پایگاه خبری داوان‌نیوز: غلامرضا گل‌محمدی، معاون وزیر جهاد کشاورزی و رئیس سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی (تات)، از برنامه‌های این سازمان برای توسعه همکاریهای بین‌المللی در حوزه دانشبنیان کشاورزی و تبادل منابع ژنتیکی خبر داد.

به گزارش خبرنگار داوان‌نیوز، گل‌محمدی در پاسخ به سوال خبرنگار داوان نیوز، با تأکید بر رویکرد راهبردی سازمان متبوعش در حوزه بین‌الملل، به اهمیت تبادل دانش و ورود فناوریهای نوین به بخش کشاورزی کشور اشاره کرد و گفت: ما به موضوع همکاریهای بین‌المللی اعتقاد راسخ داریم و آن را از چند جنبه، بهویژه برای ورود دانش روز و تبادل تجربیات، حیاتی میدانیم.

وی افزود: در این راستا، تبادلات خوبی با کشورهای همسایه و شرکای بین‌المللی از جمله چین داشته‌ایم. سال گذشته در سفری که به چین داشتم، موفق به اخذ مجوز و انعقاد تفاهمنامه‌ای شدیم که بر اساس آن، دانشمندان جوان ایرانی میتوانند به مدت یک سال در دوره‌های آموزشی این کشور شرکت کنند و با روشهای نوین اصلاح نباتات آشنا شوند. معاون وزیر جهاد با اشاره به اجرایی شدن این برنامه تصریح کرد: «خوشبختانه تاکنون ۶ نفر از محققان کشورمان برای فراگیری این روشهای پیشرفته به چین اعزام شده اند و هماکنون در این کشور مشغول به تحصیل هستند.

رئیس سازمان تات همچنین از پیگیری برای تبادل ارقام گیاهی پرمحصول خبر داد و اظهار داشت: علاوه بر چین، در سفر اخیر به بلاروس نیز مذاکراتی برای انتقال ارقام گیاهی جدید و سازگار با اقلیم کشور انجام داده ایم. این ارقام پس از بررسی های دقیق، در صورت احراز شرایط سازگاری، وارد چرخه تولید خواهند شد.

گل‌محمدی به اقدامات تقنینی اخیر برای تسهیل این همکاریها اشاره کرد و گفت: بهتازگی دستورالعمل تبادل منابع ژنتیکی برای حوزه پژوهش در سطح بین‌الملل را مصوب کرده ایم تا بتوانیم از این ظرفیت ها برای ارتقای تحقیقات کشاورزی کشور استفاده کنیم.

معاون وزیر جهاد در بخش دیگری از سخنان خود به تأثیر تحریمها بر همکاریهای بین‌المللی اشاره کرد و یادآور شد: از سال ۱۳۹۷ با تشدید تحریم ها، بسیاری از نهادهای بین‌المللی همچون «سیمیت»، «ایکاردا» و «سی جی» فعالیت خود را در ایران متوقف کردند و در حال حاضر تنها سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد (فائو) به همکاری خود ادامه داده است. با وجود این، ارتباطات خود را با این نهادها به طور کامل قطع نکرده ایم و در تلاشیم با استفاده از ظرفیت کشورهای ثالث و نیز تقویت بانک های ژن داخلی، این خلأ را جبران کنیم و برنامه‌های توسعه ای خود را پیش ببریم.

پایگاه خبری داوان نیوز: غلامرضا گل‌محمدی با اشاره به سه سناریوی مطلوب، معمول و سخت برای آینده کشاورزی کشور، برنامه عملیاتی سازمان متبوع خود را مبتنی بر «جبران ۱۰ درصدی شکاف عملکرد بین کشاورزان پیشرو و خرد» عنوان کرد و گفت: این هدف، کلید تاب‌آوری امنیت غذایی در شرایط چندبعدی بحران است.

به گزارش خبرنگار ما، نشست خبری غلامرضا گل‌محمدی، معاون وزیر جهاد کشاورزی و رئیس سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی (تات)، با محوریت «نقش نظام دانش‌بنیان در تاب‌آوری امنیت غذایی در شرایط چندبعدی بحران» برگزار شد. وی در این نشست، به تشریح سناریوهای آینده‌پژوهی این سازمان برای بخش کشاورزی پرداخت و برنامه‌های عملیاتی مواجهه با سخت‌ترین شرایط پیش‌رو را تبیین کرد.

گل‌محمدی در پاسخ به سؤال خبرنگار ما درباره مطالعات داخلی این سازمان که سه سناریوی مطلوب، معمول و سخت را برای آینده کشاورزی ترسیم کرده است، با اشاره به احتمال وقوع سناریوی سخت در دو حوزه کلیدی، اظهار داشت: سناریوی سخت عمدتاً در دو بُعد قابل تعریف است؛ نخست، بحران آب و تغییر اقلیم که به‌عنوان ابرچالش اصلی بخش کشاورزی مطرح است و دوم، حوزه نهادی و هزینه‌ها که در آن خوش‌بین‌تر عمل می‌کنیم و معتقدیم راهکارهای آن قابل‌حل است. اما در خصوص چالش اول، تمام برنامه‌های سازمان را بر مبنای مدیریت توأمان آب و تغییر اقلیم طراحی کرده‌ایم و اجرای این سناریوی سخت را در چند محور عملیاتی دنبال می‌کنیم.

وی با تأکید بر اقدامات عینی در این زمینه، افزود: ارقام گیاهی معرفی‌شده توسط سازمان، همگی متحمل به تنش‌های خشکی، شوری و نوسانات اقلیمی هستند. نمونه بارز آن، مدیریت موفق بیماری زنگ زرد گندم در استان گلستان بود؛ جایی که با وجود افزایش بارندگی امسال، اما با تکیه بر ارقام مقاوم، موفق شدیم با تنها یک نوبت سمپاشی، خسارت را کنترل کنیم؛ در حالی که در سال‌های کم‌باران پیشین، گاهی تا دو یا سه نوبت سمپاشی نیز پاسخ‌گو نبود.

رئیس سازمان تات در ادامه به راهبردهای افزایش بهره‌وری آب اشاره کرد و گفت: در کنار توسعه ارقام مقاوم، برنامه‌های هوشمندسازی آبیاری، اصلاح الگوی کشت و بهره‌گیری از دانش‌بنیان‌ترین روش‌ها را در دستور کار داریم. امسال با وجود اعلام اولیه وزارت نیرو مبنی بر تخصیص ۵۰ میلیارد مترمکعب آب، ما سال زراعی را با ۴۵ میلیارد مترمکعب بستیم و حتی پیش‌بینی کاهش بیشتر را نیز مدنظر قرار دادیم. رویکرد اصلی ما، جبران کم‌آبی از مسیر افزایش بهره‌وری است؛ چراکه نه امکان توسعه سطح زیرکشت داریم و نه کیفیت آب و خاک مطلوب است.

گل‌محمدی در پایان با اشاره به هدفگذاری پوشش ۱۰ درصدی شکاف عملکرد میان کشاورزان پیشرو و خُرد، خاطرنشان کرد: توسعه دانش و فناوری، محور اصلی جبران این خلاء است. اگر بتوانیم با انتقال یافته‌های تحقیقاتی به مزارع کوچک، تنها ۱۰ درصد از این شکاف را کاهش دهیم، بسیاری از تنگناهای فعلی در حوزه تولید و امنیت غذایی مرتفع خواهد شد.

پایگاه خبری داوان‌نیوز: مؤسسه تحقیقات گیاه‌پزشکی کشور در قالب یک ویدئوی جدید، فرآیند «کنترل بیولوژیک» آفات را با زبانی ساده و دلنشین روایت کرده است. در این ویدئو، «سید حسن ملکشی»، پژوهشگر بخش تحقیقات کنترل بیولوژیک این مؤسسه، به تشریح نقش سه گروه اصلی دشمنان طبیعی یعنی شکارگرها، پارازیتوئیدها و عوامل بیماری‌زا در مدیریت پایدار آفات می‌پردازد.

به گزارش خبرنگار ما، کنترل بیولوژیک به‌عنوان یکی از مؤثرترین و پایدارترین روش‌های مدیریت آفات در کشاورزی مدرن شناخته می‌شود. سید حسن ملکشی، پژوهشگر بخش تحقیقات کنترل بیولوژیک مؤسسه تحقیقات گیاه‌پزشکی کشور، در گفت‌وگویی صمیمانه به تشریح این فرآیند شگفت‌انگیز پرداخته است.

ملکشی در ابتدا با زبانی ساده، کنترل بیولوژیک را چنین تعریف می‌کند: «استفاده از دشمنان طبیعی برای کنترل جمعیت آفات محصولات کشاورزی». به گفته وی، عوامل کنترل بیولوژیک به سه گروه اصلی تقسیم می‌شوند: شکارگرها، پارازیتوئیدها و عوامل بیماری‌زای حشرات.

شکارگرها حشراتی هستند که مستقیماً از طعمه خود تغذیه کرده و معمولاً جثه‌ای بزرگ‌تر از طعمه دارند؛ مانند کفشدوزک‌ها که با خوردن شته‌ها، آن‌ها را از بین می‌برند.

پارازیتوئیدها برخلاف شکارگرها، معمولاً از طعمه خود کوچک‌ترند و آفت را تدریجی از بین می‌برند. ملکشی در این باره توضیح می‌دهد: زنبورهای پارازیتوئید داخل بدن طعمه تخم‌گذاری می‌کنند. لاروها پس از بیرون آمدن، از مواد غذایی بدن آفت تغذیه کرده و باعث مرگ آن می‌شوند و این چرخه ادامه می‌یابد.

دسته سوم، عوامل بیماری‌زا هستند؛ شامل قارچ‌ها، باکتری‌ها، نماتدها و ویروس‌هایی که آفت را آلوده کرده و به مرور از بین می‌برند.

این پژوهشگر با اشاره به شگفتی خلقت اظهار داشت: «زیبایی در این است که خداوند برای هر آفتی، راه حلی طبیعی قرار داده و وظیفه ما پژوهشگران یافتن، جمع‌آوری، جداسازی و تکثیر این دشمنان طبیعی با ساده‌ترین روش‌ها و سپس استفاده از آن‌ها علیه آفات در طبیعت است.»

به گفته ملکشی، محققان در تلاش هستند تا با تکثیر انبوه عوامل بیولوژیک، گامی مؤثر در جهت کاهش مصرف سموم شیمیایی و حفظ سلامت محصولات کشاورزی بردارند.