پایگاه خبری داوان نیوز: پژوهش جدید دانشگاه ایالتی پن نشان می‌دهد که استفاده پیشگیرانه از حشره‌کش‌ها، با حذف شکارچیان طبیعی و قارچ‌های مفید، ممکن است به افزایش بیوماس علف‌های هرز مقاوم از جمله دم‌ماهی (Foxtail) منجر شود. این یافته، زنگ خطری برای کشاورزی پایدار و مدیریت تلفیقی آفات است.

به گزارش خبرنگار علمی داوان نیوز، در شرایطی که تولید محصولات کشاورزی با چالش‌هایی چون حاشیه سود ناچیز، مقاومت روزافزون آفات و تهدید مداوم عملکرد مواجه است، راهکارهای ساده‌گرایانه می‌توانند پیامدهای پیچیده و معکوسی به همراه داشته باشند.

نتایج یک مطالعه در سال ۲۰۲۵ توسط دانشگاه ایالتی پن (Penn State) نشان می‌دهد که استفاده از حشره‌کش‌های پیشگیرانه (Preventive Insecticides) نه تنها لزوماً فشار آفات را کاهش نمی‌دهد، بلکه ممکن است به طور غیرمستقیم فشار علف‌های هرز مقاوم را نیز افزایش دهد.

طرح تحقیق: مقایسه سه رویکرد مدیریتی

به گزارش واحد تحقیق این دانشگاه، تیمی از حشره‌شناسان طی یک دوره سه ساله، الگوی تناوب ذرت-سویا-ذرت را در سه گروه مزرعه بررسی کردند:
1. مزارع تحت درمان با حشره‌کش‌های پیشگیرانه (شامل تیمار بذر و حشره‌کش دانه‌ای پیرتروئیدی).
2. مزارع تحت رویکرد مدیریت تلفیقی آفات (IPM).
3. مزارع بدون هیچ گونه حشره‌کشی (گروه شاهد).

در تمام مزارع، از علف‌کش گلیفوسات برای کاربردهای پس از سبز شدن استفاده شد. اگرچه هدف اصلی مطالعه، بررسی فشار حشرات بود، اما زیست‌توده علف‌های هرز در پایان هر فصل و همچنین جوانه‌زنی بانک بذر علف‌های هرز نیز ارزیابی گردید.

یافته کلیدی: افزایش بیوماس علف هرز مقاوم

در پایان دوره تحقیق، علف هرز دم‌ماهی مقاوم به گلیفوسات (glyphosate-resistant foxtail) در یکی از مزارع مشاهده شد.

الیزابت روون (Elizabeth Rowen)، استادیار حشره‌شناسی دانشگاه کالیفرنیا، ریورساید، در این باره گفت:
«ما دریافتیم که استفاده از هر نوع حشره‌کش – چه در قالب IPM و چه به صورت پیشگیرانه – با افزایش بیوماس علف‌های هرز دم‌ماهی همراه است. در مقابل، مزارعی که هیچ حشره‌کشی دریافت نکردند، چنین افزایشی را نشان ندادند.»

جان توکر (John Tooker)، متخصص ترویج در پن استیت، با اشاره به اینکه نتیجه‌گیری نهایی نیازمند آزمایش‌های بیشتر است، دو مکانیسم احتمالی را مطرح کرد:

1. کاهش شکارچیان دانه‌های علف هرز: حشره‌کش‌های پیشگیرانه جمعیت دشمنان طبیعی مانند سوسک‌های زمینی و جیرجیرک‌های مزرعه را کاهش می‌دهند. این شکارچیان نقش مهمی در حذف دانه‌های علف‌های هرز دارند.
2. کاهش تجزیه دانه‌ها در فصول خارج از کشت: به نقل از تحقیقات ریچارد اسمیت (Richard Smith) از دانشگاه نیوهمپشایر، آفت‌کش‌های پیشگیرانه (به ویژه قارچ‌کش‌ها) باعث کاهش جمعیت قارچ‌های مفید تجزیه‌کننده دانه‌های علف هرز می‌شوند.

توکر تأکید کرد: «این یک ضربه دوطرفه است: حشره‌کش‌ها، شکارچیان را از بین می‌برند و قارچ‌کش‌ها، تجزیه‌کننده‌های طبیعی را حذف می‌کنند.»

توصیه به کشاورزان: کاهش مصرف آفت‌کش و احیای تعادل اکوسیستم

با توجه به افزایش هزینه نهاده‌ها، محققان پیشنهاد می‌کنند که در مناطقی با جمعیت آفت پایین، کشاورزان از رویکرد پیشگیرانه فاصله گرفته و به سمت مدیریت واکنش‌گرا (Reactive) با پایه IPM حرکت کنند.

توکر افزود: «اگر اندکی عقب‌تر بایستید و اجازه دهید استفاده از آفت‌کش کاهش یابد – نه کورکورانه، بلکه با پایش فعال مزارع – می‌توانید جمعیت شکارچیان طبیعی را افزایش داده و نیاز به نهاده‌های شیمیایی را کاهش دهید. مزارعی که با تناوب زراعی و پوشش گیاهی متنوع شوند، بیشتر شبیه یک سیستم طبیعی عمل می‌کنند.»

هشدار تکمیلی: تداخل حشره‌کش و علف‌کش

در بخش دیگری از این گزارش، مایکل مارشال (Michael Marshall)، دانشمند علف‌های هرز از دانشگاه کلمسون، نسبت به تداخلات بالقوه بین حشره‌کش‌ها و علف‌کش‌ها هشدار داد. برخی ترکیبات، به ویژه حشره‌کش‌های ارگانوفسفره و کاربامات در کنار علف‌کش‌های مهارکننده ALS (گروه ۲) و HPPD (گروه ۲۷)، می‌توانند موجب آسیب به محصول، از جمله پیچیدگی ساقه و بدشکلی در ذرت شوند.

مارشال توصیه کرد: «همیشه برچسب تمام محصولات را مطالعه کنید. هنگام انتخاب بذر، برنامه علف‌کشی خود را با کارشناس بذر در میان بگذارید و از وجود اطلاعات مربوط به ارقام حساس مطلع شوید.»

به گزارش اخبار روانه کشاورزی، علم درک ارتباطات پنهان در اکوسیستم مزارع همچنان در حال تکامل است. آنچه این مطالعه روشن می‌سازد، این است که مدیریت پیشگیرانه و نسخه‌ای آفت‌کش‌ها، بدون در نظر گرفتن شبکه غذایی خاک و شکارچیان طبیعی، می‌تواند به بازخوردهای منفی از جمله تقویت علف‌های هرز مقاوم منجر شود.

پایگاه خبری داوان نیوز: افزایش بی‌سابقه ترافیک زیرساخت‌های پیام رسان ایتا، مدیریت پلتفرم را ناچار به اعمال محدودیت در قابلیت‌های کلیدی از جمله کاهش حجم بارگذاری در کانال عمومی به ۲۰ مگابایت و مسدود شدن افزودن مستقیم اعضا کرده است.

به گزارش خبرنگار داوان نیوز، پلتفرم پیام‌رسان ایتا اعلام کرد: به دلیل افزایش چشمگیر و فراتر از ظرفیت‌های پیش‌بین‌شده در تعداد کاربران فعال، ناچار به اعمال محدودیت‌هایی موقت در برخی سرویس‌ها شده است. هدف از این اقدام، حفظ پایداری و کیفیت ارتباطات در شبکه اعلام شده است.

بر اساس اطلاعیه منتشرشده از سوی تیم فنی ایتا، قابلیت‌های زیر تا اطلاع ثانوی با اختلال یا محدودیت همراه هستند:

۱. بارگذاری رسانه: حداکثر حجم مجاز برای آپلود فایل در کانال‌های عمومی به ۲۰ مگابایت و در سایر گفتگوها به ۵ مگابایت کاهش یافته است. همچنین، طی فرآیندی خودکار، حجم فیلم‌ها هنگام بارگذاری کاهش می‌یابد. (راهنما: لینک موجود در پیام)

۲. ایجاد کانال و گروه: هر کاربر تنها مجاز به ایجاد یک کانال یا گروه در هر ۴۸ ساعت است.

۳. افزودن عضو به گروه/کانال: امکان افزودن مستقیم عضو وجود ندارد و کاربران صرفاً از طریق اشتراک لینک یا شناسه (آیدی) می‌توانند عضو شوند.

۴. سایر قابلیت‌های دچار اختلال:
– نمایش تیک دوم (تأیید مطالعه پیام‌ها)
– ایجاد حساب کاربری جدید
– جستجوی عناوین (فقط جستجو از طریق آیدی و علامت @ امکان‌پذیر است)
– جستجوی سراسری (تنها با استفاده از هشتگ)
– تعداد بازدید پست‌ها
– نمایش دقیق وضعیت پیام‌های خوانده‌شده و نخوانده

تیم مدیریت ایتا تأکید کرده است که این محدودیت‌ها موقتی بوده و به محض تثبیت وضعیت زیرساخت‌ها و مدیریت ترافیک، قابلیت‌های پیشین بازخواهند گشت. از کاربران خواسته شده برای اطلاع از تغییرات، به کانال رسمی راهنما (my.eitaa.com/faq/46) مراجعه کنند.

پایگاه خبری داوان نیوز: در راستای تکمیل چرخه «سلامت واحد» (One Health) و همسو با روز جهانی سلامت گیاه، پیشنهاد درج «روز گیاهپزشک» در تقویم کشور به صورت مکتوب پذیرفته شد.

به گزارش خبرنگار داوان نیوز، روز ۲۲ اردیبهشت ۱۴۰۴ برابر با ۱۲ می ۲۰۲۵ (روز جهانی سلامت گیاه)، اتفاق مهمی در جامعه علمی کشور رقم خورد و پیشنهاد تعیین «روز گیاهپزشک» مورد تصویب قرار گرفت. بر این اساس، علاوه بر اول شهریور (روز پزشک) و ۱۴ مهر (روز دامپزشک)، روز ۲۴ مهر (مقارن با ۱۶ اکتبر، روز جهانی غذا) به عنوان «روز گیاهپزشک» به تقویم اضافه خواهد شد.

هدف از این اقدام، تکمیل حلقه های سلامت جامع در حوزه های انسان، دام و گیاه و تقویت رویکرد «سلامت واحد» در کشور اعلام شده است. همچنین مباحثی مانند نظام جامع گیاهپزشکی و مسئولیت پذیری اجتماعی، در جلسات سران تشکلهای گیاهپزشکی (از جمله نشست ۵۶ اتحادیه انجمن های علوم گیاهپزشکی ایران در ۲۵ فروردین ۱۴۰۴) دنبال میشود.

محمدرضا رضاپناه، رئیس اتحادیه انجمن های علوم گیاهپزشکی ایران، با تأیید این خبر گفت: جامعه گیاهپزشکی سالها خواستار ثبت این روز در تقویم بود و خوشبختانه با مکاتبات مستمر، این مطالبه تحقق یافت. وی افزود: پیشنهاد اصلی ما گرامیداشت روز جهانی سلامت گیاه (۱۲ می) به عنوان روز گیاهپزشک است، اما در صورت لزوم، با درج روز ۲۴ مهر نیز موافقیم. دهه ۱۴ تا ۲۴ مهر (فاصله روز دامپزشک تا روز گیاهپزشک) فرصت مناسبی برای برگزاری برنامه های مرتبط با «سلامت واحد» است.

رضاپناه همچنین به پیشینه کهن گیاهپزشکی در ایران اشاره کرد و گفت: استفاده از کنترل بیولوژیک علیه آفات به حدود ۱۰۰ سال پیش و حتی روشهای بومی مانند کمک به پرندگان ملخ خوار به سده ها قبل بازمیگردد. قانون تأسیس انستیتو بررسی آفات و بیماریهای گیاهی (۱۳۴۴) و قانون حفظ نباتات (۱۳۴۶) از افتخارات علمی کشور هستند.

وی پیشنهاد داد: به منظور هم افزایی بیشتر، جوامع پزشکی، دامپزشکی و گیاهپزشکی تشکلی منسجم با عنوان «One Health» ایجاد کنند تا امکان اثرگذاری منطقه ای و بین المللی فراهم شود. همچنین لازم است مدیریت آلاینده های میکروبی، شیمیایی و فلزات سنگین در قالب یک نظام یکپارچه ارزیابی شده و نتایج آن شفافسازی شود.

بر اساس این گزارش، در فاصله ۱۲ تا ۲۲ می (۲۲ اردیبهشت تا ۱ خرداد) روزهای مهمی مانند روز جهانی زنبور عسل (۲۰ می) و روز جهانی تنوع زیستی (۲۲ می) قرار دارد که میتواند زمینه ساز برنامه های مشترک با نهادهایی چون انستیتو پاستور و انستیتو رازی به عنوان دیگر اضلاع «سلامت واحد» باشد.