پایگاه خبری داوان‌نیوز: همزمان با گرم شدن هوا و ورود اکثر باغات به مرحلۀ حساس رسیدن میوه، معاونت آموزش و ترویج تات نسبت به اصلاح الگوی آبیاری هشدار داد: فاصلۀ آبیاری باید از ۱۰ روز به ۵ روز کاهش و حجم آب هر نوبت نصف شود تا رطوبت خاک در حد بهینه حفظ شده و درختان از تنش گرمایی و خشکی ریشه در امان بمانند.

به گزارش خبرنگار داوان‌نیوز، روابط عمومی معاونت آموزش و ترویج کشاورزی سازمان تات، با صدور یک پیام ترویجی، بر لزوم تنظیم دورۀ آبیاری باغها بر اساس تغییرات دمایی هر منطقه تأکید کرد.

بر اساس این اعلامیه، با افزایش دمای محیط، ضروری است که فاصلۀ زمانی بین دو نوبت آبیاری کاهش یابد. به عنوان مثال، اگر برنامۀ آبیاری پیشین هر ۱۰ روز یکبار بوده، در شرایط گرمای هوا این بازه باید به نصف (یعنی هر ۵ روز) تقلیل داده شود.

همچنین تأکید شده که حجم آب مصرفی در هر نوبت آبیاری نیز متناسب با همان نسبت تنظیم گردد؛ بدین معنا که اگر پیش از این به هر درخت ۱۰۰ لیتر آب داده میشد، در دورۀ جدید (۵ روزه) باید همین مقدار به ۵۰ لیتر کاهش یابد تا رطوبت پای درخت به صورت پیوسته حفظ شود.

سازمان تات هشدار داده است که خشک شدن رطوبت ناحیۀ ریشه، درخت را دچار تنش آبی کرده و به ویژه در این برهه از فصل که اغلب محصولات باغی در حال رسیدن هستند، میتواند خسارتهای جدی به بار آورد. از این رو، باغداران موظف‌اند برنامۀ آبیاری خود را دقیقاً بر اساس شرایط اقلیمی منطقۀ خود به‌روزرسانی کنند و از هرگونه غفلت در این مرحلۀ حساس خودداری نمایند.

پایگاه خبری داوان‌نیوز: نتایج تحقیقات پژوهشکده مرکبات نشان می‌دهد که استفاده برگی از سولفات روی یا گلایسین-روی با غلظت ۳۰۰ میلی‌گرم در لیتر، در زمان ریزش گلبرگ‌ها، مؤثرترین روش برای رفع کمبود روی، افزایش کیفیت میوه و ارتقای سلامت محصول پرتقال در شرایط اقلیمی کشور است.

به گزارش خبرنگار ما، دکتر طاهره رئیسی، عضو هیئت علمی این پژوهشکده، در گفتوگویی تخصصی به تشریح نقش کلیدی عنصر روی در بهبود ویژگی‌های کمی و کیفی میوه پرتقال و تشریح آخرین یافتههای تحقیقاتی در این حوزه پرداخت.

دکتر رئیسی با تأکید بر جایگاه راهبردی روی در تغذیه گیاهان، اظهار داشت: روی به عنوان یکی از ریزمغذی‌های ضروری، نقشی محوری در فرآیندهای رشد و نمو گیاهان ایفا میکند. این عنصر نه‌تنها کیفیت میوه مرکبات را ارتقا میدهد و به سلامت مصرف‌کنندگان کمک میکند، بلکه توانایی درختان را در مقابله با تنش‌های ناشی از تغییرات اقلیمی افزایش میدهد.

وی با اشاره به شیوع کمبود روی در باغهای مرکبات شمال و جنوب کشور، عوامل خاکی از جمله اسیدی یا قلیایی بودن خاک، وجود کربنات کلسیم بالا و سطوح زیاد فسفر را از دلایل اصلی این معضل برشمرد و افزود: درختان مرکبات به کمبود روی بسیار حساس هستند و این عارضه که از مهمترین ناهنجاریهای تغذیهای محسوب میشود، باعث کاهش شدید گل‌دهی، تشکیل میوه، عملکرد نهایی و ناپایداری تولید میگردد.

این عضو هیئت علمی، علائم ظاهری کمبود روی را به صورت لکه‌های نامنظم و کلروز بین رگبرگی در برگها توصیف کرد و گفت: در حالت متوسط، برگهای درختان کوچک، دراز و دارای لکه‌های زرد، بهویژه در سرشاخه‌های انتهایی می‌شوند. در موارد حاد، خشکیدگی سرشاخه‌ها رخ داده و درخت عملاً بدون میوه باقی میماند.

دکتر رئیسی در ادامه به انواع کودهای روی شامل ترکیبات معدنی (سولفات، کلراید و نیترات روی)، کلاتهای سنتزی (مانند Zn-EDTA و Zn-DTPA) و کمپلکس‌های آلی طبیعی اشاره کرد و تأکید نمود که کارایی این کودها به نوع منبع و روش مصرف آنها بستگی دارد. وی با مقایسه روشهای کوددهی، کوددهی برگی را به دلیل سرعت جذب، دقت بالا در تأمین عنصر، صرفه اقتصادی و سازگاری با محیط‌زیست، بر کاربرد خاکی ترجیح داد و خاطرنشان کرد: مطالعات ما نشان داده که کلات‌های سنتزی روی مانند Zn-EDTA در محلول‌پاشی برگی کارایی کمتری نسبت به نمک‌های محلول دارند و بیشتر برای سیستم های کودآبیاری مناسب‌اند.

وی با استناد به نتایج پژوهش‌های انجام‌شده در پژوهشکده، اعلام کرد: «محلولپاشی برگی با منابع روی به شکل نمکهای محلول بهویژه سولفات روی، و همچنین آمینوکلاتهای روی نظیر گلایسین-روی، روشی سریع و مؤثر برای جبران کمبود این عنصر و افزایش عملکرد و کیفیت میوه پرتقال محسوب میشود.

دکتر رئیسی در بخش دیگری از سخنان خود، توصیههای عملی حاصل از این پژوهش را به شرح زیر ارائه داد:

– میزان و منبع مصرف: بهمنظور آمادهسازی بیوشیمیایی درختان برای کاهش اثرات سوء تغییرات اقلیمی، بهبود کیفیت ظاهری میوه، افزایش ترکیبات مغذی و تقویت فعالیت آنتی‌اکسیدانی، محلول‌پاشی برگی با غلظت ۳۰۰ میلیگرم روی در هر لیتر آب از منبع سولفات روی یا گلایسین-روی توصیه میشود.

– زمان مصرف: برای دستیابی به بهترین نتیجه، این محلول‌پاشی بهتر است در مرحله ریزش گلبرگها و تشکیل میوه انجام شود. در صورت مشاهده علائم کمبود، تکرار آن در تیرماه ضروری است.

– شرایط محیطی مؤثر: محلول‌پاشی باید در شرایط مساعد آب وهوایی شامل نبود بارندگی حداقل تا ۲۴ ساعت پس از محلولپاشی، دمای بین ۱۸ تا ۲۹ درجه سانتیگراد، و عدم وزش باد، و ترجیحاً در ساعات ابتدایی صبح یا اواخر عصر صورت گیرد تا جذب و کارایی روی به حداکثر برسد.

وی در پایان با تأکید بر ضرورت مدیریت جامع تغذیه، تصریح کرد: تأمین سایر عناصر غذایی باید بر اساس نتایج آزمون خاک و برگ و منطبق با برنامه تغذیه ای معتبر انجام شود. یافته های ما نشان میدهد که مدیریت صحیح تغذیه روی، به ویژه با استفاده از منابع گلایسین-روی و سولفات روی، میتواند نقش بیبدیلی در افزایش بازارپسندی میوه، ارتقای ارزش تغذیهای، افزایش ترکیبات سلامتبخش و پایداری تولید در شرایط تغییر اقلیم ایفا کند. بهرهگیری از این روشهای علمی، گامی مؤثر در جهت بهره وری پایدار باغهای مرکبات کشور خواهد بود.

منبع: روابط عمومی پژوهشکده مرکبات و میوه‌های نیمه‌گرمسیری

پایگاه خبری داوان‌نیوز: با آغاز فصل برداشت میوه‌های هسته‌دار در استان گلستان، اولین نشانه‌های فعالیت آفت خطرناک «مگس میوه مدیترانه‌ای» در برخی باغات مشاهده شده است. محققان بخش تحقیقات گیاه‌پزشکی استان نسبت به طغیان احتمالی این آفت در روزهای آینده هشدار داده و بر لزوم پایش مستمر باغات تأکید کردند.

به گزارش روابط‌عمومی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی استان گلستان، تیم پژوهشی این مرکزبا حضور در یک باغ مختلط هسته‌دار در حوالی روستای کارکنده از توابع شهرستان کردکوی، موفق به رؤیت لاروهای سن یک مگس میوه مدیترانه در میوه‌های ریزش‌کرده پای درختان شدند.

محبوبه شریفی، عضو هیأت علمی و محقق معین بخش تحقیقات گیاه‌پزشکی گلستان، در این بازدید میدانی اظهار داشت:
باغ مورد بررسی، تلفیقی از درختان هلو و شلیل است که هم‌اکنون در مرحله برداشت قرار دارد. اما نکته هشداردهنده از منظر بهداشت گیاهی، مشاهده لاروهای مگس میوه در میوه‌های افتاده روی زمین است. اگرچه تا پیش از این، گزارشی مبنی بر خسارت جدی این آفت در باغات هسته‌دار استان ارائه نشده بود، اما این مشاهده، زنگ خطری جدی برای روزهای آینده محسوب می‌شود.

وی افزود: با توجه به اینکه میوه‌های رسیده و در حال برداشت، جذابیت بالایی برای مگس میوه دارند، این آفت می‌تواند به‌سرعت به محصولات در حال رسیدن ماه‌های آینده (از جمله شلیل، هلو و سایر هسته‌داران) حمله کند. بنابراین ضروری است باغداران استان نسبت به پایش روزانه باغ خود اقدام کرده و در صورت مشاهده اولین علائم آلودگی، عملیات کنترل و مبارزه را با مشاوره کارشناسان گیاه‌پزشکی آغاز نمایند.

توصیه فنی محققان:
– جمع‌آوری و معدوم‌سازی میوه‌های ریزش‌کرده (شکسته و آفت‌زده) به‌عنوان کانون‌های اولیه آلودگی.
– نصب تله‌های فرمونی و غذایی برای ردیابی جمعیت مگس میوه.
– اجتناب از سم‌پاشی بی‌رویه و انجام مبارزه شیمیایی تنها در صورت تأیید کارشناسان و با استفاده از سموم مجاز و مجاز.
– توجه به تاریخ رسیدگی محصول و رعایت دوره کارنس (فاصله آخرین سم‌پاشی تا برداشت) جهت حفظ سلامت محصول و مصرف‌کننده.

گفتنی است استان گلستان با دارا بودن سطح قابل‌توجهی از باغات هسته‌دار، یکی از قطب‌های تولید میوه در شمال کشور محسوب می‌شود و هرگونه غفلت در مدیریت این آفت می‌تواند خسارت‌های جبران‌ناپذیری به اقتصاد باغداران وارد کند. کارشناسان توصیه می‌کنند باغداران ضمن هماهنگی با مراکز خدمات جهاد کشاورزی، نسبت به اجرای دستورالعمل‌های ابلاغی مدیریت تلفیقی آفات (IPM) اقدام کنند.