پایگاه خبری داوان نیوز: دستورالعمل فني و اجرايي مبارزه با سن غلات در سال زراعی 1405- 1404 منتشر شد.

به گزارش داوان نیوز، دستورالعمل فني و اجرايي مبارزه با سن غلات در سال زراعی با عنوان «تغییر در نرم مبارزه با سن مادری در مزارع دیم» توسط مديريت مبارزه با آفات عمومي و همگاني سازمان حفظ نباتات کشور منتشر شد.

در این دستورالعمل آمده است؛ بررسي سوابق تحقيقي و اجرايي در ايران و ساير کشورهاي سن خيز دنيا حاکي از اين است که مبارزه اصولي و فني با اين آفت تنها با شناخت و آگاهي از بيولوژي و اکولوژي آف ت و بکاربردن تمامي عوامل موثر در کاهش جمعيت آن و با تلفيق و ترکيب مناسبي از روش هاي زراعي، شيميايي ،بيولوژيک و غيره در قالب(IPM) ميسر خواهد بود. لذا تا حصول نتايج حاصل از اقدامات تحقيقي در خصوص روشهاي غير شيميايي مديريت اين آفت و با توجه به اهميت روزافزون گندم و لزومحفظ اين محصول استراتژيک، مبارزه شيميايي کماکان در مزارع آلوده به سن غلات در مناطقي که احتمال خسارت وجود دارد، امري اجتناب ناپذير است.

در این گزارش آمده است مديريت آفات عمومي و همگاني در معاونت کنترل آفات سازمان حفظ نباتات در طول عمليات کنترل، بر حسب ضرورت به مناطق سن خيز کشور اعزام و با مسئولان و کارشناسان استاني تبادل نظر و تشريک مساعي لازم صورت ميگيرد.

اهم نکات فني که رعايت آن در انجام عمليات کنترل سن غلات الزامي است به شرح زير مي باشد.

1- نرم مبارزه در مزارع گندم
الف: نرم مبارزه عليه سن مادر:
1- در مزارع گندم آبي، نرم مبارزه با سن مادر 2 عدد در متر مربع است.
2- در مزارع گندم ديم، نرم مبارزه با سن مادر 3/ 0 عدد در متر مربع است.

ب : نرم مبارزه عليه پوره ها:
1- در مزارع گندم آبي، نرم مبارزه با پوره 4 عد د در متر مربع است.
2- در مزارع گندم ديم، نرم مبارزه با پوره 3 عدد در متر مربع است.

2- نرم مبارزه عليه سن غلات در مزارع جو
از سال زراعي 83-82 کليه شبکه هاي مراقبت و سازمان هاي استاني موظف به مبارزه با سن گندم درمزارع جو نيز مي باشند.
الف : نرم مبارزه عليه سن مادر در مزارع جو:
1- در مزارع جو آبي با پيش بيني عملکر د بيش از 3 تن در هکتار ،نرم مبارزه با سن مادر 6 عدد در مترمربع است.
2- در مزارع جو آبي با پيش بيني عملکرد كمتر از 3 تن در هکتار، نرم مبارزه با سن مادر 5 عدد در مترمربع است.
3- در مزارع جو ديم با پيش بيني عملکرد بيش از 2 تن در هکتار، نرم مبارزه با سن مادر 4 عدد در مترمربع است.
4- در مزارع جو ديم با پيش بيني عملکر د كمتر ا ز 2 تن در هکتار، نرم مبارزه با سن مادر 3 عدد در مترمربع است.

تذکر مهم : در کليه مواردي که مزارع گندم و جو آلوده همجوار بوده يا فاصله کمي با هم دارند لازماست نرم هاي گندم در مزارع جو اعمال گردد.

ب : نرم مبارزه عليه پوره ها در مزارع جو:
1- در مزارع جو آبي با پيش بيني عملکر د بيش از 3 تن در هکتار ،نرم مبارزه عليه پوره ه ا 14 عدد در متر مربع است.
2- در مزارع جو آبي با پيش بيني عملکر د كمتر از 3 تن در هکتار ،نرم مبارزه عليه پوره ه ا 12 عدد در متر مربع است.
3- در مزارع جو ديم با پيش بيني عملکرد بيش از 2 تن در هکتار، نرم مبارزه عليه پوره ها 10 عدد در متر مربع است.
4- در مزارع جو ديم با پيش بيني عملکرد كمتر از 2 تن در هکتا ر ،نرم مبارزه عليه پوره ه ا 8 عدد در متر مربع است.

تذکر : در کليه مواردي که مزارع گندم و جو آلوده همجوار بوده يا فاصله کمي با هم دارند لازم استنرم هاي گندم در مزارع ج و نيز اعمال گردد.

3- زمان سمپاشي
تعيين زمان مناسب سمپاشي که اصطلاحاً  (Timing) مي نامند اهميتي خاص و حياتي در حصولنتيجه و دستيابي به کنترل اصولي، در مراحل مبارزه با سن مادر و پوره دارد . لذا رعايت موارد زيرتوسط شبکه هاي مراقبت سن غلات الزامي است:
بهترين زمان مبارزه با سن مادر وقتي است که بيشترين جمعيت سن هاي موجود در اماکنزمستانگذران محل خود را ترک و عمل تخليه انجام شده و در مزارع غلات مستقر شده باشند،همچنين زمان اصولي مبارزه با پوره ها وقتي است که اکثريت نسبي جمعيت پوره هاي سن موجود درمزرعه در مرحله سن 2 پورگي باشند.

4- ميزان سم مصرفی
1- ميزان مصرف سم فنيتروتيون بصورت امولسيون (50%EC) – به ميزان 500 سي سي در هکتار
2- ميزان مصرف سم دلتامترين بصورت امولسيون (2.5 % EC) – به ميزان 200 سي سي در هکتار
3- ميزان مصرف سم دلتامترين (2.5 % SC)- به ميزان 200 سي سي در هکتار (محلول در آب)
4- ميزان مصرف سم لامباداساي هالوترين(5% SC)- به ميزان 150 سي سي در هکتار (محلول در آب)
5- ميزان مصرف سم لامبادا س اي هالوترين(10%CS)- به ميزان 75 سي سي در هکتار (ميکرو کپسول)
6- ميزان مصرف سم آلفا سايپرمترين (روبي SC 10%) – به ميزان 100 سي سي در هکتار

ميزان محلول سمي در سمپاشي زميني متناسب با وضعيت رويشي، نوع سمپاش و بر اساس نظرکارشنا س (كاليبراسيون) در محل تعيين مي گردد.

5- نحوه نمونه بردار ي
مديريت جامع تلفيقي (IPM) هر آفتي به دلايل اکولوژيکي ، اقتصادي و حشره شناسي کاربرد يبايد با آگاهي قابل قبول از ميزان جمعيت آفت در مزرعه صورت گيرد و موفقيت در اجراي مديريت تلفيقي بستگي به برآورد صحيح جمعيت آفت دارد.

برآورد جمعيت سن غلات در مزرعه بوسيله تور و کادر صورت مي گيرد . براي مرحله سن مادر وپوره ها (بويژه پوره هاي سنين 1 و2) در تمامي ساعات روز مي توان از کادر (1× 1) متري ا (5/0 ×5/0) متر استفاده نمود، به طوري که در قطعه ي حد اکثر 5 هکتاري بصورت ضربدر  (×) در هر قطرمزرعه 10 کادر به صورت تصادفي به کار مي بريم . در صورت استفاده از کادر (5/0 ×5/0) ، هر 4کادر معادل يک متر مربع خواهد بود. استفاده از کادر براي نمونه برداري در مرحله سن مادر الزامياست.
بر اساس نمونه برداري هاي انجام شده در دو استان پايلوت در مدت 2 سال، استاندارد تور با كادر از طريقرگرسيون تعيين گرديد. با توجه به توزيع فضايي سن غلات، روش تور زدن از اين قرار خواهد بود:
از حاشيه مزرعه تا مركز مزرعه (بصورت قطري) حركت كرده و بعد از هر 10 قدم يک تور با زوايه 90 درجهمي زنيم. 14 تور 90 درجه معادل 2 متر مربع كادر مي باشد. تور زدن بايد بدون توجه به وجود يا عدم وجود پوره سن در مزرعه و كاملاً تصادفي صورت بگيرد .

لازم به ذكر است اين نوع نمونه برداري، براي مساحت هاي زير 5 هکتار در مزرعه مي باش د و براي سطوح بالاي 5 هکتار به تناسب افزايش سطح، تعداد نمونه برداري ها افزايش پيدا خواهد كرد بطوريکه در ي کمزرعه 10 هکتار ي بايستي حداقل 2 بار نمونه برداري صورت بگيرد.

زمان صحيح تور زني:
صبح ها تا ساعت 10 صبح و بعد از ظهر ها از ساعت 5 تا نزديک غروب آفتاب مي باشد. بديهياست در صورت وجود باد، باران، رگبار، سرما و غيره نبايد از تور براي تخمين جمعيت استفاده کرد.

تذکر: لازم است هر فرد شبکه مراقبت سن غلات ، در سال زراعي جاري يک دفتر و فرم بازديدروزانه به همراه داشته باشد و تمامي اطلاعات روزانه مهم در ارتباط با تاريخ بازديد، مرحله فنولوژي گياه، تراکم آفت، مرحله بيولوژيکي، سطوح قابل سمپاشي، سطوح سمپاشي شده، سطوح باقيمانده وساير موارد مورد نياز را در آن ثبت نمايد.