استان ها
جنگلهای هیرکانی: میراثی کهن در آستانه تهدید

پایگاه خبری داوان نیوز: جنگلهای هیرکانی، نگین سبز شمال ایران و میراثی جهانی، این روزها با تهدیدات متعددی از جمله تغییرات اقلیمی، تصرف اراضی و قطع غیرقانونی درختان روبرو هستند. برای واکاوی دستاوردها و چالشهای پیش روی این اکوسیستم منحصر به فرد، با دکتر شهریار صبحزاهدی، رئیس بخش تحقیقات جنگلها، مراتع و آبخیزداری مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان و پژوهشگر مروج ارشد جنگلهای هیرکانی، به گفتوگو نشستیم.
داوان نیوز: به عنوان اولین سؤال، بفرمایید مهمترین دستاوردهای بخش جنگلها و مراتع استان گیلان در سالهای اخیر چه بوده است؟
دستاوردهای ما در دو بخش «جنگل و مرتع» و «آبخیزداری» متمرکز است. در بخش جنگل، تمرکز اصلی بر روی «سازگاری گونههای درختی» در مناطق مختلف استان و همچنین «زراعت چوب» بوده است. تاکنون دو رقم پر بازده در حوزه زراعت چوب معرفی کردهایم و به زودی رقم سوم را نیز رونمایی خواهیم کرد تا نیاز چوب استان و شمال کشور به شکل پایدارتری تأمین شود. در حوزه آبخیزداری نیز بر روی مباحث حفاظت خاک، مدیریت حوزههای آبخیز و مقابله با پیامدهای خشکسالی و تغییر اقلیم کار میکنیم.
داوان نیوز: با توجه به تهدیدات گسترده علیه جنگلهای هیرکانی، از قطع درختان گرفته تا احداث جادههای غیرمجاز، مرکز تحقیقات شما چه اقدام عملی برای حفاظت از این میراث جهانی انجام داده است؟
پاسخ: پیش از هر چیز باید تأکید کنم که جنگلهای هیرکانی با سابقهای ۲۰ تا ۶۰ میلیون ساله، یک میراث جهانی و سرمایهای بینظیر هستند. یکی از کلیدیترین اقدامات ما، ارائه راهحل جایگزین برای تأمین چوب مورد نیاز جامعه بوده است. پیش از اجرای «طرح تنفس جنگل» در سال ۹۶، ما به سازمان جنگلها هشدار داده بودیم که روشهای برداشت سنتی اشتباه است و نیاز به مدیریت جایگزین داریم. متأسفانه آن هشدارها به موقع جدی گرفته نشد.
دستاورد ملموس ما در این زمینه، معرفی ارقام جدید صنوبر با عملکرد دو برابری است. در حالی که روشهای سنتی ۱۰ تا ۱۵ مترمکعب در هکتار رشد سالانه داشتند، ارقام جدید ما بین ۲۵ تا ۳۰ مترمکعب تولید دارند. این امر میتواند به تأمین بخشی از نیاز ۶ میلیون مترمکعبی چوب استان کمک کرده و فشار بر جنگلهای طبیعی را کاهش دهد.
داوان نیوز: به نظر شما، عامل انسانی در نابودی جنگلها تأثیرگذارتر است یا عوامل طبیعی؟
متأسفانه باید بگویم که عامل انسانی سهم به مراتب پررنگتری دارد. ما در شمال کشور با یک توسعه احساسی و بدون ضابطه مواجهیم. میل به داشتن زمین و ویلا در گیلان، موجب تغییر کاربری اراضی جنگلی به کشاورزی و مسکونی شده است. احداث جادهها با عنوانهای فریبندهای مانند «دسترسی عمومی» یا «گردشگری»، بدون رعایت اصول علمی، باعث تخریب گسترده و کاهش سطح جنگلها شده است. این در حالی است که کارکرد اصلی جنگل در تعدیل آب و هوا و تغذیه آبخوانهاست که امروزه شاهد تضعیف آن هستیم.
داوان نیوز: برای تبدیل این یافتههای علمی به اقدام عملی، با چه نهادهایی همکاری میکنید و این همکاری چگونه است؟
ما با دستگاههایی مانند اداره کل منابع طبیعی، مدیریت بحران استانداری، سازمان جهاد کشاورزی و اداره کل محیط زیست تعامل داریم. ارتباط خوبی بین کارشناسان ما و این نهادها برقرار است، اما معتقدم این تعامل کافی نیست. باید مدیریت علمی و منسجمتری، به ویژه در حوزه آبخیزداری، در استان حاکم شود. دستگاههای اجرایی باید بیش از پیش به نظرات مراکز تحقیقاتی و دانشگاهی ارج نهند و آنها را به کار ببندند.
داوان نیوز: چگونه این پژوهشها را به دست مردم و بهرهبرداران محلی میرسانید؟
با عنوان «پژوهشگر مروج ارشد» و «دبیر محققان معین استان»، شبکهای از همکارانم را به مناطق مختلف میفرستیم. این تیمهای تخصصی، یافتهها را مستقیماً در اختیار مردم قرار میدهند. برای مثال، در زمینه زراعت چوب، به کشاورزان نشان میدهیم چگونه با کشت ارقام پربازده در زمینهای بلااستفاده، درآمدزایی کنند. وقتی معیشت مردم از طریق روشهای پایدار تأمین شود، انگیزه بیشتری برای حفاظت از جنگل پیدا میکنند. همچنین توصیههای علمی در زمینه گیاهان دارویی و روشهای حفاظت از آب و خاک را ارائه میدهیم. تمام دستاوردها در قالب گزارش، مقاله و بروشورهای ترویجی نیز در دسترس عموم قرار میگیرد.

داوان نیوز: در حوزه آبخیزداری، چه دستاورد اجرایی و ملموسی در گیلان داشتهاید؟
دو مورد شاخص داریم. اول، احیای «آبگیرهای سنتی» یا «سَل» ها. این روش قدیمی ذخیرهسازی آب باران که به فراموشی سپرده شده بود، توسط ما احیا و در سطح استان ترویج شد و امروزه جایگاه خود را باز یافته است. مورد دوم، «استحصال آب از مه» در مناطق جنوبی استان است. در این مناطق که با مشکل کمآبی و افت سطح آبهای زیرزمینی مواجهیم، با نصب توریهای ویژه، آب مه را جمعآوری میکنیم. این فناوری اکنون در مرحله ترویج گسترده در پنج منطقه از استان قرار دارد و مردم به طور مستقیم با فواید آن آشنا میشوند.
داوان نیوز: و به عنوان سؤال پایانی؛ چه پیامی برای مردم و نهادهای مسئول در راستای حفاظت از جنگلهای هیرکانی دارید؟
صحبت من در دو بخش است:
اول با مسؤولان و مدیران: خواهش من این است که به محیط زیست و منابع طبیعی ارزش واقعی بدهند. مدیریت در استان باید علمی باشد، نه احساسی. یک جمله همیشه در گفتار من بوده: «مشکلات گیلان پشت این طبیعت سبز پنهان شده است.» ما در گیلان با وجود سرسبزی، مناطق محروم و مشکلات جدی داریم که ریشه در مدیریت غیرعلمی دارد. اگر مدیریت یکپارچه حوزههای آبخیز را در دستور کار قرار دهند، میتوانیم این میراث را برای نسل آینده حفظ کنیم.
دوم با مردم عزیز: جمعیت زیاد شده و توسعه اجتنابناپذیر است، اما این توسعه نباید به بهای نابودی طبیعت باشد. مردم خود، بهترین حافظان منابع طبیعی هستند. تجربه نشان داده هرجا مردم وارد شدهاند، نتیجه مطلوب گرفتهاند. خواهش من این است که با دستگاههای اجرایی و مراکز علمی همراه شوند. اگر مدیریت علمی و مشارکت مردمی همراه هم شود، هم درآمدزایی میکنیم، هم از مواهب طبیعت بهره میبریم و هم گیلان سرسبز و آبادی برای آیندگان به ارمغان میگذاریم.

استان ها
گام بلند خراسان رضوی برای تبدیل به هاب کشاورزی هوشمند
آخرین آمارهای اعلامشده از سوی معاونت بهبود تولیدات گیاهی جهاد کشاورزی خراسان رضوی نشان میدهد که ۹۹ هزار هکتار از اراضی استان به زعفران اختصاص یافته و سهم این استان از تولید جهانی طلای سرخ به ۷۵ درصد رسیده است؛ در همین حال، پیش بینی برداشت بیش از ۴۰۰ هزار تن جو و تأکید بر توسعه مکانیزاسیون دقیق، افق روشنی را برای پایداری تولید و تأمین امنیت غذایی کشور ترسیم میکند.

پایگاه خبری داواننیوز: خراسان رضوی که این روزها با تولید ۷۵ درصد زعفران جهان و پیش بینی برداشت ۴۰۰ هزار تنی جو، بار دیگر جایگاه خود را به عنوان قطب بی منازع کشاورزی ایران تثبیت کرده است، اکنون با تکیه بر برنامه های راهبردی در حوزه های مکانیزاسیون و بهره وری آب، گام بلندی برای عبور از روشهای سنتی و ورود به عصر کشاورزی هوشمند برمیدارد.
به گزارش خبرنگار ما به نقل از روابط عمومی سازمان جهاد کشاورزی خراسان رضوی، معاون بهبود تولیدات گیاهی این سازمان، روز گذشته در نشستی خبری با اصحاب رسانه، با تشریح جایگاه راهبردی این استان در معادلات کشاورزی کشور، از برنامههای جامع برای ارتقای بهره وری و هوشمندسازی مزارع خبر داد.
علیاصغر امانیان با اشاره به نقش بیبدیل خراسان رضوی در تأمین امنیت غذایی کشور اظهار داشت: این استان نهتنها در تولید اغلب محصولات باغی و زراعی در صدر جدول استانهای کشور قرار دارد، بلکه با بهرهگیری از دانش فنی متخصصان و همت کشاورزان پیشرو، به یکی از ارکان اصلی پایداری تولیدات گیاهی در ایران تبدیل شده است. وی با تأکید بر مدیریت بهینه منابع و توسعۀ دانشبنیان در کشاورزی، خاطرنشان کرد: تداوم این جایگاه، مستلزم برنامهریزی دقیق در حوزههای مکانیزاسیون و بهرهوری آب است تا ضمن افزایش کمّی تولید، شاهد کاهش چشمگیر ضایعات و مصرف بهینۀ نهادهها باشیم که در نهایت به ثبات بازار و سلامت غذایی هموطنان منجر خواهد شد.
در ادامه این نشست، ایزدی، مدیر باغبانی سازمان، با ارائه آماری خیرهکننده از جایگاه جهانی خراسان رضوی در تولید زعفران گفت: در حال حاضر ۹۹ هزار هکتار از اراضی استان زیر کشت این محصول استراتژیک قرار دارد و سهم استان از تولید جهانی طلای سرخ، به ۷۵ درصد میرسد که این میزان، خراسان رضوی را به قطب مطلق تولید و صادرات زعفران در جهان تبدیل کرده و نشان از عمق نفوذ این استان در اقتصاد کشاورزی بینالمللی دارد.
همچنین عرفانی، مدیر امور زراعت، از پیشبینی برداشت بیش از ۴۰۰ هزار تن محصول جو در سال جاری خبر داد و تصریح کرد: بیش از ۱۲۴ هزار هکتار از مزارع استان به کشت جو اختصاص یافته است. وی با بیان اینکه جو بهعنوان یکی از محصولات راهبردی، نقش کلیدی در تأمین خوراک دام و پایداری صنعت دامپروری استان ایفا میکند، افزود: بهکارگیری ارقام اصلاحشده، مدیریت نوین آبیاری، توسعه کشت حفاظتی و ارتقای دانش فنی کشاورزان از اولویتهای این مدیریت برای افزایش عملکرد در واحد سطح است.
در بخش دیگری از این نشست، سجادی، مدیر مکانیزاسیون سازمان، با انتقاد از تداوم روشهای سنتی در برخی مزارع، بر لزوم تحول اساسی در شیوه های تولید تأکید کرد و گفت: برنامهریزی جدی برای جایگزینی ماشینآلات نوین و فناوریهای روز به جای روش های قدیمی در دستور کار قرار دارد. وی هدف نهایی را کاهش هزینه های تولید، افزایش کیفیت محصول و حرکت به سوی کشاورزی دقیق و پایدار عنوان کرد و افزود: سازمان جهاد کشاورزی با تمام توان از بهره بردارانی که در مسیر مکانیزاسیون علمی گام برمیدارند، حمایت همه جانبه خواهد کرد.
گفتنی است خراسان رضوی با تکیه بر ظرفیت های عظیم تولیدی و برنامههای توسعهمحور، همچنان پرچمدار کشاورزی مدرن و امنیت غذایی در ایران اسلامی باقی میماند.
آذربایجان غربی
جهاد تبیین در کشاورزی؛ مدیران ارتباطی سکاندار شورای روابطعمومی کشاورزی آذربایجان شرقی
با حکم رئیس سازمان جهاد کشاورزی آذربایجان شرقی، محمد غفاری، سمانه صادق، مهدی لطفی آزاد، زهرا هاشمیزاده و نوید غلامزاده بهعنوان اعضای هیأت رئیسه شورای هماهنگی روابط عمومیهای بخش کشاورزی استان برای مدت دو سال منصوب شدند.

پایگاه خبری داواننیوز: اعضای هیأت رئیسه شورای هماهنگی روابط عمومیهای کشاورزی آذربایجان شرقی با حکم رئیس سازمان جهاد کشاورزی منصوب شدند.
به گزارش خبرنگار ما، طی احکام جداگانهای از سوی شهرام شفیعی، رئیس سازمان جهادکشاورزی آذربایجان شرقی، اعضای جدید هیأت رئیسه شورای هماهنگی روابط عمومیهای بخش کشاورزی استان برای یک دوره دوساله منصوب شدند.
بر اساس این احکام رسمی که به استناد تبصره (۱) ماده (۱۰) اساسنامه شورا و با تأکید بر نتایج انتخابات هیأت رئیسه صادر شده است، محمد غفاری، سمانه صادق، مهدی لطفی آزاد، زهرا هاشمیزاده و نوید غلامزاده بهعنوان اعضای اصلی هیأت رئیسه این شورا منصوب شدند.
در متن این احکام که توسط شهرام شفیعی، رئیس سازمان و وحید کاظم زاده رئیس شورای هماهنگی روابط عمومیهای استان امضا شده، بر راهبردهای کلان و اولویتهای محوری این شورا تأکید گردیده است. بهرهمندی حداکثری از ظرفیتهای علمی، ارتباطی و رسانهای، تقویت راهبرد جهاد تبیین در حوزه کشاورزی، ارتقای جایگاه راهبردی روابط عمومیها و افزایش سطح آگاهی عمومی نسبت به امنیت غذایی و حمایت از تولیدکنندگان و بهرهبرداران بخش کشاورزی از جمله محورهای اساسی این احکام به شمار میرود.
همچنین در بخش دیگری از این احکام، بر نقشآفرینی مؤثر در انعکاس دستاوردهای بزرگ بخش کشاورزی، ترویج گفتمان امیدآفرینی، تحکیم انسجام ملی و معرفی شفاف خدمات و اقدامات دولت چهاردهم و مجموعه عظیم جهاد کشاورزی استان در حوزههای مختلف تولیدی، زیرساختی و اقتصادی تأکید ویژه شده است.
به گزارش اخبار روزانه کشاورزی، اعضای منصوبشده به مدت دو سال مسئولیت هدایت و هماهنگی ارتباطات و تعاملات رسانهای نهادهای تابعه بخش کشاورزی استان را بر عهده خواهند داشت تا گامی مؤثر در جهت شفافسازی، اقناع افکار عمومی و پاسداشت سرمایه اجتماعی این حوزه برداشته شود.
آذربایجان غربی
دستاوردهای ۲۰۷ پروژه مرکز تحقیقات آذربایجانغربی تشریح شد
رتبه نخست چغندرقند، آزمایشگاه برتر آبوخاک، و کشف ۳ گونه قارچ و ۳ ژن جدید چاودار در سطح جهان؛ اینها بخشی از دستاوردهای سال ۱۴۰۴ مرکز تحقیقات کشاورزی آذربایجانغربی است که با اجرای ۲۰۷ پروژه تحقیقاتی و ۲۰۰ مأموریت ترویجی، نام این استان را در عرصههای ملی و بینالمللی درخشان کرده است.

پایگاه خبری داواننیوز: رئیس مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجانغربی از اجرای ۲۰۷ پروژه تحقیقاتی ملی و ویژه در سال ۱۴۰۴ خبر داد و تأکید کرد: این مرکز با رویکردی مسئلهمحور، در راستای حل چالشهای اساسی بخش کشاورزی و افزایش بهرهوری، بهعنوان پشتیبان علمی تولیدکنندگان استان فعالیت میکند.
به گزارش خبرنگار ما به نقل از روابطعمومی این مرکز، اسماعیل علیزاده با اعلام این خبر افزود: در سال جاری، دستاوردهای چشمگیری در سطوح ملی و بینالمللی برای بخش کشاورزی استان به ثبت رسیده است که از جمله آنها میتوان به کسب رتبه نخست کشور در حوزه چغندرقند، انتخاب بهعنوان آزمایشگاه برتر آب و خاک کشور، معرفی این مرکز بهعنوان مرکز رشد شایسته تقدیر و همچنین تدوین دستنامه ترویجی برتر کشوری اشاره کرد.
علیزاده در ادامه به پیشرفتهای علمی پژوهشگران این مجموعه در عرصههای بینالمللی پرداخت و اظهار داشت: متخصصان این مرکز با شناسایی و معرفی سه گونه جدید قارچ و سه ژن جدید چاودار، گامی بلند در ارتقای جایگاه علمی آذربایجانغربی در مرزهای دانش جهان برداشتهاند که نشاندهنده توانمندی بالای نیروی انسانی متخصص در این استان است.
وی با تأکید بر کاربردیسازی یافتههای پژوهشی تصریح کرد: پژوهشهای این مرکز صرفاً در کتابخانهها محصور نمانده و با اجرای بیش از ۲۰۰ مأموریت در قالب طرحهای «محقق معین» و «یاوران تولید»، بهطور مستقیم به مزارع و باغات استان منتقل شده است. این تعامل چهرهبهچهره با کشاورزان، نقش مؤثری در افزایش دانش فنی و مهارتهای اجرایی آنها داشته است.
رئیس مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی آذربایجانغربی، مشارکت فعال در تولید برنامههای آموزشی رادیویی و تلویزیونی و تدوین دستورالعملهای ترویجی را از دیگر اقدامات این مرکز برشمرد و خاطرنشان کرد: این رویکرد تعاملی، پل ارتباطی مستحکمی میان علم و عمل ایجاد کرده و موجب ارتقای چشمگیر سطح علمی و عملیاتی بهرهبرداران بخش کشاورزی استان شده است.
مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجانغربی، با تکیه بر توان علمی متخصصان و ارتباط مستمر با کشاورزان، بهعنوان یکی از بازوهای اصلی توسعه کشاورزی دانشبنیان در منطقه، نقشآفرینی میکند و مسیر تحقق امنیت غذایی پایدار را با سرعت بیشتری طی مینماید.
پرونده ویژه4 هفته پیشهمگرایی پژوهش، پایش و حکمرانی در شبکه ملی گیاهپزشکی
سنجش و تولید4 هفته پیشمدیرعامل مرغک: افق ۱۴۰۶ ما ارزشآفرینی منطقهای است / تورم متوقفمان نکرده است
بیمه4 هفته پیشبیمه گندمکاران: پوشش کامل، حق بیمه رایگان، غرامت ۱۵۰ درصدی
سنجش و تولید4 هفته پیشقیمت جدید شیر، ماست و پنیر اعلام شد / جدول نرخ مصوب چهار محصول لبنی پرمصرف
دانستنی ها2 هفته پیشمجموعۀ کامل ستون تغییر اقلیم نشریه طبیعت ایران منتشر شد
دانستنی ها3 هفته پیشهشدار سازمان حفظ نباتات: حذف قطعی علفکش «لینورون» از مزارع ایران
اصناف4 هفته پیشنهادههای مرغداری ۵ برابر شد، تسهیلات ۵۰ همتی بلاتکلیف ماند
سردبیر4 هفته پیشپارادوکس تنباکوی ایران: تولیدکننده سوم خاورمیانه، واردکننده خالص جهان


























