استان ها
جنگلهای هیرکانی: میراثی کهن در آستانه تهدید

پایگاه خبری داوان نیوز: جنگلهای هیرکانی، نگین سبز شمال ایران و میراثی جهانی، این روزها با تهدیدات متعددی از جمله تغییرات اقلیمی، تصرف اراضی و قطع غیرقانونی درختان روبرو هستند. برای واکاوی دستاوردها و چالشهای پیش روی این اکوسیستم منحصر به فرد، با دکتر شهریار صبحزاهدی، رئیس بخش تحقیقات جنگلها، مراتع و آبخیزداری مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان و پژوهشگر مروج ارشد جنگلهای هیرکانی، به گفتوگو نشستیم.
داوان نیوز: به عنوان اولین سؤال، بفرمایید مهمترین دستاوردهای بخش جنگلها و مراتع استان گیلان در سالهای اخیر چه بوده است؟
دستاوردهای ما در دو بخش «جنگل و مرتع» و «آبخیزداری» متمرکز است. در بخش جنگل، تمرکز اصلی بر روی «سازگاری گونههای درختی» در مناطق مختلف استان و همچنین «زراعت چوب» بوده است. تاکنون دو رقم پر بازده در حوزه زراعت چوب معرفی کردهایم و به زودی رقم سوم را نیز رونمایی خواهیم کرد تا نیاز چوب استان و شمال کشور به شکل پایدارتری تأمین شود. در حوزه آبخیزداری نیز بر روی مباحث حفاظت خاک، مدیریت حوزههای آبخیز و مقابله با پیامدهای خشکسالی و تغییر اقلیم کار میکنیم.
داوان نیوز: با توجه به تهدیدات گسترده علیه جنگلهای هیرکانی، از قطع درختان گرفته تا احداث جادههای غیرمجاز، مرکز تحقیقات شما چه اقدام عملی برای حفاظت از این میراث جهانی انجام داده است؟
پاسخ: پیش از هر چیز باید تأکید کنم که جنگلهای هیرکانی با سابقهای ۲۰ تا ۶۰ میلیون ساله، یک میراث جهانی و سرمایهای بینظیر هستند. یکی از کلیدیترین اقدامات ما، ارائه راهحل جایگزین برای تأمین چوب مورد نیاز جامعه بوده است. پیش از اجرای «طرح تنفس جنگل» در سال ۹۶، ما به سازمان جنگلها هشدار داده بودیم که روشهای برداشت سنتی اشتباه است و نیاز به مدیریت جایگزین داریم. متأسفانه آن هشدارها به موقع جدی گرفته نشد.
دستاورد ملموس ما در این زمینه، معرفی ارقام جدید صنوبر با عملکرد دو برابری است. در حالی که روشهای سنتی ۱۰ تا ۱۵ مترمکعب در هکتار رشد سالانه داشتند، ارقام جدید ما بین ۲۵ تا ۳۰ مترمکعب تولید دارند. این امر میتواند به تأمین بخشی از نیاز ۶ میلیون مترمکعبی چوب استان کمک کرده و فشار بر جنگلهای طبیعی را کاهش دهد.
داوان نیوز: به نظر شما، عامل انسانی در نابودی جنگلها تأثیرگذارتر است یا عوامل طبیعی؟
متأسفانه باید بگویم که عامل انسانی سهم به مراتب پررنگتری دارد. ما در شمال کشور با یک توسعه احساسی و بدون ضابطه مواجهیم. میل به داشتن زمین و ویلا در گیلان، موجب تغییر کاربری اراضی جنگلی به کشاورزی و مسکونی شده است. احداث جادهها با عنوانهای فریبندهای مانند «دسترسی عمومی» یا «گردشگری»، بدون رعایت اصول علمی، باعث تخریب گسترده و کاهش سطح جنگلها شده است. این در حالی است که کارکرد اصلی جنگل در تعدیل آب و هوا و تغذیه آبخوانهاست که امروزه شاهد تضعیف آن هستیم.
داوان نیوز: برای تبدیل این یافتههای علمی به اقدام عملی، با چه نهادهایی همکاری میکنید و این همکاری چگونه است؟
ما با دستگاههایی مانند اداره کل منابع طبیعی، مدیریت بحران استانداری، سازمان جهاد کشاورزی و اداره کل محیط زیست تعامل داریم. ارتباط خوبی بین کارشناسان ما و این نهادها برقرار است، اما معتقدم این تعامل کافی نیست. باید مدیریت علمی و منسجمتری، به ویژه در حوزه آبخیزداری، در استان حاکم شود. دستگاههای اجرایی باید بیش از پیش به نظرات مراکز تحقیقاتی و دانشگاهی ارج نهند و آنها را به کار ببندند.
داوان نیوز: چگونه این پژوهشها را به دست مردم و بهرهبرداران محلی میرسانید؟
با عنوان «پژوهشگر مروج ارشد» و «دبیر محققان معین استان»، شبکهای از همکارانم را به مناطق مختلف میفرستیم. این تیمهای تخصصی، یافتهها را مستقیماً در اختیار مردم قرار میدهند. برای مثال، در زمینه زراعت چوب، به کشاورزان نشان میدهیم چگونه با کشت ارقام پربازده در زمینهای بلااستفاده، درآمدزایی کنند. وقتی معیشت مردم از طریق روشهای پایدار تأمین شود، انگیزه بیشتری برای حفاظت از جنگل پیدا میکنند. همچنین توصیههای علمی در زمینه گیاهان دارویی و روشهای حفاظت از آب و خاک را ارائه میدهیم. تمام دستاوردها در قالب گزارش، مقاله و بروشورهای ترویجی نیز در دسترس عموم قرار میگیرد.

داوان نیوز: در حوزه آبخیزداری، چه دستاورد اجرایی و ملموسی در گیلان داشتهاید؟
دو مورد شاخص داریم. اول، احیای «آبگیرهای سنتی» یا «سَل» ها. این روش قدیمی ذخیرهسازی آب باران که به فراموشی سپرده شده بود، توسط ما احیا و در سطح استان ترویج شد و امروزه جایگاه خود را باز یافته است. مورد دوم، «استحصال آب از مه» در مناطق جنوبی استان است. در این مناطق که با مشکل کمآبی و افت سطح آبهای زیرزمینی مواجهیم، با نصب توریهای ویژه، آب مه را جمعآوری میکنیم. این فناوری اکنون در مرحله ترویج گسترده در پنج منطقه از استان قرار دارد و مردم به طور مستقیم با فواید آن آشنا میشوند.
داوان نیوز: و به عنوان سؤال پایانی؛ چه پیامی برای مردم و نهادهای مسئول در راستای حفاظت از جنگلهای هیرکانی دارید؟
صحبت من در دو بخش است:
اول با مسؤولان و مدیران: خواهش من این است که به محیط زیست و منابع طبیعی ارزش واقعی بدهند. مدیریت در استان باید علمی باشد، نه احساسی. یک جمله همیشه در گفتار من بوده: «مشکلات گیلان پشت این طبیعت سبز پنهان شده است.» ما در گیلان با وجود سرسبزی، مناطق محروم و مشکلات جدی داریم که ریشه در مدیریت غیرعلمی دارد. اگر مدیریت یکپارچه حوزههای آبخیز را در دستور کار قرار دهند، میتوانیم این میراث را برای نسل آینده حفظ کنیم.
دوم با مردم عزیز: جمعیت زیاد شده و توسعه اجتنابناپذیر است، اما این توسعه نباید به بهای نابودی طبیعت باشد. مردم خود، بهترین حافظان منابع طبیعی هستند. تجربه نشان داده هرجا مردم وارد شدهاند، نتیجه مطلوب گرفتهاند. خواهش من این است که با دستگاههای اجرایی و مراکز علمی همراه شوند. اگر مدیریت علمی و مشارکت مردمی همراه هم شود، هم درآمدزایی میکنیم، هم از مواهب طبیعت بهره میبریم و هم گیلان سرسبز و آبادی برای آیندگان به ارمغان میگذاریم.

آذربایجان غربی
جهاد تبیین در کشاورزی؛ مدیران ارتباطی سکاندار شورای روابطعمومی کشاورزی آذربایجان شرقی
با حکم رئیس سازمان جهاد کشاورزی آذربایجان شرقی، محمد غفاری، سمانه صادق، مهدی لطفی آزاد، زهرا هاشمیزاده و نوید غلامزاده بهعنوان اعضای هیأت رئیسه شورای هماهنگی روابط عمومیهای بخش کشاورزی استان برای مدت دو سال منصوب شدند.

پایگاه خبری داواننیوز: اعضای هیأت رئیسه شورای هماهنگی روابط عمومیهای کشاورزی آذربایجان شرقی با حکم رئیس سازمان جهاد کشاورزی منصوب شدند.
به گزارش خبرنگار ما، طی احکام جداگانهای از سوی شهرام شفیعی، رئیس سازمان جهادکشاورزی آذربایجان شرقی، اعضای جدید هیأت رئیسه شورای هماهنگی روابط عمومیهای بخش کشاورزی استان برای یک دوره دوساله منصوب شدند.
بر اساس این احکام رسمی که به استناد تبصره (۱) ماده (۱۰) اساسنامه شورا و با تأکید بر نتایج انتخابات هیأت رئیسه صادر شده است، محمد غفاری، سمانه صادق، مهدی لطفی آزاد، زهرا هاشمیزاده و نوید غلامزاده بهعنوان اعضای اصلی هیأت رئیسه این شورا منصوب شدند.
در متن این احکام که توسط شهرام شفیعی، رئیس سازمان و وحید کاظم زاده رئیس شورای هماهنگی روابط عمومیهای استان امضا شده، بر راهبردهای کلان و اولویتهای محوری این شورا تأکید گردیده است. بهرهمندی حداکثری از ظرفیتهای علمی، ارتباطی و رسانهای، تقویت راهبرد جهاد تبیین در حوزه کشاورزی، ارتقای جایگاه راهبردی روابط عمومیها و افزایش سطح آگاهی عمومی نسبت به امنیت غذایی و حمایت از تولیدکنندگان و بهرهبرداران بخش کشاورزی از جمله محورهای اساسی این احکام به شمار میرود.
همچنین در بخش دیگری از این احکام، بر نقشآفرینی مؤثر در انعکاس دستاوردهای بزرگ بخش کشاورزی، ترویج گفتمان امیدآفرینی، تحکیم انسجام ملی و معرفی شفاف خدمات و اقدامات دولت چهاردهم و مجموعه عظیم جهاد کشاورزی استان در حوزههای مختلف تولیدی، زیرساختی و اقتصادی تأکید ویژه شده است.
به گزارش اخبار روزانه کشاورزی، اعضای منصوبشده به مدت دو سال مسئولیت هدایت و هماهنگی ارتباطات و تعاملات رسانهای نهادهای تابعه بخش کشاورزی استان را بر عهده خواهند داشت تا گامی مؤثر در جهت شفافسازی، اقناع افکار عمومی و پاسداشت سرمایه اجتماعی این حوزه برداشته شود.
آذربایجان غربی
دستاوردهای ۲۰۷ پروژه مرکز تحقیقات آذربایجانغربی تشریح شد
رتبه نخست چغندرقند، آزمایشگاه برتر آبوخاک، و کشف ۳ گونه قارچ و ۳ ژن جدید چاودار در سطح جهان؛ اینها بخشی از دستاوردهای سال ۱۴۰۴ مرکز تحقیقات کشاورزی آذربایجانغربی است که با اجرای ۲۰۷ پروژه تحقیقاتی و ۲۰۰ مأموریت ترویجی، نام این استان را در عرصههای ملی و بینالمللی درخشان کرده است.

پایگاه خبری داواننیوز: رئیس مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجانغربی از اجرای ۲۰۷ پروژه تحقیقاتی ملی و ویژه در سال ۱۴۰۴ خبر داد و تأکید کرد: این مرکز با رویکردی مسئلهمحور، در راستای حل چالشهای اساسی بخش کشاورزی و افزایش بهرهوری، بهعنوان پشتیبان علمی تولیدکنندگان استان فعالیت میکند.
به گزارش خبرنگار ما به نقل از روابطعمومی این مرکز، اسماعیل علیزاده با اعلام این خبر افزود: در سال جاری، دستاوردهای چشمگیری در سطوح ملی و بینالمللی برای بخش کشاورزی استان به ثبت رسیده است که از جمله آنها میتوان به کسب رتبه نخست کشور در حوزه چغندرقند، انتخاب بهعنوان آزمایشگاه برتر آب و خاک کشور، معرفی این مرکز بهعنوان مرکز رشد شایسته تقدیر و همچنین تدوین دستنامه ترویجی برتر کشوری اشاره کرد.
علیزاده در ادامه به پیشرفتهای علمی پژوهشگران این مجموعه در عرصههای بینالمللی پرداخت و اظهار داشت: متخصصان این مرکز با شناسایی و معرفی سه گونه جدید قارچ و سه ژن جدید چاودار، گامی بلند در ارتقای جایگاه علمی آذربایجانغربی در مرزهای دانش جهان برداشتهاند که نشاندهنده توانمندی بالای نیروی انسانی متخصص در این استان است.
وی با تأکید بر کاربردیسازی یافتههای پژوهشی تصریح کرد: پژوهشهای این مرکز صرفاً در کتابخانهها محصور نمانده و با اجرای بیش از ۲۰۰ مأموریت در قالب طرحهای «محقق معین» و «یاوران تولید»، بهطور مستقیم به مزارع و باغات استان منتقل شده است. این تعامل چهرهبهچهره با کشاورزان، نقش مؤثری در افزایش دانش فنی و مهارتهای اجرایی آنها داشته است.
رئیس مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی آذربایجانغربی، مشارکت فعال در تولید برنامههای آموزشی رادیویی و تلویزیونی و تدوین دستورالعملهای ترویجی را از دیگر اقدامات این مرکز برشمرد و خاطرنشان کرد: این رویکرد تعاملی، پل ارتباطی مستحکمی میان علم و عمل ایجاد کرده و موجب ارتقای چشمگیر سطح علمی و عملیاتی بهرهبرداران بخش کشاورزی استان شده است.
مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجانغربی، با تکیه بر توان علمی متخصصان و ارتباط مستمر با کشاورزان، بهعنوان یکی از بازوهای اصلی توسعه کشاورزی دانشبنیان در منطقه، نقشآفرینی میکند و مسیر تحقق امنیت غذایی پایدار را با سرعت بیشتری طی مینماید.
استان ها
تریکوگراما در شالیزارها؛ عملیات گسترده کنترل بیولوژیک آفات در مازندران
همزمان با مرحله حساس رشد شالیزارها در استان مازندران، عملیات کنترل بیولوژیک آفت کرم ساقهخوار با رهاسازی زنبور تریکوگراما در سطح گستردهای از اراضی برنجخیز استان آغاز شد؛ رویکردی که مدیران جهاد کشاورزی آن را نه یک راهکار فنی، بلکه سرمایهگذاری راهبردی برای آینده کشاورزی و تضمین سلامت نسلهای بعدی توصیف میکنند.

پایگاه خبری داواننیوز: عملیات رهاسازی زنبور تریکوگراما برای مبارزه بیولوژیک با آفت کرم ساقهخوار برنج، همزمان با مرحله حساس رشد شالیزارها، در سطح وسیعی از اراضی شالیزاری استان مازندران آغاز شد.
به گزارش خبرنگار ما، این طرح که در راستای سیاستهای کشاورزی پایدار و کاهش مخاطرات زیستمحیطی طراحی شده، در شهرستانهای جویبار، فریدونکنار، ساری و بهشهر در حال اجراست.
عبدالله رحیمی، مدیر جهاد کشاورزی جویبار، با اعلام اجرای این طرح در سطح ۶۰۰ هکتار از شالیزارهای این شهرستان، تأکید کرد که علاوه بر این، ۲۰۰ هکتار دیگر نیز در قالب طرح جهش تولید زیر پوشش قرار خواهد گرفت. وی دستاوردهای این رویکرد را شامل صرفهجویی اقتصادی، جلوگیری از کاهش کمی و کیفی عملکرد شالی، حفظ دشمنان طبیعی آفت و در نهایت حذف تدریجی باقیماندههای سمی از سفره مردم برشمرد و آن را سرمایهگذاری راهبردی برای آینده کشاورزی و تضمین سلامت نسلهای بعدی دانست.
در شهرستان فریدونکنار، حمیدرضا معماریان، مدیر جهاد کشاورزی، از آغاز مرحله دوم رهاسازی زنبور تریکوگراما در سطح ۶۰۰ هکتار خبر داد و گفت: مرحله نخست این عملیات در سطح یکهزار هکتار اجرا شده بود. وی با اشاره به انجام رهاسازی در دو نوبت با فاصله پنج تا هفت روز، علت آن را پوشش زمانی مناسب برای کنترل تخمهای آفت در دورههای مختلف تخمریزی عنوان کرد و بر نقش این روش در کاهش جمعیت آفت، حفظ تعادل زیستی و تولید محصول سالم تأکید نمود.
همزمان، کارشناسان حفظ نباتات سازمان جهاد کشاورزی استان به همراه کارشناسان شهرستان ساری، از نحوه توزیع زنبور تریکوگراما در روستای گرجیپل بازدید کردند. سید اسماعیل علوی، مدیر جهاد کشاورزی ساری، در این بازدید اظهار داشت که امروز ۳۲۰ هکتار از اراضی شالیزاری تحت پوشش این طرح قرار گرفته و کیفیت تریکوکارتهای توزیعی مورد تأیید کارشناسان قرار گرفته است. وی افزود: این طرح تا پایان فصل زراعی در سطح بیشتری از شالیزارها ادامه خواهد داشت.
در شهرستان بهشهر نیز سید اسماعیل حسینی، سرپرست مدیریت جهاد کشاورزی، از برنامهریزی برای رهاسازی زنبور تریکوگراما در سطح ۶۰۰ هکتار از اراضی شالیزاری و همچنین ۳۰۰ هکتار تحت پوشش طرح جهش تولید خبر داد و گفت: زمان اجرای این عملیات برای ۳۱ خرداد ماه برنامهریزی شده است. وی با تأکید بر اهمیت روشهای بیولوژیک، این اقدام را گامی مؤثر در کاهش مصرف سموم شیمیایی، افزایش کیفیت محصول و پایداری تولید در شالیزارهای منطقه دانست.
در کنار این اقدامات، تیم نظارتی متشکل از کارشناسان حفظ نباتات، تولیدات گیاهی و فرمانده پایگاه بسیج جهاد کشاورزی شهرستان نور، طی دو روز از ۱۵ واحد توزیع سموم کشاورزی بازدید کردند. در این پایش که با هدف حمایت از تولیدکنندگان واقعی و جلوگیری از ورود آفتکشهای قاچاق انجام شد، بر ممنوعیت فروش سموم تاریخگذشته، خودداری از بستهبندی مجدد غیراستاندارد و الزام به نصب برچسب اطلاعاتی تأکید گردید و به سه واحد متخلف تذکر شفاهی داده شد.
همچنین در شهرستان بهشهر، در قالب طرح جهش تولید، ۵۰ تله فرمونی برای مبارزه بیولوژیک با کرم ساقهخوار، ۲۰ بسته قارچکش بیولوژیک برای کنترل بیماری بلاست و ۷۰ بسته کود تقویتی به صورت رایگان میان کشاورزان توزیع شد و کارشناسان ضمن پایش مزارع، آموزشهای لازم در خصوص نحوه مصرف صحیح نهادهها را ارائه کردند.
مدیران جهاد کشاورزی استان با تأکید بر ضرورت تغییر نگاه از مبارزه شیمیایی به مدیریت تلفیقی آفات، خواستار تبدیل حمایت از طرحهای کنترل بیولوژیک به یک اولویت دائمی در برنامههای توسعه کشاورزی شدند و از همه ذینفعان برای همکاری در این مسیر دعوت به عمل آوردند.
منبع: روابطعمومی سازمان جهاد کشاورزی استان مازندران
پرونده ویژه4 هفته پیشهمگرایی پژوهش، پایش و حکمرانی در شبکه ملی گیاهپزشکی
سنجش و تولید4 هفته پیشمدیرعامل مرغک: افق ۱۴۰۶ ما ارزشآفرینی منطقهای است / تورم متوقفمان نکرده است
بیمه4 هفته پیشبیمه گندمکاران: پوشش کامل، حق بیمه رایگان، غرامت ۱۵۰ درصدی
سنجش و تولید4 هفته پیشقیمت جدید شیر، ماست و پنیر اعلام شد / جدول نرخ مصوب چهار محصول لبنی پرمصرف
دانستنی ها2 هفته پیشمجموعۀ کامل ستون تغییر اقلیم نشریه طبیعت ایران منتشر شد
دانستنی ها3 هفته پیشهشدار سازمان حفظ نباتات: حذف قطعی علفکش «لینورون» از مزارع ایران
اصناف4 هفته پیشنهادههای مرغداری ۵ برابر شد، تسهیلات ۵۰ همتی بلاتکلیف ماند
سردبیر4 هفته پیشپارادوکس تنباکوی ایران: تولیدکننده سوم خاورمیانه، واردکننده خالص جهان


























