استان ها
انار ایران در محاصره خشکسالی و تغییر اقلیم
پایگاه خبری داوان نیوز: ایران با تولید سالانه بیش از یک میلیون و سیصد هزار تن انار، جایگاه سوم جهان را در تولید این میوه دارد، اما تغییرات اقلیمی و کمآبی بهعنوان تهدیداتی جدی، پایداری این بخش را با چالش مواجه کردهاند.
به گزارش ناظم رامتین خبرنگار داوان نیوز؛ ایران، این خاستگاه تاریخی و سومین تولیدکننده بزرگ انار در جهان، امروز با چالشی عمیق دست و پنجه نرم میکند. یاقوت سرخ باغاتش، که زمانی نماد برکت و سلامت بود، اینک در گیرودار دو تهدید جدیِ «خشکسالی مزمن» و «تغییرات اقلیمی» قرار گرفته است. از باغات افسانهای فارس تا مزارع پرآوازه ساوه، نفسهای درختان انار به شماره افتاده و زنگ هشدار برای یکی از نمادهای کشاورزی ایران به صدا درآمده است. این گزارش روایتی است از جایگاه، تهدیدها و آینده تولید این میوه بهشتی، با نگاهی ویژه به انار ملس ساوه، که آیینه تمامنمای این بحران ملی است.
ایران از دیرباز یکی از خاستگاهها و تولیدکنندگان اصلی انار در جهان بوده است. بر اساس آمار رسمی وزارت جهاد کشاورزی در سال ۱۴۰۳:
– سطح زیر کشت: حدود ۹۶ هزار و ۷۲۳ هکتار از باغات کشور به کشت انار (بارور و غیربارور) اختصاص دارد.
– میزان تولید: پیشبینی میشود برداشت انار در سال جاری به یک میلیون و ۳۴۴ هزار تن برسد. این در حالی است که تولید در سال گذشته یک میلیون و ۳۳۰ هزار تن بود.
– رتبه جهانی: ایران با این حجم تولید، رتبه سوم جهان را پس از هند و چین در اختیار دارد. البته از نظر سرانه تولید، ایران در مقام نخست جهانی قرار میگیرد.
استانهای پیشرو در تولید انار به ترتیب سهم از کل تولید کشور:
| استان | سهم از تولید کشور |
| فارس | ۳۱ درصد |
| مرکزی | ۱۲ درصد |
| یزد | ۹ درصد |
| سمنان | ۸ درصد |
| خراسان رضوی | ۷ درصد |
تهدیدات اقلیمی و محیطی
باغات انار ایران، بهویژه در مناطق مرکزی و حاشیه کویر، با چالشهای طبیعی جدی روبرو هستند که ادامه تولید را با مخاطره مواجه کردهاند.
– کمآبی و خشکسالی طولانی: انار اگرچه به کمآبی نسبتاً مقاوم است، اما استمرار خشکسالی و کاهش جدی منابع آب زیرزمینی، حیات درختان کهنسال را تهدید میکند. در مناطقی مانند ابرکوه، کاهش منابع آبی بهطور مستقیم بر کمیت و کیفیت محصول تاثیر گذاشته است.
– تغییرات اقلیمی و سرمازدگیهای غیرمنتظره: تغییر الگوهای آب و هوایی منجر به بروز سرمازدگیهای بهاره و پاییزه خارج از عرف شده است. به عنوان مثال:
– سرمازدگی شدید فروردین ۱۴۰۳ در منطقه خلیلآباد استان خراسان رضوی، پیشبینی کاهش ۳۰ درصدی تولید را در پی داشت.
– شهرستان ابرکوه نیز در پاییز ۱۴۰۴ کاهش ۴۰ درصدی تولید را به دلیل گرمای بیش از حد تابستان و خاموشی چاههای کشاورزی تجربه کرد.
– آفات و بیماریها: با تضعیف درختان به دلیل تنش آبی و گرمایی، آفاتی مانند کرم گلوگاه انار و مگس میوه مدیترانهای خسارات بیشتری وارد میکنند.
نمونه: تولید انار در ساوه
شهرستان ساوه از جمله قطبهای اصلی و نامآشنای تولید انار در ایران است که “انار ملس ساوه” از ارقام معروف و پرمتقاضی در بازارهای داخلی و خارجی محسوب میشود.
– رقم غالب: رقم غالب و شناختهشده این منطقه “ملس ساوه” است که به دلیل طعم بینظیر و کیفیت بالا، از ارقام مهم صادراتی ایران به شمار میرود.
– چالشهای مشترک: اگرچه گزارش مستقیمی از میزان دقیق کاهش تولید در ساوه در نتایج جستجو موجود نیست، اما این شهرستان نیز در مناطق مرکزی ایران واقع شده و به طور قطع از تاثیرات گسترده پدیده خشکسالی و نوسانات دمایی در امان نمانده است. مشکلاتی مانند کمبود آب و خاموشی چاههای کشاورزی که در گزارشهای استانهای همجوار (مانند ابرکوه و خلیلآباد) به آنها اشاره شد، به احتمال فراگیر در منطقه ساوه نیز وجود دارند.
راهکارهای مقابله و سازگاری
برای نجات باغات انار و حفظ این سرمایه ملی، راهکارهای زیر میتواند موثر باشد:
– اجرای سیستمهای آبیاری نوین: گسترش سیستمهای آبیاری زیرسطحی کمفشار برای بهینهسازی مصرف آب و افزایش بهرهوری ضروری است.
– توسعه صنایع تبدیلی و فرآوری: ایجاد کارخانههای صنایع تبدیلی برای تولید آب انار، کنسانتره، لواشک و سایر فرآوردهها میتواند هم از ضایعات جلوگیری کند و هم ارزش افزوده بالایی ایجاد نماید.
– مدیریت آفات و آموزش باغداران: اجرای برنامههای مدون مبارزه با آفات کلیدی مانند کرم گلوگاه انار و آموزش روشهای نوین مدیریت باغ به باغداران.
– تأمین منابع آبی پایدار: این امر نیازمند عزم ملی و برنامهریزی بلندمدت برای حل بحران آب در بخش کشاورزی است.
به گزارش اخبار روزانه کشاورزی، انار ایران با برخورداری از تنوع ژنتیکی کمنظیر و کیفیت بالا، یک میراث کشاورزی و اقتصادی ارزشمند است. با این حال، این ثروت ملی تحت تاثیر تهدیدات پیچیده تغییرات اقلیمی و کمآبی قرار گرفته است.
حفظ این جایگاه و عبور از بحران پیشرو، نیازمند تدبیر، برنامهریزی جامع و تخصیص منابع است. تجربه مناطق مختلف از ساوه تا خلیلآاد نشان میدهد که تنها با حمایت از باغداران، استفاده از فناوریهای نوین و حرکت به سمت کشاورزی پایدار میتوان این یاقوت سرخ ایرانی را برای نسلهای آینده حفظ کرد.
استان ها
اصالت سموم تا تاریخ مصرف؛ مانور نظارت بر آفتکشها در اصفهان آغاز شد
سرپرست مدیریت حفظ نباتات سازمان جهاد کشاورزی استان اصفهان از آغاز اجرای مانور سراسری پایش و نظارت بر خدمات گیاهپزشکی همزمان با سراسر کشور در این استان خبر داد و گفت: این طرح با هدف تشدید نظارتهای حاکمیتی بر زنجیره تأمین و عرضه آفتکشهای کشاورزی در حال اجراست
پایگاه خبری داوان نیوز: در راستای ارتقای امنیت غذایی و صیانت از سلامت محصولات کشاورزی، مانور سراسری نظارت بر خدمات گیاهپزشکی با محوریت کنترل اصالت و کیفیت آفتکشهای کشاورزی در استان اصفهان آغاز شد.
به گزارش خبرنگار داوان نیوز، این مانور در راستای سیاستهای ابلاغی سازمان حفظ نباتات کشور و با هدف یکپارچهسازی نظارتها بر خدمات گیاهپزشکی، ارتقای سلامت محصولات کشاورزی و صیانت از حقوق بهرهبرداران در سطح استان در حال اجراست.
همایون حاتمی، سرپرست مدیریت حفظ نباتات سازمان جهاد کشاورزی استان اصفهان، با اعلام این خبر گفت: در چارچوب این برنامه ملی، نظارت میدانی و هدفمند بر واحدهای عرضه آفتکشها، کلینیکها و مراکز خدمات گیاهپزشکی، داروخانههای نباتات و سایر واحدهای مشمول با جدیت دنبال میشود.
وی افزود: در این بازدیدها، شاخصهایی همچون اصالت سموم، تاریخ مصرف، نحوه نگهداری، رعایت ضوابط فنی و انطباق فرآیند عرضه با مقررات مورد ارزیابی کارشناسان قرار میگیرد.
حاتمی با اشاره به تأکید رئیس سازمان حفظ نباتات کشور بر ضرورت انسجام نظارتی، تصریح کرد: یکپارچهسازی و همافزایی نظارتها در سطح ملی، نقش مؤثری در کاهش تخلفات، ارتقای امنیت غذایی و افزایش اعتماد تولیدکنندگان به نهادههای کشاورزی دارد.
سرپرست مدیریت حفظ نباتات استان اصفهان در پایان خاطرنشان کرد: سلامت محصولات کشاورزی و حفاظت از حقوق مصرفکنندگان، از اولویتهای اصلی این مدیریت است و در صورت مشاهده هرگونه تخلف در ارائه خدمات یا عرضه آفتکشها، برخورد قانونی مطابق ضوابط انجام خواهد شد.
استان ها
کنترل کیفیت نهادههای کشاورزی در سمنان تشدید میشود
کنترل کیفیت نهادههای کشاورزی به یکی از اولویتهای اصلی جهادکشاورزی سمنان تبدیل شد؛ جلسه اخیر کمیته نظارت بر مواد کودی با محوریت ارزیابی عملکرد شرکتها و جلوگیری از ورود محصولات غیرمجاز به چرخه مصرف برگزار گردید.
پایگاه خبری داوان نیوز: با هدف ارتقای امنیت غذایی و حمایت از کشاورزان، عملکرد شرکتهای تولید و توزیع کودهای کشاورزی در جلسه کمیته نظارت بر کیفیت مواد کودی استان سمنان بررسی و شرکتهای متخلف تعیین تکلیف شدند.
به گزارش خبرنگار داوان نیوز، جلسه کمیته نظارت و بازرسی کیفیت مواد کودی با حضور معاون بهبود تولیدات گیاهی، رئیس مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی شاهرود، سرپرست مدیریت تعاون روستایی، سرپرست مدیریت زراعت، مدیر حراست و جمعی از مسئولین ستادی در سالن جلسات شهید شاهی این سازمان برگزار شد.
افشین مشیری، معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهادکشاورزی استان سمنان، در حاشیه این جلسه با اشاره به اهمیت حیاتی کنترل کیفیت نهادههای کشاورزی اظهار داشت: نظارت دقیق و مستمر بر مواد کودی یکی از ارکان اصلی تولید محصول سالم و افزایش بهرهوری در بخش کشاورزی است. سلامت غذایی جامعه در گرو انطباق نهادهها با استانداردهای ملی قرار دارد.
وی با تشریح محورهای این نشست تخصصی افزود: در این جلسه، عملکرد دبیرخانه کمیته نظارت و بازرسی مواد کودی طی ماههای اخیر به صورت دقیق مورد ارزیابی قرار گرفت. همچنین وضعیت و پرونده شرکتهای فعال در زمینه تولید و توزیع کودهای کشاورزی بررسی و تعیین تکلیف شد.
مشیری با تأکید بر رویکرد پیشگیرانه کمیته، خاطرنشان کرد: هدف اصلی از این بررسیها و پایشها، اطمینان از انطباق کودهای توزیعی با استانداردهای ملی و جلوگیری از ورود هرگونه محصولات غیرمجاز، تقلبی و بیکیفیت به چرخه مصرف کشاورزان استان است. صیانت از حقوق کشاورزان و حفاظت از سرمایههای آنان خط قرمز ماست.
معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهادکشاورزی استان سمنان در بخش پایانی سخنان خود بر ضرورت هماهنگی بین بخشی تأکید کرد و گفت: همافزایی و هماهنگی میان واحدهای تحقیقاتی، اجرایی و حراست برای پایش مستمر بازار نهادهها امری ضروری است. این مهم با جدیت و به صورت مستمر در دستور کار این کمیته قرار دارد تا شاهد کشاورزی پویا، سالم و پربازده در سطح استان باشیم.
منبع: روابط عمومی سازمان جهادکشاورزی استان سمنان
استان ها
امانیان عنوان کرد: برنامهریزی برای ارتقای جایگاه جهانی زعفران خراسان رضوی
معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی خراسان رضوی از ثبت رکوردی تازه در تولید و صادرات زعفران خبر داد و اعلام کرد: این استان با تولید سالانه 280 تن و ارزآوری 180 میلیون دلاری، همچنان به عنوان قطب بلامنازع تولید طلای سرخ در کشور شناخته میشود.
پایگاه خبری داوان نیوز: معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی استان خراسان رضوی با تشریح جایگاه بیبدیل استان در تولید زعفران (طلای سرخ)، از ثبت رکوردی جدید در صادرات و تولید این محصول راهبردی خبر داد.
به گزارش خبرنگار داوان نیوز، علیاصغر امانیان در گردهمایی سالانه مدیران و کارشناسان حوزه باغبانی استان خراسان رضوی با اشاره به سطح زیر کشت وسیع زعفران در استان اظهار داشت: خراسان رضوی با اختصاص ۹۵ هزار هکتار از اراضی خود به کشت زعفران، سهم عمدهای از تولید این محصول ارزشمند را بر عهده دارد. بهگونهای که سالانه بین ۲۶۰ تا ۲۸۰ تن زعفران در مزارع این استان برداشت میشود.
وی با تأکید بر اهمیت اقتصادی این محصول در سبد صادراتی استان افزود: زعفران خراسان رضوی نهتنها از نظر کمیت در کشور پیشتاز است، بلکه از حیث ارزآوری نیز عملکردی درخشان داشته و با ثبت ارزآوری بیش از ۱۸۰ میلیون دلار، رتبه نخست کشور را به خود اختصاص داده است.
امانیان در ادامه به تشریح برنامههای آتی این معاونت برای ارتقای جایگاه زعفران پرداخت و گفت: توسعه کشتهای متراکم و بهرهور، بهبود کیفیت فرآوری، توجه ویژه به برندسازی و نگاه هدفمند به بازارهای صادراتی، محور اصلی برنامههای ما در این حوزه است.
معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی خراسان رضوی همچنین بر لزوم بهکارگیری دانش فنی روز و اصلاح شیوههای سنتی تولید تأکید کرد و خاطرنشان ساخت: تقویت زنجیره ارزش زعفران از مزرعه تا بازارهای جهانی، نیازمند همافزایی مؤثر بین تولیدکنندگان، صادرکنندگان و مراکز علمی و تحقیقاتی است. وی ابراز امیدواری کرد که با این تعامل و همافزایی، شاهد تثبیت و ارتقای هرچه بیشتر جایگاه جهانی زعفران خراسان رضوی باشیم.
منبع: روابط عمومی سازمان جهاد کشاورزی خراسان رضوی
-
خبرهای سازمانی2 هفته پیشتوسعه متوازن؛ توزیع جغرافیایی پروژهها، عدالت منطقهای
-
گزارش3 هفته پیشبازار برنج ۱۴۰۵: از شوک هزینه تولید تا سناریوهای تنظیم بازار
-
آذربایجان شرقی4 هفته پیشبرگزیدگان نمونه ملی کشاورزی آذربایجان شرقی معرفی شدند
-
مقالات3 هفته پیشچالش قیمت روی میز گندم؛ حمایت از تولید یا مهار تورم؟
-
استان ها2 هفته پیشحمایت از تولیدات بانوان روستایی در قالب نمایشگاه تخصصی در مشهد
-
تجارت3 هفته پیشتولید زردچوبه با فناوری کشت بافت؛ مراقب زردچوبههای قاچاق باشید
-
پرونده ویژه3 هفته پیشپیوند تحقیقات و مزرعه، دستاورد ملی برای کشاورزی گیلان
-
تجارت3 هفته پیشنقشه تجارت جهانی: ایران و بازی بزرگ کریدورهای ترانزیت

