دانستنی ها
وظایف، دستاوردها و برنامه های موسسه تحقیقات خاک و آب
پایگاه خبری DA1news: از ادغام موسسه خاکشناسی و حاصلخیزی خاک در سال 1345 که در سالهای بعد به موسسه تحقیقات خاک و آب کشور تشکیل شد.
به گزارش پایگاه خبری DA1news به نقل از روابط عمومی موسسه تحقیقات خاک و آب کشور، به منظور توسعه، اصلاح و ساماندهی امور آبیاری در کشور بنگاه مستقل آبیاری در سال 1324 آغاز به فعالیت نمود. مطالعه احداث چندین سد بزرگ در کشور در آن دوره و لزوم بررسی و تعیین خصوصیات خاک مناطق پایین دست وزارت کشاورزی وقت را بر آن داشت تا با همکاری متخصصین اعزامی فائو نسبت به ایجاد اکیپ های خاکشناسی اقدام نماید. اولین گروه های خاکشناسی در سال 1331 تشکیل شدند و در قالب واحدی بنام موسسه خاکشناسی ساماندهی شدند. هدف از فعالیت موسسه خاکشناسی مطالعه خاکها از نظر قابلیت آبیاری و تهیه نقشه های خاک بود. در سال 1339 به منظور بررسی اثر کودهای شیمیایی بر عملکرد محصولات زراعی اداره کل حاصلخیزی خاک تشکیل شد. از ادغام دو نهاد اخیر در سال 1345 موسسه خاکشناسی و حاصلخیزی خاک ایجاد شد که در سالهای بعد به موسسه تحقیقات خاک و آب کشور تغییر نام داد.
شرح وظایف موسسه تحقیقات خاک و آب کشور
موسسه تحقیقات خاک و آب کشور در طی هفت دهه فعالیت خود شرح وظابف متنوعی را بر عهده گرفته است. برخی از مهمترین این شرح وظایف عبارتند از:
- مطالعه خاکهای کشور، تهیه نقشه و تعيين پراکنش جغرافيائی آنها و ارزیابی اراضی برای انواع کاربریها
- تعیین شاخص بهره وری خاک و سرزمین و ارزش اقتصادی خاک
- شناخت وضعیت و مدیریت حاصلخیزی خاک و تغذیه گیاهان
- شناسایی و معرفی روش ها و مواد مناسب برای حفظ و ارتقای مواد آلی خاک ها
- شناخت مواد آلاینده خاک و آب و معرفی روش های مناسب برای رفع آلودگی خاک و آب
- شناخت روابط آب، خاک و گیاه، نیاز آبی و آب مصرفی گیاهان الگوی کشت
- شناسایی عوامل مؤثر در مدیریت مصرف آب در مزرعه و ارایه راهکارهای ارتقای کارایی و بهره وری آب
- اصلاح اراضی، بهسازی و مدیریت خاک های شور و سدیمی
- مطالعه و تحقیق در مورد توان زیستی خاکها، کودهای زیستی و پایش و حفاظت از ذخایر ژنتیک خاک
- پایش و ارزیابی کیفیت و سلامت خاک، گیاه و محصولات زراعی و باغی کشور
- ایجاد، توسعه و به هنگام سازی پایگاه ملی منابع خاک کشور
- برآورد نیاز کودهای شیمیایی، آلی و زیستی اراضی زراعی و باغی کشور
- ثبت، پایش وکنترل کیفی نهاده های کودی
5- قانون حفاظت از خاک
یکی از کاستی های نظام قانونگذاری در حوزه حفاظت از منابع تولید کشور، نبود قانون در حوزه خاک بود. اهمیت فوق العاده خاک در امنیت غذایی کشور موجب شد تا از ابتدای دهه 1380 تهیه لایحه قانون جامع خاک در دستور کار قرار گیرد. در سال 1388 قانون جامع خاک تهیه و به مجلس شورای اسلامی ارسال گردید. این لایحه در سال 1394 با انجام اصلاحاتی مجددا به مجلس شورای اسلامی تقدیم و پس از بحث و تبادل نظر در کمیسیون های مربوطه در سال 1397 مورد تصویب قرار گرفت و نهایتا پس از انجام اصلاحات مدنظر شورای محترم نگهبان تصویب و در 22/3/1398 توسط ریاست محترم جمهوری اسلامی ایران ابلاغ گردید. این قانون مشتمل بر 26 ماده و 14 تبصره بوده و بستری قانونی برای حفاطت از منابع خاک کشور را فراهم ساخته است. در این قانون به تهیه خط و مشی های مدیریت، حفاظت و بهره برداری خاک کشور، محاسبه ارزش اقتصادی خاک، تهیه نقشه های خاک کشور، پایش کمی و کیفی خاک های کشور، تهیه استاندارد انواع کودها، سموم و آفت کش ها، ساماندهی نظام کود کشور و شناسایی تخریب کنندگان خاک و برخورد قانونمند با آنها و مسائل مربوط به تولید محتواهای آموزشی پرداخته شده است.
وظایف مهم حاکمیتی موسسه تحقیقات خاک و آب کدامند؟
هم اکنون علاوه بر شرح وظایف پژوهشی، موسسه تحقیقات خاک و آب کشور دارای چندین وظیفه حاکمیتی ملی به شرح زیر می باشد:
الف- ثبت و کنترل کیفی مواد کودی: از سال 1394 و با ابلاغ وزیر محترم جهاد کشاورزی، این موسسه در راستای ساماندهی به کیفیت انواع کودهای تولیدی و وارداتی مسئولیت ثبت و پایش کیفی انواع کودها در بازار را بر عهده گرفته است. در این راستا مدیریت ثبت و کنترل کیفی مواد کودی در ستاد موسسه و 31 کارگروه کنترل و بازرسی از مراکز تولید، نگهداری و توزیع مواد کودی در استانها ایجاد شد. در حال حاضر عرضه هر گونه کود فاقد شماره ثبت مواد کودی در کشور مصداق کالای قاچاق بوده و با گزارش موضوع از سوی این موسسه و یا سازمانهای جهاد کساورزی استانها از سوی سازمان تعزیرات حکومتی برخورد قانونی انجام میشود. در نتیجه فعالیت این موسسه تاکنون 108 شرکت فعال در زمینه تولید، واردات و عرضه مواد کودی شناسایی و ساماندهی شده و قریب 17000 برند- فرمول ماده کودی ثبت و بیش از 12500 برند- فرمول مورد پایش و کنترل کیفی قرار گرفته است.
ب- برآورد کود مورد نیاز کشور: به منظور کمک به برنامه ریزی تامین انواع کود در کشور، موسسه تحقیقات خاک و آب هر ساله با استفاده از داده های بانک های اطلاعاتی مختلف در موسسه تحقیقات خاک و آب نسبت به برآورد کود مورد نیاز کشور اقدام می نماید. بر اساس برآوردهای اخیر کشور به سالانه حدود 8/4 میلیون تن کود نیاز دارد. دراین بین سهم کودهای نیتروژنی 9/2 میلیون تن، کودهای فسفری 5/1 میلیون تن، کودهای پتاسیمی 420 هزار تن، سایر کودهای کم مصرف و ثانویه 215 هزار تن و کودهای زیستی و آلی 5/1 میلیون تن می باشد.
ج- تعیین قابلیت کشاورزی اراضی: موسسه تحقیقات خاک و آب بر اساس قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغی و نیز بخشنامه های سازمان امور اراضی مسئولیت تعیین قابلیت کشاورزی اراضی را بر عهده دارد. بر این اساس اراضی کشور در شش کلاس طبقه بندی میشوند که قانونا در حال حاضر هرگونه تغییر کاربری در کلاس 1 و 2 ممنوع است. با اینحال و با توجه به اینکه از کل 5/18 میلیون اراضی کشور این دو کلاس فوق مساحتی در حدود 4 میلیون هکتار (27 درصد) را در بر میگیرند و عمده تولیدات کشاورزی کشور در کلاس 3 و 4 اراضی انجام میشود، این موسسه پیشنهاد نموده است برای حفظ خاکهای کشور اراضی کلاس 3 و 4 (حدود 45 درصد اراضی کشاورزی) نیز از تغییر کاربری (بویژه در حوزه ساخت مسکن) مصون بمانند.
د- تعیین نیاز آبی محصولات زراعی و باغی در کشور: به منظور برنامه ریزی و مدیریت مصرف آب کشاورزی در کشور، تعیین آب مورد نیاز گیاهان زراعی و باغی در کشور از مولفه های اساسی محسوب میشود. مقدار آب آبیاری گیاهان در الگو یا ترکیب کشت در برنامه ریزی کلان و توزیع مناسب آب اهمیت بالایی دارد. بویژه در سالهای اخیر و با کاهش میزان بارش ها در کشور و افزایش مصرف آب در بخش های شهری و صنعتی، مدیریت مصرف آب در بخش کشاورزی حساسیتی دو چندان یافته است. در راستای الزامات قانونی بویژه قانون برنامه پنجم و قانون افزایش بهره وری، وزارت نیرو مکلف است نسبت به اصلاح تخصیص ها و پروانه های موجود چاه های آب و نیز تحویل حجمی آب به بخش کشاورزیاست. از دیگر سو وزارت جهاد کشاورزی مکلف به تعیین الگوی کشت در کشور و مدیریت الگوی مصرف آب در این الگو اقدام نماید. سامانه نیاز آبی گیاهان زراعی و باغی که در سال 1400 در موسسه تحقیقات خاک و آب توسعه یافته و در سال 1401 رونمایی شده است، حاصل تجربه 60 ساله این موسسه و تجمیع بانک های اطلاعاتی منحصر بفردی است که قادر است مقادیر و تغییرات نیاز آبی محصولات مختلف (172 محصول زراعی و 59 محصول باغی) را در شرایط تغییر اقلیم و در الگوی کشت تعیین و بصورت برخط ارائه نماید.
7- دستاوردهای مهم موسسه تحقیقات خاک و آب
نقش آفرینی موسسه تحقیقات خاک آب در عرصه کشاورزی کشور در هفت دهه گذشته از تهیه نقشه های خاک کشور (از دهه 1330) آغاز شده و تا تهیه لایه های مهم مربوط به تدوین الگوی کشت (در سال اخیر) ادامه دارد.
- تهیه سامانه نیاز آبی گیاهان زراعی و باغی کشور
- تهیه سامانه ملی تناسب اراضی
- نقش فعال در تدوین الگوی کشت کشور
- پایش خاکهای کشاورزی
- نقشه شوری خاکهای کشاورزی
- نقشه خرد اقلیم کشاورزی ایران
- راه اندازی نظام نسخه نویسی کود در کشور
- بررسی سلامت گندم و برنج تولیدی کشور
- تدوین دستورالعمل های تولید محصول سالم
اثر بخشی اقتصادی موسسه تحقیقات خاک و آب چیست؟
فعالیت های موسسه تحقیقات خاک و آب در مسیر شناسایی و مدیریت منابع خاک و آب کشور بر پایه دانش بنیانی و بهره وری استوار است. استفاده از آخرین تجربیات داخلی و خارجی به منظور مدیریت تغذیه گیاهان زراعی و باغی در پایلوت های مدیریت تلفیقی تغذیه گیاه نشان داده است افزایش 20 درصد عملکرد محصولات براحتی قابل دستیابی است. موسسه تحقیقات خاک و آب نقش فعالی در طرح جهش تولید دیمزارهای کشور داشته است. جمع بندی نتایج حاصل از این طرح نشان داده است بذرمال گندم در کشت های دیم با کودهای با فرمولاسیون مناسب توانسته است عملکرد گندم دیم را تا 150 کیلوگرم در هکتار افزایش دهد. طراحی فرمولاسیون، ثبت و کنترل کیفی کودهای مناسب برای این طرح در ستاد موسسه تحقیقات خاک و آب انجام و سپس با همکاری محققان استانی پیاده سازی و اجرا شده است. تولید تمامی کودها برای انجام این طرح توسط شرکت های دانش بنیان بخش خصوصی انجام شده است. نتایج این طرح نوید بخش افزایش 400 تا 500 هزار تنی تولید گندم کشور در دیمزارها خواهد بود.
پایلوت های مدیریت تغذیه در سایر محصولات زراعی مانند گندم آبی، کلزا و زیتون نشان داده است افزایش عملکرد تا 20 درصد نوید بخش افزایش بهره وری در بخش کشاورزی و تولید غذا در کشور است که یکی از اصول دستیابی به امنیت غذایی است. از دیگر سو تدوین و پیاده سازی الگوی کشت می تواند بهره وری آب و خاک را در کشور افزایش دهد. در این راستا کشور نیازمند تصمیمات سخت در حوزه اجرای الگوی کشت و مدیریت مصرف منابع آب و خاک است. موسسه تحقیقات خاک و آب کشور در سال اخیر با تهیه و در اختیار قرار دادن سامانه ملی تناسب اراضی و سامانه نیاز آبی دو لایه مهم الگوی کشت را در اختیار سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی قرار داده است. اجرای برنامه الگوی کشت در افق 5 ساله میتواند منجر به افزایش 15 درصدی در کل تولیدات زراعی و باغی و 18 درصد کاهش در مصرف آب کشاورزی (سالی 3 میلیارد متر مکعب) خواهد شد.
موسسه تحقیقات خاک و آب در زمینه امنیت غذایی و پایش سلامت محصولات کشاورزی چه اقداماتی در دست اجرا دارد؟
سلامت غذا يكي از مؤلفه هاي اصلي در امنيت غذايي است و بخش كشاورزي بعنوان متولي اصلي توليد غدا خود را موظف به دستيابي به توانمندي لازم در برقراري امنيت غذايي مي داند. موسسه تحقيقات خاك و آب کشور در چند سال اخير جهت ارائه تصويري روشن از وضعيت فلزات سنگين و نيترات در محصولات كشاورزي مهم و استراتژيك ( گندم، برنج، سيب زميني و …) و آدرس دهي صحيح و رفع مشكلات احتمالي اقدام به پايش سلامت اين محصولات نموده است. بررسي هاي این موسسه نشان مي دهد غلظت اين آلاينده ها در مقایسه با ساير كشورها حتي كشورهای توسعه يافته در سطح مطلوب تري قرار داشته و آلودگي محصولات كشاورزي به هيچ وجه در سطح وسيع مطرح نمي باشد.
10- برنامه های آتی موسسه تحقیقات خاک و آب را بطور اختصار بیان نمایید.
موسسه تحقیقات خاک و آب از زمان تاسیس خود مسیری تکاملی را در برنامه محوری فعالیت ها طی کرده است. از دهه 30 شمسی با ایجاد گروه های خاکشناسی و نیز گروه های تغذیه گیاهی، تهیه نقشه های خاک استانها و نیز پاسخ گیاهان زراعی و باغی به انواع کودها مطالعه شده است. در نگاه کلی موسسه تحقیقات خاک و آب کشور در طی 7 دهه فعالیت خود چهار دوره از راهبردها را در دستور کار خود داشته است.
| دوره زمانی | مسایل و چالش ها | رویکرد- راهبرد | بروندادهای شاخص |
| 1340-1331 | بالا آمدن آبهای زیر زمینی
باتلاقی شدن اراضی و شوری خاک پس از احداث سدها، نامشخص بودن بنیه حاصلخیزی خاکها |
شناسایی خاکهای کشور و تهیه نقشه های خاک با مقیاس اجمالی
آغاز آزمایشات کودی در کشور، شروع آزمایشات مربوط به آبیاری قطره ای |
تهیه نقشه خاک کشور |
| 1360-1341 | خرده مالکی، فرسایش، زهکشی، نیاز به معرفی ارقام پرمحصول، محدودیت منابع آب | شناسایی منابع خاک کشور با مقیاس نیمه تفصیلی، شناساسی توان حاصلخیزی خاک، ارزیابی اراضی و فرسایش و حفاظت خاک | انتشار اولین کتاب خاک های ایران، اولین راهنمای توصیه کودی در کشور، توسعه و ترویج روشهای آبیاری قطره ای |
| 1380-1360 | شناخت ناکافی از توان منابع اراضی برای تولید، لزوم تعیین مولفه های مدیریت آبیاری، نیاز به مطالعات زیستی خاک، چالش های مربوط به خودکفایی، شور شدن اراضی | مطالعات آب، خاک و تناسب اراضی؛ انجام مطالعات شورورزی، شروع مطالعات بیولوژی خاک | تهیه اولین نقشه منابع و قابلیت اراضی کشور، تهیه اولین کتاب نیاز آبی محصولات، تولید اولین کودهای زیستی در کشور |
| 1380- تاکنون | مخاطرات زیست محیطی، توجه به پایداری تولید، مصرف بهینه انواع کود، آلودگی خاک و آب و محصول، الگوی کشت | توجه به مصرف بهینه کود، پایش منابع آب و خاک، سلامت محصول، تهیه لایه های مختلف الگوی کشت | تهیه نقشه یک میلیونیوم منابع خاک، انتشار دومین کتاب خاکهای ایران، تدوین برنامه جامع حاصلخیزی خاک، رونمایی از سامانه ملی تناسب اراضی، رونمایی از سامانه نیاز آبی گیاهان زراعی و باغی، انتشار نتایج پایش خاکها |
اولین فاز برنامه های راهبردی موسسه تحقیقات خاک و آب کشور در سال 1395 تهیه و برای اجرا در 9 محور در دستور کار قرار گرفت. این فاز در سال 1401 خاتمه یافت و پس از حصول دستاوردهای قابل توجه و با عنایت به نقاط ضعف و قوت برنامه در فاز دوم در 8 محور تهیه و برای اجرا از سال 1402 تا 1405 در دستور کار خواهد بود. عناوین برنامه های فاز دوم برنامه راهبردی موسسه تحقیقات خاک و آب کشور عبارتند از:
– شناخت منابع خاک و استعداد اراضی
– پایش کمی و کیفی خاک و آب کشاورزی
– مدیریت تقاضا محور آب در مزرعه و ارتقاء بهره وری آب کشاورزی
– شناخت و مدیریت خاک و آب در شرایط شور
– شناخت و مدیریت حاصلخیزی خاک و تغذیه گیاه
– شناخت و مدیریت کربن آلی خاک
– شناخت و مدیریت آلودگی خاک و آب و گیاه در کشاورزی
– شناخت و مدیریت اثرات متقابل تغییر اقلیم، خاک و آب و تولید محصولات کشاورزی
علاوه بر برنامه راهبردی فاز دوم، به منظور پاسخ به سوالات اساسی کشور این موسسه فعالیت های زیر را در دستور کار دارد:
-تعیین روند تخریب / تاب آوری خاک های کشاورزی کشور
– شناسایی مناطق مستعد دیم کاری کشور
– تعیین تنوع زیستی خاک های کشور
– تعیین تکلیف استفاده از لجن و کمپوست زباله شهری در اراضی کشاورزی
– تهیه نقشه حاصلخیزی اراضی زراعی و باغی کشور (به سفارش سازمان فائو)
– تهیه نقشه خاک های سدیمی کشاورزی کشور
– تعیین شکاف بهره وری آب در دشت های بحرانی کشور
– تعیین ظرفیت ذخیره کربن آلی خاک های کشور (به سفارش سازمان فائو)
– تعیین مساحت اراضی آبی و دیم کشور
– تکمیل و توسعه پایگاه ملی اطلاعات خاک کشور
دانستنی ها
تغییر در نرم مبارزه؛ دستورالعمل فنی و اجرايي مبارزه با سن غلات
پایگاه خبری داوان نیوز: دستورالعمل فني و اجرايي مبارزه با سن غلات در سال زراعی 1405- 1404 منتشر شد.
به گزارش داوان نیوز، دستورالعمل فني و اجرايي مبارزه با سن غلات در سال زراعی با عنوان «تغییر در نرم مبارزه با سن مادری در مزارع دیم» توسط مديريت مبارزه با آفات عمومي و همگاني سازمان حفظ نباتات کشور منتشر شد.
در این دستورالعمل آمده است؛ بررسي سوابق تحقيقي و اجرايي در ايران و ساير کشورهاي سن خيز دنيا حاکي از اين است که مبارزه اصولي و فني با اين آفت تنها با شناخت و آگاهي از بيولوژي و اکولوژي آف ت و بکاربردن تمامي عوامل موثر در کاهش جمعيت آن و با تلفيق و ترکيب مناسبي از روش هاي زراعي، شيميايي ،بيولوژيک و غيره در قالب(IPM) ميسر خواهد بود. لذا تا حصول نتايج حاصل از اقدامات تحقيقي در خصوص روشهاي غير شيميايي مديريت اين آفت و با توجه به اهميت روزافزون گندم و لزومحفظ اين محصول استراتژيک، مبارزه شيميايي کماکان در مزارع آلوده به سن غلات در مناطقي که احتمال خسارت وجود دارد، امري اجتناب ناپذير است.
در این گزارش آمده است مديريت آفات عمومي و همگاني در معاونت کنترل آفات سازمان حفظ نباتات در طول عمليات کنترل، بر حسب ضرورت به مناطق سن خيز کشور اعزام و با مسئولان و کارشناسان استاني تبادل نظر و تشريک مساعي لازم صورت ميگيرد.
اهم نکات فني که رعايت آن در انجام عمليات کنترل سن غلات الزامي است به شرح زير مي باشد.
1- نرم مبارزه در مزارع گندم
الف: نرم مبارزه عليه سن مادر:
1- در مزارع گندم آبي، نرم مبارزه با سن مادر 2 عدد در متر مربع است.
2- در مزارع گندم ديم، نرم مبارزه با سن مادر 3/ 0 عدد در متر مربع است.
ب : نرم مبارزه عليه پوره ها:
1- در مزارع گندم آبي، نرم مبارزه با پوره 4 عد د در متر مربع است.
2- در مزارع گندم ديم، نرم مبارزه با پوره 3 عدد در متر مربع است.
2- نرم مبارزه عليه سن غلات در مزارع جو
از سال زراعي 83-82 کليه شبکه هاي مراقبت و سازمان هاي استاني موظف به مبارزه با سن گندم درمزارع جو نيز مي باشند.
الف : نرم مبارزه عليه سن مادر در مزارع جو:
1- در مزارع جو آبي با پيش بيني عملکر د بيش از 3 تن در هکتار ،نرم مبارزه با سن مادر 6 عدد در مترمربع است.
2- در مزارع جو آبي با پيش بيني عملکرد كمتر از 3 تن در هکتار، نرم مبارزه با سن مادر 5 عدد در مترمربع است.
3- در مزارع جو ديم با پيش بيني عملکرد بيش از 2 تن در هکتار، نرم مبارزه با سن مادر 4 عدد در مترمربع است.
4- در مزارع جو ديم با پيش بيني عملکر د كمتر ا ز 2 تن در هکتار، نرم مبارزه با سن مادر 3 عدد در مترمربع است.
تذکر مهم : در کليه مواردي که مزارع گندم و جو آلوده همجوار بوده يا فاصله کمي با هم دارند لازماست نرم هاي گندم در مزارع جو اعمال گردد.
ب : نرم مبارزه عليه پوره ها در مزارع جو:
1- در مزارع جو آبي با پيش بيني عملکر د بيش از 3 تن در هکتار ،نرم مبارزه عليه پوره ه ا 14 عدد در متر مربع است.
2- در مزارع جو آبي با پيش بيني عملکر د كمتر از 3 تن در هکتار ،نرم مبارزه عليه پوره ه ا 12 عدد در متر مربع است.
3- در مزارع جو ديم با پيش بيني عملکرد بيش از 2 تن در هکتار، نرم مبارزه عليه پوره ها 10 عدد در متر مربع است.
4- در مزارع جو ديم با پيش بيني عملکرد كمتر از 2 تن در هکتا ر ،نرم مبارزه عليه پوره ه ا 8 عدد در متر مربع است.
تذکر : در کليه مواردي که مزارع گندم و جو آلوده همجوار بوده يا فاصله کمي با هم دارند لازم استنرم هاي گندم در مزارع ج و نيز اعمال گردد.
3- زمان سمپاشي
تعيين زمان مناسب سمپاشي که اصطلاحاً (Timing) مي نامند اهميتي خاص و حياتي در حصولنتيجه و دستيابي به کنترل اصولي، در مراحل مبارزه با سن مادر و پوره دارد . لذا رعايت موارد زيرتوسط شبکه هاي مراقبت سن غلات الزامي است:
بهترين زمان مبارزه با سن مادر وقتي است که بيشترين جمعيت سن هاي موجود در اماکنزمستانگذران محل خود را ترک و عمل تخليه انجام شده و در مزارع غلات مستقر شده باشند،همچنين زمان اصولي مبارزه با پوره ها وقتي است که اکثريت نسبي جمعيت پوره هاي سن موجود درمزرعه در مرحله سن 2 پورگي باشند.
4- ميزان سم مصرفی
1- ميزان مصرف سم فنيتروتيون بصورت امولسيون (50%EC) – به ميزان 500 سي سي در هکتار
2- ميزان مصرف سم دلتامترين بصورت امولسيون (2.5 % EC) – به ميزان 200 سي سي در هکتار
3- ميزان مصرف سم دلتامترين (2.5 % SC)- به ميزان 200 سي سي در هکتار (محلول در آب)
4- ميزان مصرف سم لامباداساي هالوترين(5% SC)- به ميزان 150 سي سي در هکتار (محلول در آب)
5- ميزان مصرف سم لامبادا س اي هالوترين(10%CS)- به ميزان 75 سي سي در هکتار (ميکرو کپسول)
6- ميزان مصرف سم آلفا سايپرمترين (روبي SC 10%) – به ميزان 100 سي سي در هکتار
ميزان محلول سمي در سمپاشي زميني متناسب با وضعيت رويشي، نوع سمپاش و بر اساس نظرکارشنا س (كاليبراسيون) در محل تعيين مي گردد.
5- نحوه نمونه بردار ي
مديريت جامع تلفيقي (IPM) هر آفتي به دلايل اکولوژيکي ، اقتصادي و حشره شناسي کاربرد يبايد با آگاهي قابل قبول از ميزان جمعيت آفت در مزرعه صورت گيرد و موفقيت در اجراي مديريت تلفيقي بستگي به برآورد صحيح جمعيت آفت دارد.
برآورد جمعيت سن غلات در مزرعه بوسيله تور و کادر صورت مي گيرد . براي مرحله سن مادر وپوره ها (بويژه پوره هاي سنين 1 و2) در تمامي ساعات روز مي توان از کادر (1× 1) متري ا (5/0 ×5/0) متر استفاده نمود، به طوري که در قطعه ي حد اکثر 5 هکتاري بصورت ضربدر (×) در هر قطرمزرعه 10 کادر به صورت تصادفي به کار مي بريم . در صورت استفاده از کادر (5/0 ×5/0) ، هر 4کادر معادل يک متر مربع خواهد بود. استفاده از کادر براي نمونه برداري در مرحله سن مادر الزامياست.
بر اساس نمونه برداري هاي انجام شده در دو استان پايلوت در مدت 2 سال، استاندارد تور با كادر از طريقرگرسيون تعيين گرديد. با توجه به توزيع فضايي سن غلات، روش تور زدن از اين قرار خواهد بود:
از حاشيه مزرعه تا مركز مزرعه (بصورت قطري) حركت كرده و بعد از هر 10 قدم يک تور با زوايه 90 درجهمي زنيم. 14 تور 90 درجه معادل 2 متر مربع كادر مي باشد. تور زدن بايد بدون توجه به وجود يا عدم وجود پوره سن در مزرعه و كاملاً تصادفي صورت بگيرد .
لازم به ذكر است اين نوع نمونه برداري، براي مساحت هاي زير 5 هکتار در مزرعه مي باش د و براي سطوح بالاي 5 هکتار به تناسب افزايش سطح، تعداد نمونه برداري ها افزايش پيدا خواهد كرد بطوريکه در ي کمزرعه 10 هکتار ي بايستي حداقل 2 بار نمونه برداري صورت بگيرد.
زمان صحيح تور زني:
صبح ها تا ساعت 10 صبح و بعد از ظهر ها از ساعت 5 تا نزديک غروب آفتاب مي باشد. بديهياست در صورت وجود باد، باران، رگبار، سرما و غيره نبايد از تور براي تخمين جمعيت استفاده کرد.
تذکر: لازم است هر فرد شبکه مراقبت سن غلات ، در سال زراعي جاري يک دفتر و فرم بازديدروزانه به همراه داشته باشد و تمامي اطلاعات روزانه مهم در ارتباط با تاريخ بازديد، مرحله فنولوژي گياه، تراکم آفت، مرحله بيولوژيکي، سطوح قابل سمپاشي، سطوح سمپاشي شده، سطوح باقيمانده وساير موارد مورد نياز را در آن ثبت نمايد.
دانستنی ها
زنگ غلات؛ یک تهدید فیتوپاتوژنیک کلاسیک و جدی
پایگاه خبری داوان نیوز: زنگ غلات در سالهای ترسالی ، زمانی که رطوبت و بارندگیها بیشتر از شرایط معمول است ، شیوع مییابد و خسارت قابل توجهی را نیز موجب میشود.
به گزارش داوان نیوز، بهترین و کارآمدترین راه مبارزه با زنگ غلات ، کشت ارقام مقاوم یا متحمل به بیماری است که حتماً باید با مشورت کارشناسان انتخاب و کشت شود.
معمولا عوامل بیماری زا تهدیدی برای تولید بوده که قادرند میزان قابل توجهی از محصول را از بین ببرند.
حتی با وجود اینکه زنگها مستقیماً انسان را آلوده نمیکنند، به دلایل زیر در بحث تغییر اقلیم و تهدیدات نوین جای میگیرند:
تهدید بزرگ برای امنیت غذایی:
یک اپیدمی شدید زنگ ساقه یا زنگ زرد گندم، میتواند منجر به قحطی، ناامنی غذایی، گرانی و بیثباتی اجتماعی شود. این یک تهدید غیرمستقیم اما بسیار قدرتمند برای سلامت و امنیت انسانها است.
تغییر الگوی اپیدمیولوژیک، تحت تأثیر تغییر اقلیم:
تغییرات دما و رطوبت میتواند چرخه زندگی قارچ را تسریع کند.
میتواند دامنه جغرافیایی بیماری را گسترش دهد (مناطقی که قبلاً برای زنگ سرد بودند، اکنون مستعد میشوند).
ممکن است به ظهور نژادهای جدید (Races) از قارچ منجر شود که بر مقاومت ارقام فعلی غلبه کنند.
خطر برای سلامت تنفسی (به صورت غیرمستقیم):
هاگهای (یوریدینیوسپور) این قارچها به مقدار بسیار زیاد در هوا پراکنده میشوند.
اگرچه هاگها در انسان عفونت ایجاد نمیکنند، اما استنشاق حجم عظیمی از آنها میتواند یک محرک تنفسی قوی و آلرژن بالقوه باشد، به ویژه برای کشاورزان، کارگران و افراد سالم
بنابرابن زنگ غلات نمونهای کلاسیک از یک پاتوژن فیتوژنیک بسیار مخرب است که اگرچه خطری برای “عفونت” انسانی ندارد، اما به دلیل حساسیت شدید به تغییرات اقلیم و توانایی ایجاد بحران در امنیت غذایی، همچنان یک تهدید استراتژیک و جدی محسوب میشود. این مثال به خوبی نشان میدهد که “تهدیدات نوین” فقط به پاتوژنهای قابل انتقال به انسان محدود نمیشوند، بلکه شامل تغییر در الگو و شدت بیماریهای سنتی نیز میگردد.
آموزش
راهنمای جامع بودجهبندی مزرعه: از تئوری تا عمل
آیا میدانید تفاوت بودجه جریان نقدی با بودجه سرمایهای در مدیریت مزرعه چیست؟ یا چگونه یک بودجه انعطافپذیر میتواند در برابر نوسانات بازار از عملیات کشاورزی شما محافظت کند؟ در کشاورزی مدرن، آشنایی با انواع مختلف بودجهبندی و کاربردهای استراتژیک آنها، تفاوت میان یک مدیر منفعل و یک کشاورز پیشرو را مشخص میسازد.
پایگاه خبری داوان نیوز: مدیریت مالی موفق، ستون فقرات هر کسبوکار کشاورزی پایدار است. در دنیای پرچالش کشاورزی که با نوسانات بازار، تغییرات آبوهوایی و ریسکهای تولید مواجه است، بودجهبندی دقیق نه یک انتخاب، بلکه یک ضرورت بقاست.
به گزارش داوان نیوز، بودجهبندی مزرعه یکی از ارکان اساسی مدیریت موفق کشاورزی محسوب میشود. این مقاله به بررسی سیستماتیک انواع بودجههای مزرعه، طبقهبندیها، کاربردها و اهمیت آنها در تصمیمگیریهای مالی میپردازد. با تشریح چهار معیار اصلی طبقهبندی بودجهها و ارائه مثالهای کاربردی، این راهنما به کشاورزان کمک میکند تا ابزارهای مناسب برنامهریزی مالی را برای عملیات خود انتخاب کنند.
تصور کنید قصد دارید به یک سفر جادهای بروید. آیا بدون نقشه، بدون تخمین هزینه سوخت و بدون برنامهریزی برای محل اقامت و غذا سفر میکنید؟ مسلماً خیر. موفقیت در کشاورزی نیز مستلزم برنامهریزی دقیق مالی است. بودجه مزرعه در واقع نقشه راه مالی کشاورزان است؛ ابزاری سیستماتیک برای تخمین درآمد، هزینهها و سودآوری عملیات کشاورزی. این ابزارها در انواع مختلفی طراحی شدهاند تا نیازهای مدیریتی متنوع و سناریوهای تصمیمگیری روزانه کشاورزان را پوشش دهند.
درک طبقهبندی بودجههای مزرعه
همه بودجههای مزرعه یکسان نیستند. این بودجهها بر اساس چهار معیار اصلی دستهبندی میشوند:
1. ماهیت و دامنه
2. ظرفیت یا انعطافپذیری
3. دوره زمانی
4. عملکرد
این سیستم طبقهبندی به کشاورزان کمک میکند تا مناسبترین ابزار بودجهبندی را برای شرایط خاص خود انتخاب کنند.
۱. طبقهبندی بر اساس ماهیت و دامنه
بودجه کل مزرعه
این بودجه یک دید کلی و جامع از کل عملیات کشاورزی ارائه میدهد. تمامی فعالیتها، منابع و شرکتهای موجود در مزرعه به عنوان یک واحد اقتصادی یکپارچه در نظر گرفته میشوند. این رویکرد تمام جریانهای درآمدی (از محصولات، دام و فعالیتهای ارزش افزوده) و کلیه هزینههای مرتبط را پوشش میدهد.
کاربرد: هنگام اتخاذ تصمیمات استراتژیک که بر کل عملیات تأثیر میگذارند، مانند تغییر ترکیب محصولات یا توسعه بخش دامداری.
بودجههای جزئی
این بودجهها بر تغییرات خاص یا اضافات در عملیات موجود متمرکز هستند و تنها بخشهای متأثر از تغییر پیشنهادی را تحلیل میکنند.
کاربرد: ارزیابی تصمیمات تدریجی مانند سرمایهگذاری در سیستم آبیاری جدید یا افزودن یک فعالیت جانبی کوچک.
۲. طبقهبندی بر اساس ظرفیت یا انعطافپذیری
بودجههای ثابت
این بودجهها بر اساس فرض ثابت ماندن پارامترهای خاصی مانند سطح تولید، هزینههای ورودی و قیمتهای بازار در طول دوره برنامهریزی عمل میکنند.
کاربرد: شرایط با ثبات بازار یا هنگام وجود قراردادهای تضمینشده قیمت.
بودجههای انعطافپذیر
با توجه به ذات پرعدم قطعیت کشاورزی، این بودجهها سناریوهای متعددی را بر اساس سطوح مختلف تولید، هزینههای متغیر و قیمتهای احتمالی بازار در نظر میگیرند.
کاربرد: بازارهای بیثبات یا محصولات وابسته به شرایط آب و هوایی.
۳. طبقهبندی بر اساس دوره زمانی
بودجههای سالانه
یک سال تولیدی (معمولاً مطابق با چرخه کشاورزی) را پوشش میدهند.
کاربرد: برنامهریزی عملیات سالانه و اخذ وامهای کوتاهمدت.
بودجههای بلندمدت
دورههای ۳ تا ۱۰ ساله یا بیشتر را در بر میگیرند.
کاربرد: تصمیمات سرمایهبر مانند خرید زمین، ساخت تأسیسات یا سرمایهگذاری در ماشینآلات اصلی.
۴. طبقهبندی بر اساس عملکرد
بودجههای جریان نقدی
ورود و خروج پول نقد در عملیات مزرعه را پیگیری میکنند و بر مدیریت نقدینگی تمرکز دارند.
کاربرد: مدیریت نیازهای نقدی فصلی در کشاورزی.
بودجههای سازمانی
بر اجزای منفرد عملیات (محصولات خاص، انواع دام) تمرکز کرده و هر بخش را به عنوان یک واحد تجاری جداگانه تحلیل میکنند.
کاربرد: مقایسه سودآوری بخشهای مختلف مزرعه.
بودجههای سرمایهای
سرمایهگذاریهای بلندمدت در داراییهای ثابت را ارزیابی میکنند.
کاربرد: تحلیل بازده سرمایهگذاریهای بزرگ با استفاده از تکنیکهایی مانند محاسبه ارزش فعلی خالص.
کاربردهای عملی در مدیریت مزرعه
کشاورزان موفق از ترکیب هوشمندانه انواع بودجه استفاده میکنند:
– برای وامگیری: ارائه بودجه جریان نقدی سالانه به بانکها
– برای توسعه: استفاده از بودجه کل مزرعه برای تحلیل جامع
– برای تصمیمات روزانه: بهرهگیری از بودجههای جزئی برای تحلیلهای متمرکز
فناوری و بودجهبندی مدرن
نرمافزارهای مدیریت مزرعه، فرآیند بودجهبندی را با قابلیتهای زیر متحول کردهاند:
– بهروزرسانی خودکار بر اساس دادههای واقعی
– تولید سناریوهای مختلف
– ارائه تحلیلهای مالی بلادرنگ
جمعبندی و پیشنهادات
تصویر کامل مالی: تکیه بر تنها یک نوع بودجه، مانند بررسی مسیر سفر تنها با نگاه کردن به یک بخش از نقشه است. ترکیب بودجه کل مزرعه (دید کلی)، بودجه جریان نقدی (مدیریت نقدینگی) و بودجههای جزئی (تحلیل تغییرات) تصویر جامعتری از سلامت مالی ارائه میدهد.
برای کشاورز تازهکار: بودجههای سالانه و جریان نقدی بیشترین ارزش را دارند، زیرا به مدیریت چالشهای اولیه نقدینگی و برنامهریزی عملیاتی پایه کمک میکنند. با گسترش عملیات، افزودن بودجههای سازمانی و بلندمدت ضروری میشود.
بودجهبندی مؤثر، کشاورزان را از رانندگانی که بیهدف در جادههای مالی حرکت میکنند، به مسافرانی هوشمند با نقشهای دقیق تبدیل میکند که میدانند به کجا میروند، چگونه به مقصد برسند و منابع خود را در طول سفر چگونه مدیریت کنند.
-
دانستنی ها3 هفته پیشتغییر در نرم مبارزه؛ دستورالعمل فنی و اجرايي مبارزه با سن غلات
-
سرخط4 هفته پیشالگوی کشت محصولات گلخانه و محیط های کنترل شده تدوین شد
-
استان ها4 هفته پیشهزار جریبی: افزایش 50 درصدی تولید گندم، عدم ممنوعیت کشت برنج
-
آموزش4 هفته پیشکرم گلوگاه انار؛ مدیریت تلفیقی راهکاری مؤثر
-
خبرهای سازمانی3 هفته پیشسال 1405 در سازمان تات: سال آموزش و ترویج یافتهها و فناوریها
-
استان ها2 هفته پیشنشست فنی گیاهپزشکی مازندران؛ بیماریهای غلات و علفهای هرز کشت پاییزه بررسی شد
-
پرونده ویژه4 هفته پیشپژوهشهای حشرهشناسی، بیمهی آیندهی کشاورزی ایران
-
علوم و آموزش2 هفته پیشرقم «لاهیج»؛ تقویت انگیزه نوسازی باغها با معرفی رقم جدید چای

