علوم و آموزش
کشت گیاهان شور زیست در اراضی شور استان خوزستان
DA1news: ستاد توسعه زیستفناوری معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان با همکاری برخی از شرکتهای دانشبنیان، اقدام به کشت گیاهان شور زیست در اراضی شور استان خوزستان با هدف تثبیت کانونهای گردوغبار کرده که نتایج این طرح پایلوت نشان داد این روش علاوه بر عدم جابهجایی خاک، زمینه کشاورزی پایدار را نیز در منطقه فراهم کرده است.
به گزارش اخبار روزانه کشاورزی، یکی از بحرانهایی که سالهای اخیر بخش وسیعی از غرب و جنوب غرب کشور و به خصوص استان خوزستان را به تناوب تحت تاثیر قرار داده است، هجوم ذرات معلق در هوا موسوم به گرد و غبار است و در پژوهشهای انجام شده، چند کانون اصلی تولید ریزگرد در استان خوزستان شناسایی شده است.
در مجاورت این کانونهای گرد و غبار، منابع عظیمی از زهآب نیز وجود دارد که بلااستفاده در نواحی خلیج فارس و همچنین هورهای محلی پراکنده هستند و در مواردی، حجم زیاد زه آب در زهکشهای اصلی مشکلساز شده و منجر به پس زدن مجدد زهآب به شبکه آبیاری و زهکشی شده است.
به منظور کاهش کانونهای ریزگرد و همچنین کاهش معضلات ناشی از زهآبها، طرح پایلوتی با عنوان “مدلسازی، طراحی و ایجاد پایلوت پژوهشی با هدف ایده پردازی، ایده پروری، توسعه و بکارگیری فناوریهای زیستی در تثبیت کانونهای بحرانی تولید گرد و غبار” از سوی گروه پژوهش، زیرساخت و توسعه فناوری ستاد توسعه زیست فناوری معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش بنیان ریاست جمهوری اجرایی شده است.
محققان این طرح در نظر دارند تا با استفاده تلفیقی از منابع زهآب شور به منظور تولید آبزیان (میگو و آرتمیا)، علوفه و چوب به صورت یک چرخه کامل شورورزی در کانونهای ریزگرد، ضمن تثبیت این کانونها، زمینه اقتصادی پایداری را برای اشتغال و بهبود معیشت ساکنین از طریق بخش خصوصی و شرکتهای دانش بنیان فراهم کنند.
همچنین با استفاده از این منابع زهآب در شورورزی، مسائل مربوط به دفع این زهآبها و باقی ماندن احتمالی ریزگردهای نمکی در سطح حوضچههای تبخیری نیز به صورت اصولی رفع خواهد شد.
“تطبیق فناوریهای معرفی شده برای شرایط محلی در شرایط مشابه خوزستان”، “مدیریت و هدایت پتانسیلهای فناوری کشور” و “انجام تحقیقات مختلف برای توسعه فناوریهای زیستی کشور” از اهداف کلان این طرح پایلوت در حوزه شورورزی به شمار میرود.
مجریان این طرح که با مشارکت شرکتهای دانشبنیان اجرایی شده است، به دنبال “استفاده اقتصادی و پایدار از منابع زهآب بلا استفاده در استان”، “فراهم کردن فرصت اشتغال و تولید اقتصادی با استفاده از منابع حاشیهای، “امکانسنجی برای ورود بخش خصوصی و شرکتهای دانشبنیان برای توسعه فعالیتها”، “بررسی سازگاری ارقام و گونههای جدید گیاهی و آبزی معرفی شده”، “آزمون راهکارها، فناوریها و ایدههای نوین” و “مدل سازی سرنوشت زیست بوم با اجرای پایلوت شورورزی” هستند.
جزئیات تثبیت کانونهای گردوغبار با گیاهان
ماهرو شایق از محققان ستاد توسعه زیست فناوری معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان ریاست جمهوری ، با اشاره به جزئیات اجرای پایلوت شورورزی برای تثبیت کانونهای گرد و غبار، گفت: اجرای این طرح در راستای تثبیت کانونهای گرد و غبار، طراحی شده است و ما برای این منظور از فناوری شوروزی استفاده کردیم.
وی ادامه داد: در طی اجرای این طرح از کشت گیاهان شور زیست در کانونهای گرد و غبار بهره بردیم و توانستیم با استفاده از برخی از گیاهان منتخب، گرد و غبار را تثبیت کنیم.
شایق با تاکید بر اینکه در این طرح، گیاهان شور زیست، در اراضی شور رشد کردند، یادآور شد: مزیت این روش نسبت به روشهای دیگر استفاده از زهآب کشاورزی است. این روش نسبت به سایر روشها به دلیل انجام فرایند خاکورزی و مدیریت خاک از پیچیدگیهایی برخوردار است.
شایق با بیان اینکه در این روش از آب شور برای آبیاری گیاهان شور زیست در اراضی شور استفاده شد، خاطر نشان کرد: روش استفاده شده در این طرح تحقیقاتی به گونهای است که در عین آنکه شرایط مناسبی را برای رشد گیاهان در اراضی شور فراهم کرده، ولی به میزان شوری خاک منطقه اضافه نکرده است.
این محقق ستاد توسعه زیست فناوری معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش بنیان ریاستجمهوری با بیان اینکه فاز اول این طرح اجرایی شده است، ابراز امیدواری کرد در فاز دوم با همکاری سازمان جنگلها و مراتع، از طریق کشت و تولید محصولاتی با ارزش افزوده بالا، اقدام به تثبیت کانونهای گرد و غبار خواهد شد.
اجرای طرح زیست فناورانه تثبیت ریزگرد در خوزستان
وی اجرای این طرح پایلوت شورورزی برای تثبیت کانونهای گرد و غبار را در منطقه “جفیر” خوزستان ذکر کرد و ادامه داد: از آنجایی که مخزنی از بذر گیاهان بومی منطقه تهیه شده است، ما در این طرح، بذر ژنتیکی گیاهان بومی منطقه اعم از گیاهان دارویی و برخی درختان را برای کشت انتخاب کردیم.
وی اضافه کرد: علاوه بر این گیاهان، گیاهانی که میتوانستند از نظر اقتصادی به صرفه باشند مانند “کینوا” و “سالیکورنیا” و همچنین درختانی برای زراعت چوب مانند “اکالیپتوس” و “گز” در این منطقه تست شدند.
شایق به دستاوردهای فاز اول پایلوت تثبیت کانونهای گرد و غبار اشاره کرد و گفت: گیاهانی که در طرح پایلوت در منطقه جفیر خوزستان کاشت شدند، توانستند کانونهای گرد و غبار را تثبیت کنند و نتایج نشان داد که این گیاهان خاک را نگه میدارند و مانع از جا به جایی خاک میشوند.
وی تاکید کرد: اگر بتوانیم در این طرح محصولاتی با ارزش افزوده بالا تولید کنیم، علاوه بر تثبیت کانونهای گرد و غبار، قادر خواهیم بود کشاورزی پایداری را در منطقه ایجاد کنیم.
شایق، فاز بعدی این طرح را پرورش آبزی پروری و پرورش آرتمیا دانست که هنوز اجرایی نشده است.
وی خاطرنشان کرد: این روش برای تثبیت کانون گرد و غبار در یزد نیز آغاز شده است.
آموزش
دستورالعمل فنی ارزیابی پهپادهای سمپاش منتشر شد
مؤسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، نشریه فنی شماره ۶۹۱۹۱ را با عنوان «پهپاد سمپاش – آزمون پارامترهای فنی» منتشر کرد؛ دستورالعملی که برای اولین بار با استناد به استانداردهای ملی و بینالمللی، روش علمی ارزیابی سامانههای پهپادی سمپاشی را در اختیار سازندگان، آزمونگران و کشاورزان قرار میدهد.
پایگاه خبری داوان نیوز: با گسترش کاربرد پهپادها در مزارع و نیاز فزاینده به تأییدیه فنی این تجهیزات، دستورالعمل جامع آزمون پارامترهای فنی پهپادهای سمپاش توسط دکتر نیکروز باقری تألیف و توسط کمیته انتشارات موسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی منتشر شد.
به گزارش خبرنگار داوان نیوز، دستورالعمل فنی پهپاد سمپاش (آزمون پارامترهای فنی) توسط دکتر نیکروز باقری، عضو هیئت علمی مؤسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی تألیف و با تأیید کمیته انتشارات این مؤسسه منتشر شد. این دستورالعمل با هدف استانداردسازی ارزیابی سامانههای پهپادی سمپاشی و پاسخ به نیاز روزافزون بخش کشاورزی و صنعت تدوین شده است.
بر اساس این گزارش ، با گسترش کاربرد پهپادها در عملیات سمپاشی و محلولپاشی مزارع و استقبال کشاورزان از مزایایی نظیر کاهش مصرف آب و سم، کاهش هزینهها، افزایش بازده مزرعهای و ایمنی بیشتر برای کارور و محصول، ضرورت تدوین یک مرجع فنی برای ارزیابی این فناوری بیش از پیش احساس میشد.
در این نشریه فنی که با شماره ثبت ۶۹۱۹۱ در تاریخ ۶ اردیبهشتماه ۱۴۰۵ در مرکز فناوری اطلاعات و اطلاعرسانی کشاورزی سازمان تات (تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی) به ثبت رسیده است، افزون بر معرفی سامانهها و زیرسامانههای اصلی پهپاد سمپاش، مشخصات فنی تک تک اجزای آن تشریح شده است.
همچنین در این دستورالعمل، پارامترهای فنی مؤثر بر عملکرد پهپاد، روش اندازهگیری هر پارامتر منطبق با استانداردهای ملی و بینالمللی و نیز الزامات ایمنی و ارگونومی ارائه شده است.

مخاطبان این دستورالعمل چه کسانی هستند؟
بر اساس اعلام مؤسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، این نشریه فنی برای گروههای زیر کاربرد دارد:
– سازندگان و ارائهدهندگان خدمات پهپاد سمپاش
– آزمونگران و ناظران مدیریت آزمون و کنترل کیفیت ماشینهای کشاورزی
– کارشناسان فنی و خریداران تجهیزات سمپاشی
گفتنی است که خریداران پهپادهای سمپاش نیز میتوانند با استفاده از اطلاعات فنی این دستورالعمل، تصمیمگیری آگاهانهتری برای انتخاب محصول مناسب از میان برندها و مدلهای مختلف داشته باشند.
دریافت فایل کامل:
علاقهمندان و فعالان بخش کشاورزی میتوانند محتوای کامل این نشریه فنی را از دو مسیر اصلی دریافت کنند:
۱. بخش انتشارات الکترونیکی سایت مؤسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی
۲. تالار ترویج دانش و فنون کشاورزی (مرجع ملی انتشار دانش فنی در بخش کشاورزی)
آموزش
ترویج دانش، افزایش بهرهوری / گزارش میدانی موسسه تحقیقات گیاهپزشکی
پایگاه خبری داوان نیوز: همزمان با فصل بهار و آغاز فعالیت آفات و بیماریهای کشاورزی، اعضای هیات علمی موسسه تحقیقات گیاهپزشکی کشور در قالب کاروانهای ترویجی، نشستهای تخصصی و کارگاههای آموزشی در استانهای زنجان، آذربایجان غربی، گلستان، یزد، لرستان، البرز و جنوب کرمان، جدیدترین راهکارهای مدیریت هوشمند آفات و افزایش بهرهوری را به کشاورزان و کارشناسان ارائه کردند.
به گزارش خبرنگار داوان نیوز و بر اساس گزارش های روابط عمومی موسسه تحقیقات گیاهپزشکی کشور، در ادامه سلسله فعالیتهای ترویجی و پژوهشی اعضای هیات علمی موسسه تحقیقات گیاهپزشکی کشور و مراکز تابعه در استانهای مختلف، چندین رویداد علمی و آموزشی با هدف بهرهوری پایدار و انتقال یافتههای نوین به بهرهبرداران بخش کشاورزی برگزار شد.
آموزش
هشدار محقق گیاهپزشکی؛ ساعت طلایی برای نجات باغات از حمله شته سبز
سید حسن ملکشی، عضو هیئت علمی موسسه تحقیقات گیاهپزشکی کشور، با اعلام «زنگ خطر قرمز» طغیان آفت شته سبز هلو در باغات هستهداران (هلو، آلو و گوجهسبز) در روزهای نخست بهار ۱۴۰۴، نسبت به خسارتهای سنگین ناشی از این آفت به باغداران هشدار داد و راهکارهای چهارگانه پیشگیری، مبارزه بیولوژیک، استفاده از صابونهای شتهکش و در نهایت سموم اختصاصی با دوره کارنس کوتاه را ارائه کرد.
پایگاه خبری داوان نیوز، عضو هیئت علمی موسسه تحقیقات گیاهپزشکی کشور هشدار داد: شرایط آبوهوایی بهار ۱۴۰۴، بستر را برای طغیان شته سبز هلو در باغات هلو، آلو و گوجهسبز فراهم کرده است. وی با اعلام ۴ نشانه خطر (پیچیدگی برگ، عسلک چسبناک، زردی درخت و ریزش میوه)، یک نقشه راه عملیاتی برای نجات باغات ارائه داد.
به گزارش داوان نیوز، سید حسن ملکشی، عضو هیئت علمی موسسه تحقیقات گیاهپزشکی کشور، با اعلام «زنگ خطر قرمز» به باغداران، نسبت به طغیان این آفت در باغات هلو، آلو و گوجهسبز هشدار داد و تأکید کرد که غفلت از کنترل بهموقع شته، میتواند خسارتهای جبرانناپذیری به بار آورد.
شرایط آبوهوایی فعلی، بهترین بستر را برای تکثیر و طغیان شته سبز هلو فراهم کرده است. این آفت با تغذیه از شیره گیاهی، درختان را دچار ضعف شدید کرده و کیفیت محصول نهایی را به شدت کاهش میدهد.
۴ نشانه هشداردهنده از حمله شته به باغ شما:
باغداران محترم، در بازدیدهای روزانه خود از باغ، به این علائم توجه ویژه داشته باشید:
1. دفرمه شدن و پیچیدگی برگها: برگها حالت طبیعی خود را از دست داده و به سمت داخل یا پایین پیچ میخورند.
2. ترشحات چسبناک (عسلک): وجود لایهای براق و چسبناک روی برگها و شاخهها، نشانه قطعی فعالیت شته است.
3. زردی و خشکی تدریجی: درختانی که رمق خود را از دست داده و برگهایشان رو به زردی و خشکی میرود.
4. رشد ناقص میوه: میوههایی که رشد نمیکنند، ریز مانده و فاقد طعم و کیفیت مناسب هستند.
نقشه راه کنترل شته در باغات (از پیشگیری تا درمان)
این عضو هیئت علمی موسسه تحقیقات گیاهپزشکی، یک برنامه جامع و گامبهگام برای مدیریت این آفت ارائه کرده است:
گام اول – پیشگیری مکانیکی:
استفاده از روغنهای ولک (زمستانه) برای پوشانده شدن تخمهای زمستانگذران شته روی شاخهها. این کار باید قبل از باز شدن کامل جوانهها انجام شود.
گام دوم – مبارزه بیولوژیک (توصیه اولویتدار):
رهاسازی دشمنان طبیعی شته شامل لارو بالتوری و کفشدوزکهای شتهخوار. این روش، سازگار با طبیعت و پایدارترین راهکار کنترل است.
گام سوم – استفاده از ترکیبات کمخطر:
بهکارگیری صابونهای حشرهکش (شتهکش) که ضمن کنترل مؤثر آفت، کمترین آسیب را به دشمنان طبیعی و محیط زیست وارد میکنند.
گام چهارم – آخرین راهکار (کنترل شیمیایی هدفمند):
در صورت طغیان شدید و عدم موفقیت روشهای قبل، استفاده از سموم اختصاصی با دوره کارنس (بازه زمانی ممنوعیت برداشت) کوتاه مانند پریمور، چس، و هوستاکوییک ضروری است. تأکید میشود که از سموم غیراختصاصی و پرخطر پرهیز شود.
توصیه نهایی کارشناس:
«بازدید مداوم و هفتگی از باغ، کلید طلایی موفقیت در کنترل شته است.»
با شروع فصل بهار، هرگز تصور نکنید که باغتان خودبهخود سالم میماند. با رصد علائم اولیه، میتوانید قبل از تبدیل شدن به یک بحران، اقدامات کنترلی را آغاز کنید.
این هشدار را جدی بگیرید و به باغداران دیگر نیز اطلاع دهید.
-
دانستنی ها3 هفته پیشتغییر در نرم مبارزه؛ دستورالعمل فنی و اجرايي مبارزه با سن غلات
-
سرخط3 هفته پیشالگوی کشت محصولات گلخانه و محیط های کنترل شده تدوین شد
-
استان ها4 هفته پیشهزار جریبی: افزایش 50 درصدی تولید گندم، عدم ممنوعیت کشت برنج
-
آموزش4 هفته پیشکرم گلوگاه انار؛ مدیریت تلفیقی راهکاری مؤثر
-
خبرهای سازمانی3 هفته پیشسال 1405 در سازمان تات: سال آموزش و ترویج یافتهها و فناوریها
-
استان ها2 هفته پیشنشست فنی گیاهپزشکی مازندران؛ بیماریهای غلات و علفهای هرز کشت پاییزه بررسی شد
-
پرونده ویژه4 هفته پیشپژوهشهای حشرهشناسی، بیمهی آیندهی کشاورزی ایران
-
علوم و آموزش2 هفته پیشرقم «لاهیج»؛ تقویت انگیزه نوسازی باغها با معرفی رقم جدید چای

