامد.

چالش‌ها و محدودیت‌ها
تغییرات اقلیمی و کم‌آبی
تنش‌های گرمایی، خشکسالی، سیل و کاهش منابع آب از مهمترین چالش‌های بخش کشاورزی خوزستان است. این استان با وجود برخورداری از پنج رودخانه بزرگ، در سال‌های اخیر با مشکل کم‌آبی دست و پنجه نرم می‌کند.

مشکلات ساختاری
سن بالا و کم‌سوادی بهره‌برداران: میانگین سنی بهره‌برداران کشاورزی ۵۴ سال است و پیش‌بینی می‌شود این رقم در آینده نزدیک به ۶۲ سال افزایش یابد. همچنین غالب آنان کم‌سواد یا بی‌سواد هستند.
ضعف در فرآوری و بسته‌بندی: خام‌فروشی یکی از معضلات اساسی این بخش است. کشاورزان گیاه برداشت شده را با قیمت پایین به افراد درجه ۲ و ۳ می‌فروشند.
نبود بازار مشخص و واحدهای فرآوری: عدم وجود بازار مشخص برای فروش محصولات تولیدی کشاورزان و واحدهای فرآوری اسانس و عرقیات گیاهی از دیگر مشکلات است.
کمبود نیروی انسانی متخصص: تنها کمتر از ۱ درصد از دانش‌آموزان استان در رشته‌های کشاورزی تحصیل می‌کنند و تحصیل دانش‌آموزان دختر در این رشته‌ها صفر است.

راهکارها و چشم‌انداز آینده
توسعه پژوهش و فناوری
افزایش تولید منحصراً از طریق افزایش بهره‌وری در سیستم‌های تولیدی مبتنی بر دانش و فناوری نوین امکان‌پذیر است. مراکز تحقیقات و آموزش متولی اصلی تولید دانش و فناوری و انتقال آن به عرصه‌های تولید هستند.

اجرای الگوی کشت
اجرای الگوی کشت ملی که توسط سازمان تات تدوین شده، می‌تواند به اصلاح الگوی موجود کمک کند. در صورت اصلاح سالانه ۵ درصد الگوی کشت، پس از شش سال به الگویی مناسب و متناسب با منابع و محدودیت‌ها خواهیم رسید.

توسعه صنایع فرآوری
توسعه صنایع بسته‌بندی و فرآوری گیاهان دارویی با هدف تأمین نیاز بازار داخلی و صادرات بسیار ضروری است. در این زمینه، حمایت‌های لازم از سرمایه‌گذاران شامل آموزش، مشاوره و پرداخت تسهیلات باید صورت گیرد.

آموزش و تربیت نیروی انسانی
برای آینده، نیاز به تربیت کشاورزان باسواد، ماهر و توانمند داریم. توسعه هنرستان‌های کشاورزی و هدایت تحصیلی دانش‌آموزان به سمت رشته‌های کشاورزی توسط مسئولان استانی یک ضرورت اساسی است.

به گزارش خبرنگا ما، استان خوزستان با برخورداری از ظرفیت‌های طبیعی بی‌نظیر، تنوع اقلیمی و پیشینه قوی کشاورزی، پتانسیل تبدیل شدن به قطب اصلی تولید و صادرات گیاهان دارویی در ایران و حتی منطقه را دارد. با این وجود، برای تحقق این امر، نیاز به مدیریت یکپارچه، توسعه پژوهش‌های کاربردی، تجهیز زیرساخت‌های فرآوری و تربیت نیروی انسانی متخصص احساس می‌شود. با برنامه‌ریزی صحیح و سرمایه‌گذاری هدفمند، می‌توان از این ظرفیت عظیم برای افزایش درآمد کشاورزان، ایجاد اشتغال پایدار و تقویت اقتصاد ملی بهره برداری نمود.

استان ها

روز مزرعه ذرت در نیشابور؛ انتقال دانش فنی در قالب شبکه ملی مزارع الگویی

مزرعه الگویی ابوالفضل شاه آبادی در روستای علی آباد تکه نیشابور میزبان جمعی از کارشناسان، محققان و بهره برداران شهرستانهای نیشابور، زبرخان و میان جلگه بود تا در قالب طرح شبکه ملی مزارع الگویی، آخرین یافته های تحقیقاتی درباره تغذیه، مبارزه با علف های هرز و مدیریت بیماری سیاهک ذرت، با تدریس سعید خاوری خراسانی از مرکز تحقیقات خراسان رضوی، به صورت عملی و چهره به چهره به کشاورزان انتقال یابد.

منتشر شده

در

پایگاه خبری داوان‌نیوز: در راستای اجرای طرح شبکه ملی مزارع الگویی و با هدف افزایش نفوذ دانش فنی در بخش کشاورزی، روز مزرعه ذرت در قطب تولید علوفه استان خراسان رضوی، یعنی شهرستان نیشابور، برگزار شد.

به گزارش خبرنگار ما، روز یکشنبه ۱۸ مردادماه ۱۴۰۵، رویداد ترویجی «روز مزرعه ذرت» با حضور جمعی از کارشناسان استانی و شهرستانی، محققان و کشاورزان شهرستانهای نیشابور، زبرخان و میانجلگه در مزرعه الگویی ابوالفضل شاهآبادی، واقع در روستای علیآباد تکه از توابع بخش مرکزی نیشابور برگزار شد.

این برنامه آموزشی در چارچوب طرح «شبکه ملی مزارع الگویی کشاورزی» و با همکاری معاونت امور هماهنگی ترویج سازمان جهاد کشاورزی خراسان رضوی اجرا گردید. تدریس این دوره بر عهده سعید خاوری خراسانی، محقق برجسته ذرت و گیاهان علوفه‌ای مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی بود.

اهداف طرح مزارع الگویی؛ ارتباط مستقیم کشاورز پیشرو با کارشناسان و محققان

در حاشیه این رویداد، حمیدرضا کبیریان، معاون هماهنگی ترویج سازمان جهاد کشاورزی خراسان رضوی، با تشریح سازوکار طرح شبکه ملی مزارع الگویی اظهار داشت: در این طرح، یک کشاورز پیشرو و موفق به عنوان “کشاورز مرجع” انتخاب میشود که ارتباط مستقیمی با کارشناسان مروج پهنه جهاد کشاورزی دارد. این کارشناسان نیز به صورت شبکه ای با محققان و مراکز فناوری و دانش‌بنیان کشاورزی در تعامل هستند. در این ساختار، گروهی از کشاورزان تابعی از تجربیات و اقدامات عملی کشاورز مرجع بهره‌مند شده و زمینه برای افزایش نفوذ دانش، ارتقای بهره وری و انتقال مؤثر یافته های تحقیقاتی به عرصه تولید فراهم میشود.»

ضرورت افزایش سطح زیر کشت ذرت دانه‌ای در خراسان رضوی

سعید خاوری خراسانی، مدرس این روز مزرعه، با اشاره به وضعیت تولید ذرت دانهای در استان گفت: خراسان رضوی یکی از بزرگترین مصرف‌کنندگان ذرت دانه‌ای در کشور است، در حالی که سطح زیر کشت این محصول در استان بسیار پایین است. با توجه به مزیت اقتصادی قابل‌توجه ذرت دانهای و افزایش حدود ۴۰۰ درصدی قیمت آن در بازار، توسعه سطح کشت این محصول یک ضرورت اجتناب‌ناپذیر محسوب میشود.

وی در ادامه به وضعیت کشت ذرت علوفه‌ای اشاره کرد و افزود:سطح زیر کشت ذرت علوفه‌ای در استان بین ۱۸ تا ۲۳ هزار هکتار در نوسان است که بسته به شرایط اقلیمی و اقتصادی سالانه تغییر میکند.

هشدار درباره حساسیت رقم پرمصرف ۷۰۴ به بیماری سیاهک

خاوری خراسانی با تأکید بر اهمیت انتخاب رقم مناسب، خاطرنشان کرد: رقم سینگل کراس ۷۰۴ از ارقام بسیار شناخته شده و پرطرفدار در کشت ذرت علوفه ای است، اما این رقم حساسیت بالایی به بیماری سیاهک دارد. چنانچه میزان آلودگی به سیاهک از ۵ درصد فراتر رود، این امر میتواند باعث بروز مشکلات جدی از جمله سقط جنین در دامهای سنگین شود؛ بنابراین پایش دقیق مزارع و مدیریت به موقع بیماری از اولویت های کلیدی تولید محسوب میشود.

در ادامه این برنامه، مدرس روز مزرعه بهصورت تعاملی و در قالب گفت وگوی دوسویه با کشاورزان، مباحث تخصصی درباره تغذیه بهینه ذرت، روشهای نوین مبارزه با علف های هرز و مراحل کلیدی داشت را ارائه داد و به پرسش های حاضران پاسخ داد.

نیشابور؛ قطب تولید ذرت علوفه ای استان با ۲۶۸۰ هکتار کشت

گفتنی است شهرستان نیشابور به عنوان قطب تولید ذرت علوفه ای خراسان رضوی، سطحی معادل ۲ هزار و ۶۸۰ هکتار از اراضی کشاورزی خود را به این محصول اختصاص داده است. در این رویداد آموزشی، مزرعه الگویی ابوالفضل شاه آبادی در سطح ۲۶ هکتار به عنوان مزرعه مرجع و ۱۹ کشاورز تابعی با مساحت تجمیعی ۵۷۱ هکتار تحت پوشش این طرح قرار گرفتند.

در پایان این روز مزرعه، شرکت کنندگان شامل کشاورزان، کارشناسان و محققان از بخش های مختلف مزرعه الگویی بازدید کرده و نکات فنی و تجربیات عملی خود را به صورت چهره به چهره و در فضایی تعاملی تبادل نظر کردند.

ادامه مطلب

آذربایجان غربی

آذربایجان غربی صاحب انجمن صنفی نهالکاران شد / گامی بلند برای ساماندهی قطب تولید نهال کشور

تولید نهال استاندارد و عرضه شفاف آن، دغدغه دیرینه باغداران آذربایجان غربی بود که حالا با تشکیل انجمن صنفی نهالکاران و امضای تفاهمنامه سه جانبه با نهادهای ملی، به یک مطالبه رسمی تبدیل شده است؛ استانی که با این اقدام، جایگاه سوم کشور را در رسمی‌سازی تشکلهای نهالکاری به خود اختصاص داد.

منتشر شده

در

پایگاه خبری داوان‌نیوز: انجمن صنفی نهالکاران آذربایجان غربی با هدف ساماندهی تولید و نظارت بر عرضه نهال، گامی ساختاری در جهت شفافسازی این صنعت راهبردی برداشت. این انجمن که با حضور نمایندگان نهادهای نظارتی و پس از برگزاری انتخابات هیئت مدیره شکل گرفت، استان را به عنوان سومین قطب رسمی کشور پس از فارس و اصفهان در مسیر کیفی‌سازی تولیدات باغبانی قرار میدهد .

به گزارش خبرنگار ما، آذربایجان غربی به عنوان یکی از قطب‌های اصلی تولید نهال کشور، گام بلندی در جهت ساماندهی و نظارت بر این صنعت حیاتی برداشت. با هدف ساماندهی تولیدات و نظارت بر عرضه نهال، انجمن صنفی نهالکاران این استان، با حضور نمایندگان اداره کار، رفاه اجتماعی و مدیریت باغبانی استان، تشکیل و اعضای هیئت‌مدیره آن در جلسه‌ای در سازمان جهاد کشاورزی استان انتخاب شدند.

این رویداد در حالی رقم میخورد که مدیر باغبانی استان در این نشست بر جایگاه راهبردی آذربایجان غربی تأکید کرد و آن را قطب تولید نهال کشور دانست. وی همچنین از برنامه‌ریزی‌های جدی برای شناسایی و مدیریت نهالستان‌های فاقد مجوز خبر داد و گفت: ساماندهی نهالستان‌های غیرمجاز به عنوان یک اولویت اساسی در دستور کار مدیریت باغبانی قرار دارد.

یکی از محورهای کلیدی این نشست، تشریح تفاهمنامه همکاری سهجانبه میان معاونت باغبانی، مؤسسه بذر و نهال کشور و اتاق اصناف کشاورزی کشور بود که به عنوان چتری برای نظارت بر کیفیت تولید و عرضه نهال در نظر گرفته شده است. این تفاهمنامه، زمینه‌ساز همافزایی بیشتر نهادهای متولی در راستای ارتقای استانداردهای تولید و تضمین سلامت نهال‌های عرضه‌شده به باغداران خواهد بود.

مدیر باغبانی استان در ادامه از برنامه‌های آتی این مدیریت برای ساماندهی عرضه محصول خبر داد و به پیگیری راهاندازی نمایشگاه تخصصی عرضه نهال در شهرستان میاندوآب اشاره کرد. این نمایشگاه میتواند بستری برای ارتباط مستقیم تولیدکنندگان و بهرهبرداران و نیز فرصتی برای عرضه نهالهای استاندارد و شناسنامه‌دار فراهم آورد و گامی مؤثر در جهت شفافسازی و رقابت سالم در بازار نهال باشد.

شایان ذکر است که با تشکیل این انجمن، استان آذربایجان غربی پس از استانهای فارس و اصفهان، به عنوان سومین استانی شناخته میشود که موفق به رسمی‌سازی انجمن صنفی نهالکاران در سطح کشور شده است. این دستاورد، نشان‌دهنده عزم جدی مسئولان استانی برای ساماندهی یکی از مهمترین حلقه‌های زنجیره تولید محصولات باغی و حرکت به سمت یک نظام منسجم و قانونمند در این حوزه است.

ادامه مطلب

آذربایجان شرقی

ارزیابی راهبردی انتقال آب ارس؛ محور نشست هماهنگی کارشناسان وزارت جهاد در مرند

دشت یکانات در آستانه تحول آبی؛ نشست هماهنگی برای ارزیابی میدانی پروژه انتقال آب از رودخانه مرزی ارس، با حضور رئیس مؤسسه پژوهش‌های اقتصاد کشاورزی و معاون رئیس سازمان و مدیر جهاد کشاورزی شهرستان مرند برگزار شد تا ضمن تحلیل علمی بهره‌وری، پیامدهای معیشتی این طرح بزرگ ملی بر جوامع محلی بررسی شود.

منتشر شده

در

پایگاه خبری داوان‌نیوز: در راستای سیاست‌های ارزیابی راهبردی طرح‌های کلان بخش کشاورزی، نشست هماهنگی تخصصی با محوریت بازدید میدانی از پروژه انتقال آب از رودخانه مرزی ارس به دشت یکانات، با حضور مقامات ارشد پژوهشی وزارت جهاد کشاورزی در شهرستان مرند برگزار شد.

به گزارش خبرنگار ما، این جلسه هماهنگی با حضور مجتبی پالوج، رئیس مؤسسه پژوهش‌های برنامه‌ریزی، اقتصاد کشاورزی و توسعه روستایی، و ابراهیم جاودان، عضو هیئت علمی این مؤسسه، تشکیل شد. در این گردهمایی، هیئت کارشناسی به همراه الهیاری (معاون رئیس سازمان و مدیر جهاد کشاورزی شهرستان مرند)، معاون فنی و اجرایی، رئیس اداره فنی و زیربنایی، رئیس مرکز جهاد کشاورزی یکانات و مسئول روابط عمومی مدیریت، به بررسی ابعاد مختلف این طرح بزرگ پرداختند.

هدف اصلی از این نشست، همافزایی و تبادل نظر کارشناسی برای فراهم‌سازی بستر ارزیابی دقیق و همه‌جانبه از اثرات پیاده‌سازی پروژه آبرسانی در دشت یکانات اعلام شد.

محورهای راهبردی و تخصصی بازدید میدانی (تحلیل طرح):
بر اساس چارچوب تعیین‌شده در این نشست، ارزیابی میدانی پروژه حول چهار محور کلیدی زیر متمرکز خواهد بود که هر یک نقشی حیاتی در موفقیت طرح ایفا می‌کنند:

۱. تحلیل میدانی بهره‌وری: بررسی اثرات مستقیم و فوری پروژه بر افزایش کمی و کیفی تولیدات کشاورزی و راندمان مصرف آب در مزارع منطقه.
۲. ارزیابی اقتصادی و معیشتی: سنجش پیامدهای اقتصادی طرح بر درآمد، ارزش‌افزوده و سطح رفاه خانوارهای بهره‌بردار و کشاورزان محلی.
۳. پایداری اجتماعی و توسعه روستایی: پایش شاخص‌های عدالت اجتماعی، مهاجرت‌زدایی و پایداری معیشت در جوامع روستایی دشت یکانات.
۴. مدل‌سازی و انطباق با سیاست‌های کلان: تطبیق داده‌های میدانی با راهبردهای کلان وزارت جهاد کشاورزی به منظور اصلاح فرآیندهای اجرایی و سیاست‌گذاری‌های آتی.

به گزارش اخبار روزانه کشاورزی، مسئولان تأکید کردند که این ارزیابی تخصصی با رویکردی علمی و فرادستگاهی، نه‌تنها به دنبال بهره‌برداری بهینه از ظرفیت‌های ملی و منابع آبی مرزی است، بلکه گامی اساسی در جهت تقویت زیرساخت‌های توسعه پایدار کشاورزی در منطقه شمالغرب کشور محسوب می‌شود. نتایج این پایش علمی، مبنای تصمیم‌گیری‌های آتی در حوزه امنیت غذایی و مدیریت منابع آب قرار خواهد گرفت.

ادامه مطلب
پیام ما

پرطرفدار