استان ها
انار ایران در محاصره خشکسالی و تغییر اقلیم

پایگاه خبری داوان نیوز: ایران با تولید سالانه بیش از یک میلیون و سیصد هزار تن انار، جایگاه سوم جهان را در تولید این میوه دارد، اما تغییرات اقلیمی و کمآبی بهعنوان تهدیداتی جدی، پایداری این بخش را با چالش مواجه کردهاند.
به گزارش ناظم رامتین خبرنگار داوان نیوز؛ ایران، این خاستگاه تاریخی و سومین تولیدکننده بزرگ انار در جهان، امروز با چالشی عمیق دست و پنجه نرم میکند. یاقوت سرخ باغاتش، که زمانی نماد برکت و سلامت بود، اینک در گیرودار دو تهدید جدیِ «خشکسالی مزمن» و «تغییرات اقلیمی» قرار گرفته است. از باغات افسانهای فارس تا مزارع پرآوازه ساوه، نفسهای درختان انار به شماره افتاده و زنگ هشدار برای یکی از نمادهای کشاورزی ایران به صدا درآمده است. این گزارش روایتی است از جایگاه، تهدیدها و آینده تولید این میوه بهشتی، با نگاهی ویژه به انار ملس ساوه، که آیینه تمامنمای این بحران ملی است.
ایران از دیرباز یکی از خاستگاهها و تولیدکنندگان اصلی انار در جهان بوده است. بر اساس آمار رسمی وزارت جهاد کشاورزی در سال ۱۴۰۳:
– سطح زیر کشت: حدود ۹۶ هزار و ۷۲۳ هکتار از باغات کشور به کشت انار (بارور و غیربارور) اختصاص دارد.
– میزان تولید: پیشبینی میشود برداشت انار در سال جاری به یک میلیون و ۳۴۴ هزار تن برسد. این در حالی است که تولید در سال گذشته یک میلیون و ۳۳۰ هزار تن بود.
– رتبه جهانی: ایران با این حجم تولید، رتبه سوم جهان را پس از هند و چین در اختیار دارد. البته از نظر سرانه تولید، ایران در مقام نخست جهانی قرار میگیرد.
استانهای پیشرو در تولید انار به ترتیب سهم از کل تولید کشور:
| استان | سهم از تولید کشور |
| فارس | ۳۱ درصد |
| مرکزی | ۱۲ درصد |
| یزد | ۹ درصد |
| سمنان | ۸ درصد |
| خراسان رضوی | ۷ درصد |
تهدیدات اقلیمی و محیطی
باغات انار ایران، بهویژه در مناطق مرکزی و حاشیه کویر، با چالشهای طبیعی جدی روبرو هستند که ادامه تولید را با مخاطره مواجه کردهاند.
– کمآبی و خشکسالی طولانی: انار اگرچه به کمآبی نسبتاً مقاوم است، اما استمرار خشکسالی و کاهش جدی منابع آب زیرزمینی، حیات درختان کهنسال را تهدید میکند. در مناطقی مانند ابرکوه، کاهش منابع آبی بهطور مستقیم بر کمیت و کیفیت محصول تاثیر گذاشته است.
– تغییرات اقلیمی و سرمازدگیهای غیرمنتظره: تغییر الگوهای آب و هوایی منجر به بروز سرمازدگیهای بهاره و پاییزه خارج از عرف شده است. به عنوان مثال:
– سرمازدگی شدید فروردین ۱۴۰۳ در منطقه خلیلآباد استان خراسان رضوی، پیشبینی کاهش ۳۰ درصدی تولید را در پی داشت.
– شهرستان ابرکوه نیز در پاییز ۱۴۰۴ کاهش ۴۰ درصدی تولید را به دلیل گرمای بیش از حد تابستان و خاموشی چاههای کشاورزی تجربه کرد.
– آفات و بیماریها: با تضعیف درختان به دلیل تنش آبی و گرمایی، آفاتی مانند کرم گلوگاه انار و مگس میوه مدیترانهای خسارات بیشتری وارد میکنند.
نمونه: تولید انار در ساوه
شهرستان ساوه از جمله قطبهای اصلی و نامآشنای تولید انار در ایران است که “انار ملس ساوه” از ارقام معروف و پرمتقاضی در بازارهای داخلی و خارجی محسوب میشود.
– رقم غالب: رقم غالب و شناختهشده این منطقه “ملس ساوه” است که به دلیل طعم بینظیر و کیفیت بالا، از ارقام مهم صادراتی ایران به شمار میرود.
– چالشهای مشترک: اگرچه گزارش مستقیمی از میزان دقیق کاهش تولید در ساوه در نتایج جستجو موجود نیست، اما این شهرستان نیز در مناطق مرکزی ایران واقع شده و به طور قطع از تاثیرات گسترده پدیده خشکسالی و نوسانات دمایی در امان نمانده است. مشکلاتی مانند کمبود آب و خاموشی چاههای کشاورزی که در گزارشهای استانهای همجوار (مانند ابرکوه و خلیلآباد) به آنها اشاره شد، به احتمال فراگیر در منطقه ساوه نیز وجود دارند.
راهکارهای مقابله و سازگاری
برای نجات باغات انار و حفظ این سرمایه ملی، راهکارهای زیر میتواند موثر باشد:
– اجرای سیستمهای آبیاری نوین: گسترش سیستمهای آبیاری زیرسطحی کمفشار برای بهینهسازی مصرف آب و افزایش بهرهوری ضروری است.
– توسعه صنایع تبدیلی و فرآوری: ایجاد کارخانههای صنایع تبدیلی برای تولید آب انار، کنسانتره، لواشک و سایر فرآوردهها میتواند هم از ضایعات جلوگیری کند و هم ارزش افزوده بالایی ایجاد نماید.
– مدیریت آفات و آموزش باغداران: اجرای برنامههای مدون مبارزه با آفات کلیدی مانند کرم گلوگاه انار و آموزش روشهای نوین مدیریت باغ به باغداران.
– تأمین منابع آبی پایدار: این امر نیازمند عزم ملی و برنامهریزی بلندمدت برای حل بحران آب در بخش کشاورزی است.
به گزارش اخبار روزانه کشاورزی، انار ایران با برخورداری از تنوع ژنتیکی کمنظیر و کیفیت بالا، یک میراث کشاورزی و اقتصادی ارزشمند است. با این حال، این ثروت ملی تحت تاثیر تهدیدات پیچیده تغییرات اقلیمی و کمآبی قرار گرفته است.
حفظ این جایگاه و عبور از بحران پیشرو، نیازمند تدبیر، برنامهریزی جامع و تخصیص منابع است. تجربه مناطق مختلف از ساوه تا خلیلآاد نشان میدهد که تنها با حمایت از باغداران، استفاده از فناوریهای نوین و حرکت به سمت کشاورزی پایدار میتوان این یاقوت سرخ ایرانی را برای نسلهای آینده حفظ کرد.

استان ها
گام بلند خراسان رضوی برای تبدیل به هاب کشاورزی هوشمند
آخرین آمارهای اعلامشده از سوی معاونت بهبود تولیدات گیاهی جهاد کشاورزی خراسان رضوی نشان میدهد که ۹۹ هزار هکتار از اراضی استان به زعفران اختصاص یافته و سهم این استان از تولید جهانی طلای سرخ به ۷۵ درصد رسیده است؛ در همین حال، پیش بینی برداشت بیش از ۴۰۰ هزار تن جو و تأکید بر توسعه مکانیزاسیون دقیق، افق روشنی را برای پایداری تولید و تأمین امنیت غذایی کشور ترسیم میکند.

پایگاه خبری داواننیوز: خراسان رضوی که این روزها با تولید ۷۵ درصد زعفران جهان و پیش بینی برداشت ۴۰۰ هزار تنی جو، بار دیگر جایگاه خود را به عنوان قطب بی منازع کشاورزی ایران تثبیت کرده است، اکنون با تکیه بر برنامه های راهبردی در حوزه های مکانیزاسیون و بهره وری آب، گام بلندی برای عبور از روشهای سنتی و ورود به عصر کشاورزی هوشمند برمیدارد.
به گزارش خبرنگار ما به نقل از روابط عمومی سازمان جهاد کشاورزی خراسان رضوی، معاون بهبود تولیدات گیاهی این سازمان، روز گذشته در نشستی خبری با اصحاب رسانه، با تشریح جایگاه راهبردی این استان در معادلات کشاورزی کشور، از برنامههای جامع برای ارتقای بهره وری و هوشمندسازی مزارع خبر داد.
علیاصغر امانیان با اشاره به نقش بیبدیل خراسان رضوی در تأمین امنیت غذایی کشور اظهار داشت: این استان نهتنها در تولید اغلب محصولات باغی و زراعی در صدر جدول استانهای کشور قرار دارد، بلکه با بهرهگیری از دانش فنی متخصصان و همت کشاورزان پیشرو، به یکی از ارکان اصلی پایداری تولیدات گیاهی در ایران تبدیل شده است. وی با تأکید بر مدیریت بهینه منابع و توسعۀ دانشبنیان در کشاورزی، خاطرنشان کرد: تداوم این جایگاه، مستلزم برنامهریزی دقیق در حوزههای مکانیزاسیون و بهرهوری آب است تا ضمن افزایش کمّی تولید، شاهد کاهش چشمگیر ضایعات و مصرف بهینۀ نهادهها باشیم که در نهایت به ثبات بازار و سلامت غذایی هموطنان منجر خواهد شد.
در ادامه این نشست، ایزدی، مدیر باغبانی سازمان، با ارائه آماری خیرهکننده از جایگاه جهانی خراسان رضوی در تولید زعفران گفت: در حال حاضر ۹۹ هزار هکتار از اراضی استان زیر کشت این محصول استراتژیک قرار دارد و سهم استان از تولید جهانی طلای سرخ، به ۷۵ درصد میرسد که این میزان، خراسان رضوی را به قطب مطلق تولید و صادرات زعفران در جهان تبدیل کرده و نشان از عمق نفوذ این استان در اقتصاد کشاورزی بینالمللی دارد.
همچنین عرفانی، مدیر امور زراعت، از پیشبینی برداشت بیش از ۴۰۰ هزار تن محصول جو در سال جاری خبر داد و تصریح کرد: بیش از ۱۲۴ هزار هکتار از مزارع استان به کشت جو اختصاص یافته است. وی با بیان اینکه جو بهعنوان یکی از محصولات راهبردی، نقش کلیدی در تأمین خوراک دام و پایداری صنعت دامپروری استان ایفا میکند، افزود: بهکارگیری ارقام اصلاحشده، مدیریت نوین آبیاری، توسعه کشت حفاظتی و ارتقای دانش فنی کشاورزان از اولویتهای این مدیریت برای افزایش عملکرد در واحد سطح است.
در بخش دیگری از این نشست، سجادی، مدیر مکانیزاسیون سازمان، با انتقاد از تداوم روشهای سنتی در برخی مزارع، بر لزوم تحول اساسی در شیوه های تولید تأکید کرد و گفت: برنامهریزی جدی برای جایگزینی ماشینآلات نوین و فناوریهای روز به جای روش های قدیمی در دستور کار قرار دارد. وی هدف نهایی را کاهش هزینه های تولید، افزایش کیفیت محصول و حرکت به سوی کشاورزی دقیق و پایدار عنوان کرد و افزود: سازمان جهاد کشاورزی با تمام توان از بهره بردارانی که در مسیر مکانیزاسیون علمی گام برمیدارند، حمایت همه جانبه خواهد کرد.
گفتنی است خراسان رضوی با تکیه بر ظرفیت های عظیم تولیدی و برنامههای توسعهمحور، همچنان پرچمدار کشاورزی مدرن و امنیت غذایی در ایران اسلامی باقی میماند.
آذربایجان غربی
جهاد تبیین در کشاورزی؛ مدیران ارتباطی سکاندار شورای روابطعمومی کشاورزی آذربایجان شرقی
با حکم رئیس سازمان جهاد کشاورزی آذربایجان شرقی، محمد غفاری، سمانه صادق، مهدی لطفی آزاد، زهرا هاشمیزاده و نوید غلامزاده بهعنوان اعضای هیأت رئیسه شورای هماهنگی روابط عمومیهای بخش کشاورزی استان برای مدت دو سال منصوب شدند.

پایگاه خبری داواننیوز: اعضای هیأت رئیسه شورای هماهنگی روابط عمومیهای کشاورزی آذربایجان شرقی با حکم رئیس سازمان جهاد کشاورزی منصوب شدند.
به گزارش خبرنگار ما، طی احکام جداگانهای از سوی شهرام شفیعی، رئیس سازمان جهادکشاورزی آذربایجان شرقی، اعضای جدید هیأت رئیسه شورای هماهنگی روابط عمومیهای بخش کشاورزی استان برای یک دوره دوساله منصوب شدند.
بر اساس این احکام رسمی که به استناد تبصره (۱) ماده (۱۰) اساسنامه شورا و با تأکید بر نتایج انتخابات هیأت رئیسه صادر شده است، محمد غفاری، سمانه صادق، مهدی لطفی آزاد، زهرا هاشمیزاده و نوید غلامزاده بهعنوان اعضای اصلی هیأت رئیسه این شورا منصوب شدند.
در متن این احکام که توسط شهرام شفیعی، رئیس سازمان و وحید کاظم زاده رئیس شورای هماهنگی روابط عمومیهای استان امضا شده، بر راهبردهای کلان و اولویتهای محوری این شورا تأکید گردیده است. بهرهمندی حداکثری از ظرفیتهای علمی، ارتباطی و رسانهای، تقویت راهبرد جهاد تبیین در حوزه کشاورزی، ارتقای جایگاه راهبردی روابط عمومیها و افزایش سطح آگاهی عمومی نسبت به امنیت غذایی و حمایت از تولیدکنندگان و بهرهبرداران بخش کشاورزی از جمله محورهای اساسی این احکام به شمار میرود.
همچنین در بخش دیگری از این احکام، بر نقشآفرینی مؤثر در انعکاس دستاوردهای بزرگ بخش کشاورزی، ترویج گفتمان امیدآفرینی، تحکیم انسجام ملی و معرفی شفاف خدمات و اقدامات دولت چهاردهم و مجموعه عظیم جهاد کشاورزی استان در حوزههای مختلف تولیدی، زیرساختی و اقتصادی تأکید ویژه شده است.
به گزارش اخبار روزانه کشاورزی، اعضای منصوبشده به مدت دو سال مسئولیت هدایت و هماهنگی ارتباطات و تعاملات رسانهای نهادهای تابعه بخش کشاورزی استان را بر عهده خواهند داشت تا گامی مؤثر در جهت شفافسازی، اقناع افکار عمومی و پاسداشت سرمایه اجتماعی این حوزه برداشته شود.
آذربایجان غربی
دستاوردهای ۲۰۷ پروژه مرکز تحقیقات آذربایجانغربی تشریح شد
رتبه نخست چغندرقند، آزمایشگاه برتر آبوخاک، و کشف ۳ گونه قارچ و ۳ ژن جدید چاودار در سطح جهان؛ اینها بخشی از دستاوردهای سال ۱۴۰۴ مرکز تحقیقات کشاورزی آذربایجانغربی است که با اجرای ۲۰۷ پروژه تحقیقاتی و ۲۰۰ مأموریت ترویجی، نام این استان را در عرصههای ملی و بینالمللی درخشان کرده است.

پایگاه خبری داواننیوز: رئیس مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجانغربی از اجرای ۲۰۷ پروژه تحقیقاتی ملی و ویژه در سال ۱۴۰۴ خبر داد و تأکید کرد: این مرکز با رویکردی مسئلهمحور، در راستای حل چالشهای اساسی بخش کشاورزی و افزایش بهرهوری، بهعنوان پشتیبان علمی تولیدکنندگان استان فعالیت میکند.
به گزارش خبرنگار ما به نقل از روابطعمومی این مرکز، اسماعیل علیزاده با اعلام این خبر افزود: در سال جاری، دستاوردهای چشمگیری در سطوح ملی و بینالمللی برای بخش کشاورزی استان به ثبت رسیده است که از جمله آنها میتوان به کسب رتبه نخست کشور در حوزه چغندرقند، انتخاب بهعنوان آزمایشگاه برتر آب و خاک کشور، معرفی این مرکز بهعنوان مرکز رشد شایسته تقدیر و همچنین تدوین دستنامه ترویجی برتر کشوری اشاره کرد.
علیزاده در ادامه به پیشرفتهای علمی پژوهشگران این مجموعه در عرصههای بینالمللی پرداخت و اظهار داشت: متخصصان این مرکز با شناسایی و معرفی سه گونه جدید قارچ و سه ژن جدید چاودار، گامی بلند در ارتقای جایگاه علمی آذربایجانغربی در مرزهای دانش جهان برداشتهاند که نشاندهنده توانمندی بالای نیروی انسانی متخصص در این استان است.
وی با تأکید بر کاربردیسازی یافتههای پژوهشی تصریح کرد: پژوهشهای این مرکز صرفاً در کتابخانهها محصور نمانده و با اجرای بیش از ۲۰۰ مأموریت در قالب طرحهای «محقق معین» و «یاوران تولید»، بهطور مستقیم به مزارع و باغات استان منتقل شده است. این تعامل چهرهبهچهره با کشاورزان، نقش مؤثری در افزایش دانش فنی و مهارتهای اجرایی آنها داشته است.
رئیس مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی آذربایجانغربی، مشارکت فعال در تولید برنامههای آموزشی رادیویی و تلویزیونی و تدوین دستورالعملهای ترویجی را از دیگر اقدامات این مرکز برشمرد و خاطرنشان کرد: این رویکرد تعاملی، پل ارتباطی مستحکمی میان علم و عمل ایجاد کرده و موجب ارتقای چشمگیر سطح علمی و عملیاتی بهرهبرداران بخش کشاورزی استان شده است.
مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجانغربی، با تکیه بر توان علمی متخصصان و ارتباط مستمر با کشاورزان، بهعنوان یکی از بازوهای اصلی توسعه کشاورزی دانشبنیان در منطقه، نقشآفرینی میکند و مسیر تحقق امنیت غذایی پایدار را با سرعت بیشتری طی مینماید.
سنجش و تولید4 هفته پیشمدیرعامل مرغک: افق ۱۴۰۶ ما ارزشآفرینی منطقهای است / تورم متوقفمان نکرده است
بیمه4 هفته پیشبیمه گندمکاران: پوشش کامل، حق بیمه رایگان، غرامت ۱۵۰ درصدی
سنجش و تولید4 هفته پیشقیمت جدید شیر، ماست و پنیر اعلام شد / جدول نرخ مصوب چهار محصول لبنی پرمصرف
دانستنی ها2 هفته پیشمجموعۀ کامل ستون تغییر اقلیم نشریه طبیعت ایران منتشر شد
دانستنی ها3 هفته پیشهشدار سازمان حفظ نباتات: حذف قطعی علفکش «لینورون» از مزارع ایران
سردبیر4 هفته پیشپارادوکس تنباکوی ایران: تولیدکننده سوم خاورمیانه، واردکننده خالص جهان
سرخط4 هفته پیشتسهیلات تشویقی برای اجرای آییننامه بند «خ» ماده ۷۱ قانون برنامه هفتم
سردبیر2 هفته پیشمرکز آمار: رکورد تورم دستمزد و خدمات کشاورزی شکسته شد



























